Η ένταση στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται επικίνδυνα, καθώς οι συγκρούσεις στην Υεμένη, οι επιθέσεις των Χούθι και οι πυραυλικές επιδρομές του Ιράν δημιουργούν ένα σύνθετο και ιδιαίτερα ασταθές περιβάλλον. Οι αναφορές για μεγάλες καταστροφές σε αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή, σε συνδυασμό με τις επιθέσεις σε σαουδαραβικές υποδομές και τις διπλωματικές προσπάθειες αποκλιμάκωσης, δείχνουν ότι η κρίση έχει πλέον ξεπεράσει τα στενά όρια ενός περιφερειακού μετώπου.
Οι επιθέσεις των Χούθι και η ένταση στα σύνορα της Σαουδικής Αραβίας
Στην Υεμένη, οι σφοδρές μάχες έχουν επεκταθεί μέχρι τα σύνορα της Σαουδικής Αραβίας. Το Ριάντ ανακοίνωσε ότι αναχαίτισε επίθεση με drones, η οποία, σύμφωνα με τις σαουδαραβικές αρχές, είχε στόχο τη Μέκκα, την ιερότερη πόλη του μουσουλμανικού κόσμου. Η είδηση προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, με τον Αραβικό Σύνδεσμο και τον Οργανισμό Ισλαμικής Συνεργασίας να καταδικάζουν την ενέργεια.
Οι Χούθι, ωστόσο, διαψεύδουν ότι επιτέθηκαν στη Μέκκα και απορρίπτουν την εκδοχή του Ριάντ. Οι αντάρτες υποστηρίζουν ότι κατέρριψαν σαουδαραβικό μαχητικό αεροσκάφος, ενώ παράλληλα ανακοίνωσαν ότι έπληξαν εκ νέου εγκαταστάσεις της Aramco στο στρατηγικής σημασίας λιμάνι Γιανμπού, στην ακτή της Ερυθράς Θάλασσας.
Το Γιανμπού αποτελεί κρίσιμο κόμβο για την ενεργειακή και ναυτιλιακή δραστηριότητα της Σαουδικής Αραβίας. Ενδεχόμενες επιθέσεις στην περιοχή προκαλούν ανησυχία όχι μόνο για την ασφάλεια των υποδομών, αλλά και για την ομαλή διακίνηση πετρελαίου και εμπορευμάτων. Η Ερυθρά Θάλασσα, άλλωστε, αποτελεί μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες παγκοσμίως, γεγονός που καθιστά κάθε νέα επίθεση ιδιαίτερα σοβαρή.
Οι προσπάθειες αποκλιμάκωσης στην Ερυθρά Θάλασσα
Σύμφωνα με το Reuters, Αμερικανοί αξιωματούχοι συναντήθηκαν με εκπροσώπους των Χούθι στο Ομάν, σε μια προσπάθεια να περιοριστεί η ένταση στο κρίσιμο πέρασμα της Ερυθράς Θάλασσας. Οι αντάρτες φέρεται να διαβεβαίωσαν ότι οι επιθέσεις τους έχουν ως αποκλειστικό στόχο τη Σαουδική Αραβία και δεν στρέφονται εναντίον άλλων χωρών ή διεθνών εμπορικών πλοίων.
Παρά τις διαβεβαιώσεις αυτές, η κατάσταση παραμένει εύθραυστη. Οποιοδήποτε νέο πλήγμα σε λιμενικές εγκαταστάσεις, ενεργειακές υποδομές ή εμπορικά πλοία θα μπορούσε να προκαλέσει ευρύτερη διεθνή αντίδραση. Η Ουάσινγκτον επιχειρεί να διατηρήσει ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας, αποφεύγοντας μια άμεση στρατιωτική αντιπαράθεση που θα μπορούσε να διευρύνει το μέτωπο.
Οι δραματικές εξελίξεις οδήγησαν τον de facto ηγέτη της Σαουδικής Αραβίας, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, στο Κάιρο. Εκεί συμφώνησε με τον πρόεδρο της Αιγύπτου, Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι, στην ανάγκη να διασφαλιστεί η ελεύθερη ναυσιπλοΐα στην περιοχή και να προστατευτούν οι κρίσιμες θαλάσσιες διαδρομές.
Μυστικές διαβουλεύσεις για την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή
Οι επαφές αυτές πραγματοποιήθηκαν μετά τις μυστικές διαβουλεύσεις των αρχηγών των ενόπλων δυνάμεων της Σαουδικής Αραβίας και της Αιγύπτου στη Γερμανία. Στις συναντήσεις συμμετείχαν επίσης στρατιωτικοί αξιωματούχοι από το Ισραήλ, τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες χώρες του Κόλπου.
Σύμφωνα με το Axios, βασικός στόχος των συνομιλιών ήταν η ενίσχυση της συνεργασίας για την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή. Η ανταλλαγή πληροφοριών, ο συντονισμός για την αντιμετώπιση επιθέσεων με drones και πυραύλους, καθώς και η προστασία των θαλάσσιων οδών βρίσκονται στο επίκεντρο των συζητήσεων.
Η κινητικότητα αυτή δείχνει ότι οι περιφερειακές δυνάμεις αναζητούν τρόπους κοινής αντιμετώπισης των απειλών, χωρίς όμως να είναι σαφές αν μπορούν να συμφωνήσουν σε μια ενιαία στρατηγική. Οι διαφορετικές προτεραιότητες κάθε χώρας και οι ανταγωνισμοί στην περιοχή εξακολουθούν να δυσκολεύουν μια συνολική λύση.
Μεγάλες οι καταστροφές σε αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή
Παράλληλα, νέες αποκαλύψεις έρχονται στο φως για τον πόλεμο με το Ιράν. Αποκλειστικό ρεπορτάζ του CBS παρουσιάζει, για πρώτη φορά, εικόνες και στοιχεία σχετικά με το μέγεθος των καταστροφών σε αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή, μετά τις ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις.
Οι ζημιές φέρεται να είναι σημαντικές, προκαλώντας προβληματισμό στην Ουάσινγκτον για την αποτελεσματικότητα των συστημάτων άμυνας και την προστασία του αμερικανικού προσωπικού στην περιοχή. Οι επιθέσεις ανέδειξαν τα ευάλωτα σημεία των στρατιωτικών εγκαταστάσεων και υπενθύμισαν ότι η παρουσία των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή συνοδεύεται από αυξημένους κινδύνους.
Η αποκάλυψη για τις καταστροφές σε αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή αναμένεται να επηρεάσει τις επόμενες αποφάσεις της αμερικανικής κυβέρνησης. Το ερώτημα είναι αν θα επιλεγεί μια πιο επιθετική απάντηση ή αν θα δοθεί προτεραιότητα στη διπλωματία, προκειμένου να αποφευχθεί ένας γενικευμένος πόλεμος.
Η κινεζική διπλωματική πρωτοβουλία
Η διπλωματία ενεργοποιείται και στο μέτωπο της αντιπαράθεσης με το Ιράν. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραχτσί, επισκέφθηκε την Κίνα, έναν από τους σημαντικότερους αγοραστές του ιρανικού πετρελαίου. Το Πεκίνο κάλεσε όλες τις χώρες της περιοχής να επιλέξουν τον διάλογο και να σεβαστούν την εθνική κυριαρχία.
Η Κίνα επιδιώκει να διαδραματίσει ρόλο σταθεροποιητικού παράγοντα, προστατεύοντας παράλληλα τα οικονομικά και ενεργειακά της συμφέροντα. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα της κινεζικής πρωτοβουλίας θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο οι εμπλεκόμενες πλευρές είναι διατεθειμένες να περιορίσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Οι εξελίξεις στην Υεμένη, την Ερυθρά Θάλασσα και το Ιράν παραμένουν αλληλένδετες. Οι μεγάλες καταστροφές σε αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή, οι επιθέσεις των Χούθι και η κινητικότητα των περιφερειακών δυνάμεων επιβεβαιώνουν ότι η περιοχή βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Η αποκλιμάκωση απαιτεί συντονισμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες, καθώς μια νέα επίθεση θα μπορούσε να οδηγήσει σε ακόμη ευρύτερη και πιο επικίνδυνη σύγκρουση.
