Η Ρωσία αναμένεται να παρατείνει έως το τέλος του έτους την απαγόρευση στις εξαγωγές ντίζελ, διατηρώντας παράλληλα ένα περιορισμένο σύστημα ποσοστώσεων για συγκεκριμένες εταιρείες. Η απόφαση συνδέεται άμεσα με τη συμφωνία για την προμήθεια ρωσικού ντίζελ στις ΗΠΑ, καθώς η Μόσχα καλείται να τηρήσει τις δεσμεύσεις της χωρίς να διαταράξει την εγχώρια αγορά καυσίμων.
Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters, η ρωσική κυβέρνηση εξετάζει μια διπλή προσέγγιση: από τη μία πλευρά, θα διατηρήσει τους αυστηρούς περιορισμούς στις εξαγωγές πετρελαϊκών προϊόντων και, από την άλλη, θα επιτρέψει στοχευμένες αποστολές ντίζελ μέσω ειδικών ποσοστώσεων. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρεί να ανταποκριθεί στη συμφωνία με τις ΗΠΑ, περιορίζοντας ταυτόχρονα τον κίνδυνο ελλείψεων στο εσωτερικό.
Η συμφωνία Ρωσίας–ΗΠΑ για το ντίζελ
Η συμφωνία για την εξαγωγή ρωσικού ντίζελ στις Ηνωμένες Πολιτείες επιτεύχθηκε τον Οκτώβριο, έπειτα από συνομιλίες μεταξύ του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν και του Αμερικανού ομολόγου του, Ντόναλντ Τραμπ. Η συμφωνία προέβλεπε την αποστολή καυσίμων στις αμερικανικές αγορές, δημιουργώντας ωστόσο ένα σύνθετο πρόβλημα για τη Μόσχα.
Η Ρωσία είχε ήδη επιβάλει περιορισμούς στις εξαγωγές ντίζελ, προκειμένου να προστατεύσει τα εγχώρια αποθέματα και να συγκρατήσει τις τιμές. Οι ελλείψεις που καταγράφηκαν νωρίτερα μέσα στο έτος είχαν προκαλέσει ανησυχίες για την επάρκεια καυσίμων, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου η ζήτηση αυξήθηκε σημαντικά. Ως αποτέλεσμα, η κυβέρνηση αποφάσισε να διατηρήσει τον έλεγχο των εξαγωγών, ακόμη και μετά τη βελτίωση των συνθηκών στην παραγωγή.
Παράλληλα, η ενεργειακή εκεχειρία μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, η οποία ανακοινώθηκε την ίδια περίοδο με τη συμφωνία, συνέβαλε στη μείωση των επιθέσεων σε ενεργειακές εγκαταστάσεις. Η εξέλιξη αυτή επέτρεψε στα ρωσικά διυλιστήρια να αυξήσουν σταδιακά την παραγωγή τους και να αποκαταστήσουν μέρος της δυναμικότητάς τους.
Παράταση της απαγόρευσης στις εξαγωγές ντίζελ
Η ισχύουσα απαγόρευση στις εξαγωγές ντίζελ επρόκειτο να λήξει στις 31 Οκτωβρίου. Ωστόσο, η νέα κυβερνητική απόφαση που αναμένεται στις αρχές Νοεμβρίου προβλέπεται να παρατείνει τους περιορισμούς έως το τέλος του έτους.
Η νέα ρύθμιση αναμένεται να διευρύνει τον κατάλογο των διυλιστηρίων που θα εξαιρούνται από την πλήρη απαγόρευση. Παράλληλα, θα καθορίζει νέα όρια για τις ποσότητες που θα μπορούν να εξαχθούν. Οι εξαγωγές δεν θα απελευθερωθούν πλήρως, αλλά θα πραγματοποιούνται βάσει ενός ελεγχόμενου συστήματος ποσοστώσεων.
Τον Οκτώβριο, αρκετά διυλιστήρια είχαν ήδη εξαιρεθεί από την απαγόρευση, λαμβάνοντας συνολικά δικαιώματα για εξαγωγές περίπου 500.000 μετρικών τόνων. Η νέα κατανομή αναμένεται να είναι σημαντικά υψηλότερη, καθώς η παραγωγή επανέρχεται σταδιακά σε πιο κανονικά επίπεδα.
Οι νέες ποσοστώσεις για τις εξαγωγές ντίζελ
Σύμφωνα με τις πληροφορίες του Reuters, οι ποσοστώσεις για τον Νοέμβριο ενδέχεται να τετραπλασιαστούν σε σχέση με τα επίπεδα του Οκτωβρίου. Συνολικά, μπορεί να φτάσουν τους 2 εκατομμύρια μετρικούς τόνους, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου σε 500.000 βαρέλια ημερησίως.
Η αύξηση αυτή θα επιτρέψει στη Ρωσία να διαθέσει καύσιμα στις διεθνείς αγορές, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, χωρίς να καταργήσει την απαγόρευση. Το σύστημα ποσοστώσεων προσφέρει στην κυβέρνηση μεγαλύτερο έλεγχο, καθώς οι ποσότητες μπορούν να προσαρμόζονται ανάλογα με την πορεία της εγχώριας κατανάλωσης, τα αποθέματα και την παραγωγική ικανότητα των διυλιστηρίων.
Πηγές που μίλησαν στο Reuters ανέφεραν ότι, εάν οι διαθέσιμες ποσοστώσεις εξαντληθούν πολύ γρήγορα, η κυβέρνηση μπορεί να εξετάσει την περαιτέρω αύξησή τους. Η δυνατότητα αυτή θα λειτουργήσει ως μηχανισμός ευελιξίας, επιτρέποντας στη Μόσχα να ανταποκριθεί στη ζήτηση χωρίς να προχωρήσει σε πλήρη άρση των περιορισμών.
Αύξηση της παραγωγής στα ρωσικά διυλιστήρια
Ο αναπληρωτής πρωθυπουργός της Ρωσίας, Αλεξάντερ Νόβακ, δήλωσε την Τρίτη 27 Οκτωβρίου 2026 ότι τρία δεξαμενόπλοια με ρωσικό ντίζελ βρίσκονταν ήδη καθ’ οδόν προς τις διεθνείς αγορές. Ένα τέταρτο πλοίο αναμενόταν να αναχωρήσει στις 28 Οκτωβρίου.
Ο Νόβακ υπογράμμισε επίσης ότι τα ρωσικά διυλιστήρια κατάφεραν να αποκαταστήσουν γρήγορα τη λειτουργία τους μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων επισκευών. Οι εργασίες κρίθηκαν ιδιαίτερα σημαντικές, καθώς η παραγωγή είχε επηρεαστεί από ζημιές και διακοπές λειτουργίας.
Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι η πληρότητα των διυλιστηρίων αυξήθηκε κατά περίπου 25% στα τέλη Οκτωβρίου σε σύγκριση με τις αρχές του μήνα. Η βελτίωση αποδίδεται, μεταξύ άλλων, στη μείωση των επιθέσεων με drones σε ενεργειακές εγκαταστάσεις. Η επαναφορά των μονάδων σε λειτουργία ενισχύει την παραγωγή, αλλά ταυτόχρονα δημιουργεί ανάγκη για περισσότερες εξαγωγές.
Η ανάγκη για ισορροπία στην αγορά
Η παραγωγή ντίζελ στη Ρωσία υπερβαίνει την εγχώρια κατανάλωση κατά περίπου 40%. Αυτό σημαίνει ότι, όταν τα διυλιστήρια λειτουργούν σε κανονικούς ρυθμούς, η χώρα χρειάζεται πρόσβαση σε διεθνείς αγορές για να αποτρέψει τη συσσώρευση πλεονάσματος στο εσωτερικό.
Η παράταση της απαγόρευσης, σε συνδυασμό με τις αυξημένες ποσοστώσεις, αποτελεί προσπάθεια εξισορρόπησης δύο αντικρουόμενων στόχων. Η ρωσική κυβέρνηση θέλει να διασφαλίσει την επάρκεια και τη σταθερότητα των τιμών στην εγχώρια αγορά, αλλά ταυτόχρονα πρέπει να αξιοποιήσει την αυξημένη παραγωγή και να τηρήσει τη συμφωνία για την προμήθεια ντίζελ στις ΗΠΑ.
Επομένως, η πολιτική των ελεγχόμενων εξαγωγών αναμένεται να παραμείνει σε ισχύ για το επόμενο διάστημα. Η τελική έκταση των ποσοστώσεων θα εξαρτηθεί από την πορεία της παραγωγής, τη ζήτηση στο εσωτερικό και τον ρυθμό με τον οποίο θα πραγματοποιούνται οι εξαγωγές.
Η παράταση της απαγόρευσης στις εξαγωγές ντίζελ από τη Ρωσία δεν σημαίνει πλήρη διακοπή των διεθνών αποστολών. Αντίθετα, η Μόσχα προσανατολίζεται σε ένα αυστηρά ελεγχόμενο σύστημα ποσοστώσεων, ώστε να ανταποκριθεί στη συμφωνία με τις ΗΠΑ και να αποφύγει νέα προβλήματα στην εγχώρια αγορά καυσίμων.
