Ανησυχία προκαλεί η αυξανόμενη κατανάλωση ενεργειακών ποτών από παιδιά και εφήβους, με την παιδίατρο Αρετή Μανιώτη να εφιστά την προσοχή των γονέων στις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η συστηματική κατανάλωσή τους στην υγεία. Μιλώντας στην εκπομπή «Συνδέσεις» του ΕΡΤnews, αναφέρθηκε παράλληλα στις εποχικές λοιμώξεις, τον αντιγριπικό εμβολιασμό και τη χρήση βιταμινών από τα παιδιά.
Όπως ανέφερε, πρόσφατη ελληνική μελέτη σε περίπου 40.000 μαθητές της Τετάρτης και της Πέμπτης Δημοτικού έδειξε ότι τα παιδιά καταναλώνουν ενεργειακά ποτά τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα, στοιχείο που χαρακτήρισε ιδιαίτερα ανησυχητικό.
Η παιδίατρος εξήγησε ότι, παρά την ονομασία τους, τα ενεργειακά ποτά δεν προσφέρουν πραγματική ενέργεια στον οργανισμό, αλλά μειώνουν προσωρινά το αίσθημα της κόπωσης, καθώς περιέχουν διεγερτικές ουσίες, κυρίως καφεΐνη, αλλά και άλλα συστατικά όπως ταυρίνη.
Η καφεΐνη δρα στο κεντρικό νευρικό σύστημα, μειώνοντας το αίσθημα της κόπωσης και αυξάνοντας την εγρήγορση. Ωστόσο, η επίδρασή της μπορεί να διαρκέσει αρκετές ώρες, με αποτέλεσμα η κατανάλωση ενός ενεργειακού ποτού, ιδιαίτερα το απόγευμα, να επηρεάσει τον βραδινό ύπνο.
Και ο ύπνος είναι ιδιαίτερα σημαντικός για τα παιδιά και τους εφήβους, καθώς συνδέεται με τη μνήμη, τη συγκέντρωση, τη σχολική απόδοση και τη συναισθηματική ρύθμιση.
Επιβάρυνση για την καρδιά
Η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων καφεΐνης μπορεί, σύμφωνα με την παιδίατρο, να προκαλέσει αύξηση των καρδιακών παλμών και της αρτηριακής πίεσης, ενώ σε μεγαλύτερες ποσότητες μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε αρρυθμίες και σπασμούς.
Παράλληλα, η συστηματική κατανάλωση καφεΐνης μπορεί να οδηγήσει σε εξάρτηση, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για έναν οργανισμό που βρίσκεται ακόμη σε ανάπτυξη.
Στην περίπτωση των ενεργειακών ποτών που περιέχουν ζάχαρη, προστίθενται και οι επιβαρύνσεις από την υψηλή πρόσληψή της. Η απότομη αύξηση και πτώση της γλυκόζης μπορεί να ενισχύσει την όρεξη και την κόπωση, ενώ η αυξημένη κατανάλωση ζάχαρης συνδέεται με τερηδόνα, αντίσταση στην ινσουλίνη και παχυσαρκία.
Η παιδίατρος αναφέρθηκε επίσης σε μεγάλη ευρωπαϊκή μελέτη σε περίπου 1,5 εκατομμύριο παιδιά, η οποία κατέδειξε συσχέτιση της κατανάλωσης ενεργειακών ποτών με άλλες συμπεριφορές υψηλού κινδύνου, όπως η κατανάλωση αλκοόλ, το κάπνισμα και η χρήση ουσιών.
«Μόδα» και παρέες οι βασικοί λόγοι κατανάλωσης
Για την αυξημένη δημοτικότητα των ενεργειακών ποτών στα παιδιά και τους εφήβους, η Αρετή Μανιώτη απέδωσε σημαντικό ρόλο στη μόδα, την επιρροή της παρέας και το μάρκετινγκ. Παράλληλα, όπως εξήγησε, η προεφηβεία και η εφηβεία είναι περίοδοι κατά τις οποίες τα παιδιά συχνά θέλουν να πειραματιστούν και να αναλάβουν μεγαλύτερα ρίσκα.
Απέναντι στην αντίληψη ότι ένα ενεργειακό ποτό μπορεί να βοηθήσει ένα παιδί που έχει ένα ιδιαίτερα φορτωμένο πρόγραμμα με σχολείο, φροντιστήριο και αθλητικές δραστηριότητες, η παιδίατρος τόνισε ότι ο ύπνος, η σωστή διατροφή και η άσκηση είναι πολύ καλύτερες επιλογές για την αντιμετώπιση της κόπωσης.
Ξεκίνησαν οι εποχικές λοιμώξεις
Σε ό,τι αφορά τις ιώσεις, η παιδίατρος σημείωσε ότι έχουν ήδη ξεκινήσει οι λοιμώξεις του αναπνευστικού, με συμπτώματα όπως μπούκωμα και βήχα, ενώ καταγράφονται περιστατικά Covid -19 και σταδιακά αναμένεται η έναρξη της περιόδου της γρίπης.
Για τον λόγο αυτό, όπως ανέφερε, ξεκινά σταδιακά και ο αντιγριπικός εμβολιασμός, ενώ αυτή την περίοδο δεν παρατηρείται κάποια ιδιαίτερη έξαρση.
Η ίδια συνέστησε στους γονείς να τηρούν βασικά μέτρα πρόληψης, όπως καλό αερισμό των χώρων, συχνό πλύσιμο των χεριών και σωστή κάλυψη κατά τον βήχα και το φτέρνισμα. Παράλληλα, τα παιδιά δεν θα πρέπει να πηγαίνουν στο σχολείο όταν έχουν πυρετό ή έντονα συμπτώματα.
Η καλή διατροφή και ο επαρκής ύπνος αποτελούν επίσης βασικούς παράγοντες για την καλή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, ενώ η παιδίατρος υπογράμμισε ότι δεν χρειάζεται η χορήγηση βιταμινών χωρίς συγκεκριμένη ιατρική ένδειξη.
Δεν χρειάζονται βιταμίνες χωρίς ιατρική ένδειξη
Με αφορμή το ερώτημα για τα συμπληρώματα βιταμινών που κυκλοφορούν σε διάφορες μορφές, από αναβράζοντα σκευάσματα μέχρι ζελεδάκια, η Αρετή Μανιώτη διευκρίνισε ότι εφόσον δεν υπάρχει διαπιστωμένη έλλειψη ή συγκεκριμένη ιατρική ένδειξη, τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά μπορούν να προσληφθούν μέσω μιας ισορροπημένης διατροφής.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα παιδιά μικρότερης ηλικίας, καθώς μέχρι περίπου τα 5-6 χρόνια είναι συχνό το φαινόμενο της επιλεκτικής σίτισης. Όταν ένα παιδί αποκλείει ολόκληρες ομάδες τροφίμων από τη διατροφή του, τότε χρειάζεται αξιολόγηση, ώστε να διαπιστωθεί εάν υπάρχει κάποια πραγματική διατροφική ανεπάρκεια.
Σε κάθε περίπτωση, η χορήγηση βιταμινών και άλλων συμπληρωμάτων δεν θα πρέπει να γίνεται προληπτικά και χωρίς λόγο, αλλά να βασίζεται στις ανάγκες του κάθε παιδιού και, όπου χρειάζεται, στην ιατρική συμβουλή.
