Η εφαρμογή της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου (ΠΝΠ) στις 11 Μαρτίου έχει αρχίσει να επιδρά θετικά στην αγορά, παρουσιάζοντας ορατές μεταβολές στις τιμές προϊόντων.
Σήμερα, η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή δημοσίευσε τα πρώτα δεδομένα σχετικά με την ανάσχεση φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας, με σημαντικά αποτελέσματα για 63 κατηγορίες βασικών προϊόντων.
Μεταβολές στις τιμές: Ανάλυση στοιχείων
Αναλύοντας τα στοιχεία πριν και μετά την εφαρμογή της ΠΝΠ, παρατηρούμε μια χαρακτηριστική αλλαγή στη συμπεριφορά της αγοράς. Οι ανατιμήσεις ανά μήνα έχουν μειωθεί από 881 κατά την περίοδο Οκτωβρίου 2025 – Μαρτίου 2026, σε μόλις 17,5 τον μήνα, την περίοδο Απριλίου – Μαΐου 2026. Αυτή η αξιοσημείωτη πτώση, που φτάνει τις 50,3 φορές, αποδεικνύει την επιτυχία του μέτρου στην αποτροπή υπερβολικών αυξήσεων τιμών.
Αντίστοιχα, οι υποτιμήσεις έχουν σημειώσει σημαντική αύξηση, από 27 ανά μήνα πριν την ΠΝΠ, σε 1.808 μετά την εφαρμογή της. Αυτό σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις πλέον είναι πολύ πιο επιφυλακτικές στις αυξήσεις των τιμών τους.
Μηχανισμός συμμόρφωσης και τιμών
Η ΠΝΠ δεν λειτουργεί ως μηχανισμός οριζόντιου παγώματος τιμών. Αντιθέτως, η Ανεξάρτητη Αρχή ελέγχει κάθε επιχείρηση και κάθε κωδικό προϊόντος ξεχωριστά, συγκρίνοντας το μικτό περιθώριο κέρδους με εκείνο της περιόδου αναφοράς του 2025.
Αυτή η στρατηγική επιτρέπει στην Αρχή να αξιολογεί τις επιχειρήσεις βάσει των δικών τους ιστορικών στοιχείων, αποφεύγοντας τις οριζόντιες εφαρμογές μέτρων.
Η διαδικασία ελέγχου περιλαμβάνει την ταυτοποίηση κατηγοριών και κωδικών προϊόντων που παρουσιάζουν αποκλίσεις στις τιμές.
Η Αρχή ζητά αναλυτικά δεδομένα από τις επιχειρήσεις, συγκρίνει τις περιόδους αναφοράς και ελέγχου, υπολογίζει το μικτό περιθώριο κέρδους και επιβάλλει κυρώσεις μόνο σε περιπτώσεις υπέρβασης του επιτρεπόμενου περιθωρίου κέρδους.
Η επίδραση στον καταναλωτή
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι, παρά τη θετική δυναμική στην αγορά, δεν έχει μηδενιστεί ο πληθωρισμός τροφίμων συνολικά. Εξωτερικοί παράγοντες, όπως οι τιμές των νωπών προϊόντων, η εποχικότητα και οι διεθνείς τιμές, συνεχίζουν να επηρεάζουν τον γενικό δείκτη τροφίμων. Οι κλάδοι που δεν καλύπτονται από την ΠΝΠ ενδέχεται ακόμη να βιώνουν ανατιμήσεις.
Ωστόσο, τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι η εφαρμογή ενός σαφούς νομοθετικού πλαισίου, σε συνδυασμό με τη διαφάνεια και τον έλεγχο, ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα της αγοράς και το καλό της καταναλωτικής προστασίας. Η Ανεξάρτητη Αρχή έχει δεσμευτεί να παρακολουθεί στενά την κατάσταση και να επεμβαίνει όπου απαιτείται για τη διασφάλιση υγιούς ανταγωνισμού και προάσπισης των καταναλωτών.
