Την ενίσχυση της ασφάλειας στον ελληνικό σιδηρόδρομο, μέσω νέων τεχνολογικών συστημάτων και αυστηρότερων διαδικασιών ελέγχου, ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την παρουσίαση της ψηφιακής πλατφόρμας Railway.gov.gr. Όπως τόνισε, η αξιοποίηση της τεχνολογίας αποτελεί βασικό εργαλείο στην προσπάθεια να μην ξαναζήσει η χώρα μια τραγωδία σαν τα Τέμπη.
Η νέα πλατφόρμα προσφέρει τη δυνατότητα παρακολούθησης της ακριβούς θέσης των τρένων σε πραγματικό χρόνο, ενώ αξιοποιεί και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης για την επεξεργασία των επικοινωνιών μεταξύ μηχανοδηγών και σταθμαρχών. Παράλληλα, ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι από τις αρχές του 2027 αναμένεται να ενταχθούν στο δίκτυο νέοι συρμοί της Hellenic Train, με τους δύο πρώτους να έχουν ήδη παραληφθεί.
Railway.gov.gr: Παρακολούθηση των τρένων σε πραγματικό χρόνο
Παρουσιάζοντας τη λειτουργία του Railway.gov.gr, ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξήγησε ότι η δημιουργία της πλατφόρμας ξεκίνησε από την ανάγκη να υπάρχει σαφής και αξιόπιστη εικόνα για τη θέση κάθε τρένου που κινείται στο ελληνικό σιδηροδρομικό δίκτυο.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, το ερώτημα που έθεσε στους συνεργάτες του ήταν αν είναι δυνατόν οι πολίτες να γνωρίζουν ανά πάσα στιγμή πού βρίσκεται ένας διανομέας που μεταφέρει μια παραγγελία, αλλά να μην μπορούν να εντοπίσουν με ακρίβεια ένα τρένο που κινείται στο εθνικό δίκτυο.
Η ανάπτυξη του συστήματος αποδείχθηκε σύνθετη διαδικασία. Οι συμβατικές τεχνολογίες γεωεντοπισμού δεν επαρκούσαν για να προσδιοριστεί με ακρίβεια η σιδηροδρομική γραμμή στην οποία κινείται ένας συρμός. Για τον λόγο αυτό χρειάστηκε, μεταξύ άλλων, να χαρτογραφηθεί εκ νέου το σιδηροδρομικό δίκτυο, ώστε να δημιουργηθεί ένα σύστημα υψηλής ακρίβειας.
Η πλατφόρμα δεν λειτουργεί μόνο ως εργαλείο εσωτερικής εποπτείας. Παρέχει και στους πολίτες τη δυνατότητα να γνωρίζουν πού βρίσκεται το τρένο στο οποίο ταξιδεύουν συγγενείς ή φίλοι τους, καθώς και πότε αναμένεται να φτάσει στον προορισμό του. Με αυτόν τον τρόπο, η πληροφόρηση γίνεται πιο άμεση και ενισχύεται η αίσθηση διαφάνειας γύρω από τη λειτουργία του σιδηροδρόμου.
Τεχνητή νοημοσύνη στις επικοινωνίες μηχανοδηγών και σταθμαρχών
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη χρήση τεχνητής νοημοσύνης για την επεξεργασία των συνομιλιών μεταξύ μηχανοδηγών και σταθμαρχών. Η συγκεκριμένη λειτουργία ενσωματώθηκε στην πλατφόρμα κατά τη διάρκεια της ανάπτυξής της και, σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, έχει ήδη παρουσιάσει ιδιαίτερα θετικά αποτελέσματα.
Η τεχνολογία μπορεί να συμβάλει στον εντοπισμό παραλείψεων, ασυνεπειών ή προβλημάτων στην επικοινωνία, επιτρέποντας την έγκαιρη αξιολόγηση περιστατικών που ενδέχεται να επηρεάσουν την ασφάλεια. Ωστόσο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι κανένα τεχνολογικό εργαλείο δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ανθρώπινη ευθύνη, την εκπαίδευση και την τήρηση των κανόνων.
Όπως σημείωσε, η τεχνολογία μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για την αλλαγή της κουλτούρας στον σιδηρόδρομο, ενισχύοντας την πειθαρχία, τον επαγγελματισμό και τη συστηματική εφαρμογή των προβλεπόμενων διαδικασιών.
Σε φάση πιστοποίησης το ευρωπαϊκό σύστημα ETCS
Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στην πορεία των έργων εκσυγχρονισμού του σιδηροδρομικού δικτύου. Όπως έκανε γνωστό, έχει εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση για την εγκατάσταση συστημάτων τηλεδιοίκησης στο σύνολο της βασικής σιδηροδρομικής γραμμής της χώρας.
Παράλληλα, το ευρωπαϊκό σύστημα ελέγχου αμαξοστοιχιών ETCS έχει εγκατασταθεί τόσο στις υποδομές όσο και στα τρένα και βρίσκεται πλέον σε φάση πιστοποίησης. Το σύστημα έχει σχεδιαστεί για να παρακολουθεί την πορεία των αμαξοστοιχιών και να παρεμβαίνει όταν εντοπίζονται αποκλίσεις από τα επιτρεπόμενα όρια ή προβλήματα στην τήρηση των κανόνων κυκλοφορίας.
Στην ομιλία του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στις ζημιές που προκάλεσε η κακοκαιρία Daniel στη Θεσσαλία. Η αποκατάσταση των καταστροφών, όπως είπε, απαίτησε την επανάληψη έργων που είχαν ήδη ολοκληρωθεί, επιβαρύνοντας σημαντικά τον σχεδιασμό και το χρονοδιάγραμμα των παρεμβάσεων.
Παρά τις δυσκολίες, υπογράμμισε τη σημασία της αξιοποίησης των ευρωπαϊκών πόρων και της πλήρους απορρόφησης των χρηματοδοτήσεων από το Ταμείο Ανάκαμψης. Ευχαρίστησε, επίσης, όσους συνέβαλαν στην προώθηση των έργων και στη διασφάλιση των απαραίτητων πόρων.
Νέοι συρμοί στο δίκτυο από το 2027
Σημαντική εξέλιξη αποτελεί και η ανανέωση του τροχαίου υλικού. Ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι έχουν ήδη παραληφθεί οι δύο πρώτοι νέοι συρμοί της Hellenic Train, οι οποίοι αναμένεται να ενταχθούν στο ελληνικό σιδηροδρομικό δίκτυο από τις αρχές του 2027.
Ο ίδιος εκτίμησε ότι η παρουσία των νέων τρένων θα γίνει άμεσα αντιληπτή από το επιβατικό κοινό και θα αποτελέσει ένδειξη ότι ο ελληνικός σιδηρόδρομος περνά σε μια νέα φάση. Η ανανέωση των συρμών, σε συνδυασμό με τις ψηφιακές εφαρμογές και τα συστήματα ασφάλειας, στοχεύει στη βελτίωση τόσο της εμπειρίας των επιβατών όσο και της αξιοπιστίας των μετακινήσεων.
Η δέσμευση μετά την τραγωδία των Τεμπών
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνέδεσε τις παρεμβάσεις στον σιδηρόδρομο με την ανάγκη αποκατάστασης της σχέσης εμπιστοσύνης μεταξύ των πολιτών και του σιδηροδρομικού δικτύου. Τόνισε ότι όσοι έχουν βιώσει από κοντά την τραγωδία των Τεμπών έχουν κοινή ευθύνη απέναντι στην κοινωνία: να κάνουν ό,τι είναι δυνατόν ώστε να μην επαναληφθεί ποτέ μια αντίστοιχη καταστροφή.
Παράλληλα, σημείωσε ότι ακόμη και στα πιο προηγμένα σιδηροδρομικά δίκτυα μπορεί να συμβούν ατυχήματα. Στόχος, όμως, των σύγχρονων συστημάτων είναι να περιορίζουν δραστικά την πιθανότητα ανθρώπινου λάθους και, όπου είναι εφικτό, να αποτρέπουν πλήρως τις επικίνδυνες εξελίξεις. Η λειτουργία πολλαπλών και αλληλοσυμπληρούμενων δικλίδων ασφαλείας μπορεί να καταστήσει τον ελληνικό σιδηρόδρομο σημαντικά πιο ασφαλή.
Ο πρωθυπουργός ευχαρίστησε την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών και τους 26 εφοπλιστές που συνέβαλαν στη χρηματοδότηση της πρωτοβουλίας. Όπως ανέφερε, η υλοποίηση της πλατφόρμας απαιτούσε στενή συνεργασία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, καθώς και υπέρβαση σημαντικών τεχνικών και οργανωτικών εμποδίων.
Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι η δημιουργία ενός ασφαλέστερου σιδηροδρόμου αποτελεί υποχρέωση της Πολιτείας και τον ουσιαστικότερο τρόπο τιμής στη μνήμη των θυμάτων των Τεμπών. Η αξιοποίηση του Railway.gov.gr, η εγκατάσταση των νέων συστημάτων και η αναβάθμιση των υποδομών αποτελούν βήματα προς αυτή την κατεύθυνση, με βασικό στόχο να μην ξαναζήσει ποτέ η χώρα μια τραγωδία σαν τα Τέμπη.
