Το εμβόλιο κατά του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), το οποίο χορηγείται εδώ και περίπου 20 χρόνια, βρίσκεται σε ένα νέο σταυροδρόμι, καθώς ιατρικοί φορείς εξετάζουν εάν μία δόση μπορεί να προσφέρει επαρκή προστασία, τουλάχιστον σε ορισμένες περιπτώσεις.
Ο HPV είναι ο συχνότερος σεξουαλικώς μεταδιδόμενος ιός στις ΗΠΑ. Περισσότεροι από 40 τύποι του μπορούν να προσβάλουν την περιοχή των γεννητικών οργάνων, αλλά και το στόμα και τον λαιμό. Ορισμένα στελέχη προκαλούν την πλειονότητα των περιστατικών κονδυλωμάτων των γεννητικών οργάνων, ενώ ο HPV συνδέεται και με σχεδόν 50.000 περιστατικά καρκίνου ετησίως στις ΗΠΑ σε αυτές τις περιοχές του σώματος.
Σύμφωνα με τα αμερικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), περίπου το 90% των καρκίνων του τραχήλου της μήτρας και του πρωκτού αποδίδεται σε λοιμώξεις από HPV.
Πώς άλλαξαν οι συστάσεις για το εμβόλιο HPV
Το πρώτο εμβόλιο κατά του HPV, εγκρίθηκε στις ΗΠΑ το 2006. Ένα δεύτερο εμβόλιο, το 2009.
Αρχικά, συνιστούνταν μόνο για τα κορίτσια και χορηγούνταν σε τρεις δόσεις μέσα σε διάστημα έξι μηνών. Το 2011 προστέθηκαν και τα αγόρια στις συστάσεις.
Πριν από περίπου μία δεκαετία, οι αμερικανικές αρχές μείωσαν τον αριθμό των απαιτούμενων δόσεων από τρεις σε δύο, μετά από μελέτες που έδειξαν ότι δύο δόσεις προσέφεραν επαρκή προστασία. Έρευνες έδειξαν επίσης ότι οι δύο δόσεις λειτουργούσαν καλύτερα όταν απείχαν μεταξύ τους έξι έως 12 μήνες.
Έκτοτε, μελέτες από πολλές χώρες έχουν καταγράψει σημαντική μείωση των λοιμώξεων από HPV, των περιστατικών κονδυλωμάτων των γεννητικών οργάνων και των προκαρκινικών αλλοιώσεων στον τράχηλο.
Τι δείχνουν οι νεότερες έρευνες
Τα διαθέσιμα δεδομένα συνεχίζουν να είναι θετικά για την αποτελεσματικότητα του εμβολίου.
Ανασκόπηση ερευνών που δημοσιεύθηκε φέτος από το Vaccine Integrity Project του Πανεπιστημίου της Μινεσότα διαπίστωσε ότι τα εμβόλια κατά του HPV μείωσαν τον κίνδυνο καρκίνων στην περιοχή των γεννητικών οργάνων στις γυναίκες.
Παράλληλα, μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Απρίλιο στο περιοδικό JAMA Oncology διαπίστωσε ότι οι εμβολιασμένοι άνδρες είχαν σχεδόν 50% μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν καρκίνους του κεφαλιού και του τραχήλου, του οισοφάγου, του πρωκτού ή του πέους.
Οι ερευνητές επισημαίνουν επίσης ότι η προστασία φαίνεται να έχει μεγάλη διάρκεια. Σύμφωνα με την Angela Ulrich, επικεφαλής της ανασκόπησης του Vaccine Integrity Project, υπάρχουν άνθρωποι ηλικίας 20, 30 και 40 ετών που εξακολουθούν να προστατεύονται από το εμβόλιο.
Η έρευνα που έφερε στο προσκήνιο τη μία δόση
Η συζήτηση για το εάν μπορεί να αρκεί μία δόση ενισχύθηκε από μελέτη στην Κόστα Ρίκα, η οποία παρακολούθησε περισσότερα από 20.000 κορίτσια επί πέντε χρόνια.
Η μελέτη διαπίστωσε ότι μία δόση του εμβολίου προσέφερε περίπου 97% προστασία έναντι του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, ποσοστό παρόμοιο με εκείνο που καταγράφηκε με δύο δόσεις.
Παράλληλα, ήδη από το 2024, τα νέα ερευνητικά δεδομένα είχαν οδηγήσει συμβουλευτική επιτροπή του CDC να δημιουργήσει ομάδα εργασίας για να εξετάσει το ενδεχόμενο αλλαγής των συστάσεων.
Γιατί δεν έχει αλλάξει ακόμη η σύσταση
Παρά τα ενθαρρυντικά στοιχεία, υπάρχουν ακόμη σημαντικά ερωτήματα.
Υπάρχουν δεδομένα που δείχνουν ότι μία δόση ήταν επαρκής για την πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας στα κορίτσια, όμως υπάρχουν λιγότερα στοιχεία για την προστασία από άλλους τύπους καρκίνου στα κορίτσια.
Ακόμη μεγαλύτερο κενό υπάρχει όσον αφορά το εάν μία δόση παρέχει επαρκή προστασία στα αγόρια έναντι των καρκίνων που συνδέονται με τον HPV και τους αφορούν.
Για τον λόγο αυτό, οι συστάσεις παραμένουν υπό εξέταση.
Τι ισχύει σήμερα για τα παιδιά
Προς το παρόν, οι ειδικοί εξακολουθούν να συνιστούν δύο δόσεις για τα παιδιά.
Η συζήτηση για πιθανή αλλαγή βρίσκεται σε εξέλιξη, καθώς αξιολογούνται τα νέα δεδομένα σχετικά με τη διάρκεια και την έκταση της προστασίας που προσφέρει μία δόση.
Ανεξάρτητα από το εάν τελικά οι συστάσεις παραμείνουν στις δύο δόσεις ή τροποποιηθούν σε μία, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι το βασικό είναι να γίνεται ο εμβολιασμός κατά του HPV, καθώς τα οφέλη του στην πρόληψη καρκίνων θεωρούνται σαφή.
Πηγή AP
