Πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 8,499 δισ. ευρώ καταγράφηκε στον προϋπολογισμό το 8μηνο φέτος, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 4,929 δισ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 7,567 δισ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2024.
Σημειώνεται ότι ποσό 1,895 δισ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών του τακτικού προϋπολογισμού και ποσό 540 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό των πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων, δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους. Επιπλέον, ποσό ύψους 342 εκατ. ευρώ φορολογικών εσόδων του πρώτου διμήνου προσμετράται δημοσιονομικά στο 2024. Εξαιρώντας τα ανωτέρω ποσά, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 793 εκατ. ευρώ.
Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.
Ειδικότερα, την περίοδο Ιανουαρίου- Αυγούστου 2025, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 48,458 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 184 εκατ. ευρώ ή 0,4% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Σημειώνεται ότι στο ύψος των καθαρών εσόδων εμπεριέχεται, τόσο στα έσοδα (στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών»), όσο και στις επιστροφές φόρων (ΦΠΑ), το ποσό των 784,8 εκατ. ευρώ από τις συναλλαγές που απαιτήθηκε να γίνουν κατά τον Ιανουάριο 2025 για την ολοκλήρωση της νέας Σύμβασης Παραχώρησης της Αττικής Οδού, οι οποίες αφορούν στο 2024 και είναι δημοσιονομικά ουδέτερες.
Η αύξηση των καθαρών εσόδων έναντι του στόχου παρατηρείται, παρότι στη στοχοθεσία της εισηγητικής έκθεσης είχε συμπεριληφθεί η είσπραξη τον μήνα Ιούνιο του τιμήματος ύψους 1,350 δισ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των 3 κάθετων οδικών αξόνων, η οποία υπογράφηκε στις 29 Μαρτίου 2024, μεταξύ αφενός του Ελληνικού Δημοσίου και του ΤΑΙΠΕΔ (νυν ΕΕΣΥΠ) και αφετέρου της εταιρείας «ΝΕΑ ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε» ως Παραχωρησιούχου. Τα επόμενα βήματα της διαδικασίας έως την καταβολή του τιμήματος αναμένεται να ολοκληρωθούν τους επόμενους μήνες. Εξαιρουμένου του ανωτέρω ποσού, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 1,534 δισ. ευρώ ή 3,3% έναντι του στόχου, εξαιτίας κυρίως των αυξημένων φορολογικών εσόδων.
Συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:
Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» προ επιστροφών ανήλθαν σε 46,519 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 2,042 δισ. ευρώ ή 4,6% έναντι του στόχου, κυρίως εξαιτίας της καλύτερης απόδοσης στην είσπραξη των φόρων του τρέχοντος έτους (φόροι εισοδήματος, ΦΠΑ, ΕΦΚ, κ.λπ.). όσο και από την καλύτερη απόδοση των φόρων εισοδήματος του προηγούμενου έτους που εισπράχθηκαν σε δόσεις έως και το τέλος Φεβρουαρίου 2025.
Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής:
*Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 18,185 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 507 εκατ. ευρώ.
*Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 4,857 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 83 εκατ. ευρώ.
*Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 1,983 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 73 εκατ. ευρώ.
*Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 17,306 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 1,135 δισ. ευρώ εκ των οποίων: ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 828 εκατ. ευρώ, ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων μειωμένος κατά 38 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος αυξημένοι κατά 345 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Σημειώνεται ότι αναφορικά με τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, μέρος των εισπράξεων εμφανίζεται εμπροσθοβαρώς, λόγω του ότι τέθηκε σε λειτουργία ήδη από τα μέσα Μαρτίου η εφαρμογή για την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων.
II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 41 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.
III. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 4,495 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 8 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Ποσό 1,346 δισ. ευρώ εισπράχθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας σύμφωνα με τον στόχο, ενώ ποσό 2,507 δισ. ευρώ αφορά σε έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 422 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 1,740 δισ. ευρώ και περιλαμβάνουν το ποσό των 784,8 εκατ. ευρώ από τη νέα Σύμβαση Παραχώρησης της Αττικής Οδού, ενώ στη στοχοθεσία εμπεριέχεται το ποσό των 1,350 δισ. ευρώ από το τίμημα για την εκμετάλλευση της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Αν εξαιρεθούν τα ανωτέρω ποσά, τα έσοδα της μείζονας κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανέρχονται σε 955 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 259 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 1,822 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 75 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 1,822 δισ. ευρώ, ποσό 185 εκατ. ευρώ αφορά σε έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 29 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 6,181 δισ. ευρώ και ενσωματώνουν το ποσό επιστροφής ΦΠΑ ύψους 784,8 εκατ. ευρώ από τη νέα Σύμβαση Παραχώρησης της Αττικής Οδού, όπως προαναφέρθηκε, το οποίο δημοσιονομικά επηρεάζει το 2024. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, οι επιστροφές φόρων ανήλθαν σε 5,396 δισ. ευρώ και είναι αυξημένες κατά 685 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (4.711 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025.
Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, τα καθαρά έσοδα από φόρους μετά επιστροφών την περίοδο Ιανουαρίου- Αυγούστου 2025 εμφανίζονται αυξημένα κατά 1,357 δισ. ευρώ έναντι των στόχων του προϋπολογισμού. Όπως προαναφέρθηκε, ποσό ύψους 342 εκατ. ευρώ φορολογικών εσόδων του πρώτου διμήνου προσμετράται δημοσιονομικά στο 2024.
Τα συνολικά έσοδα του ΠΔΕ ανήλθαν σε 2,692 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 393 εκατ. ευρώ από τον στόχο (3,085 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025.
Τον Αύγουστο 2025, το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 5,605 δισ. ευρώ, μειωμένο κατά 634 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου, κυρίως λόγω των αυξημένων επιστροφών φόρων- από την εκκαθάριση των φορολογικών δηλώσεων – που είχαν προϋπολογισθεί για τον επόμενο μήνα.
Τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:
Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 6,086 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 109 εκατ. ευρώ ή 1,8% έναντι του στόχου. Σημειώνεται ότι μέρος του φόρου εισοδήματος εισπράχθηκε εμπροσθοβαρώς τους προηγούμενους μήνες, λόγω του ότι τέθηκε σε λειτουργία ήδη από τα μέσα Μαρτίου η εφαρμογή για την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων.
Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής:
*Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 2,481 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 150 εκατ. ευρώ.
*Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 699 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 5 εκατ. ευρώ.
*Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 113 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 17 εκατ. ευρώ.
*Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 2,378 δισ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 181 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι μειωμένος κατά 79 εκατ. ευρώ, ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων είναι μειωμένος κατά 97 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος είναι μειωμένοι κατά 5 εκατ. ευρώ.
II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 6 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.
III. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 375 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 158 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Ποσό 306 εκατ. ευρώ αφορά σε έσοδα του ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 217 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 20 εκατ. ευρώ, έναντι μηδενικού μηνιαίου στόχου.
V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 180 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 57 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 180 εκατ. ευρώ, ποσό 34 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα σε ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 27 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 1,135 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 433 εκατ. ευρώ από τον στόχο (702 εκατ. ευρώ).
Τα έσοδα του ΠΔΕ ανήλθαν σε 340 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 190 εκατ. ευρώ από τον στόχο (530 εκατ. ευρώ).
Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου- Αυγούστου 2025 ανήλθαν στα 46,494 δισ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 3,161 δισ. ευρώ έναντι του στόχου (49,655 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Επίσης, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024, κατά 2,405 δισ. ευρώ.
Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού οι πληρωμές παρουσιάζονται μειωμένες έναντι του στόχου κατά 3,054 δισ. ευρώ, γεγονός που οφείλεται κυρίως στον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς τους ΟΚΑ και λοιπούς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 1,895 δισ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων κατά 540 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται, ότι τα προαναφερθέντα ποσά δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους.
Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις είναι οι ακόλουθες:
*οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και τις ΥΠΕ- ΠΕΔΥ ύψους 897 εκατ. ευρώ,
*η μεταβίβαση ύψους 400 εκατ. ευρώ για την κάλυψη κόστους παροχής υπηρεσιών κοινής ωφελείας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (ΥΚΩ), σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στο άρθρο 55 του Ν.4508/2017 (Α’ 200),
*η επιχορήγηση ύψους 377 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων,
*οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 251 εκατ. ευρώ, και
*η επιχορήγηση προς τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ύψους 145 εκατ. ευρώ.
Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 7,040 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 106 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Ταυτόχρονα παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2024 κατά 491 εκατ. ευρώ.
