Μετά από χρόνια καθυστερήσεων, διαφωνιών και αβεβαιότητας, το κοινό πρόγραμμα ανάπτυξης μαχητικού αεροσκάφους νέας γενιάς από τη Γερμανία και τη Γαλλία οδηγείται οριστικά στο τέλος του. Το φιλόδοξο εγχείρημα, το οποίο είχε ανακοινωθεί το 2017 από την τότε καγκελάριο Άγγελα Μέρκελ και τον νεοεκλεγέντα τότε πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, καταρρέει αφήνοντας σοβαρά ερωτήματα για το μέλλον της ευρωπαϊκής αμυντικής συνεργασίας.
Η γερμανική δημόσια τηλεόραση ARD έκανε λόγο για το «άδοξο τέλος ενός αποτυχημένου γερμανογαλλικού εμβληματικού έργου», ενώ η οικονομική εφημερίδα Handelsblatt υποστήριξε ότι από την οπτική του Βερολίνου υπάρχει «σαφής ένοχος» για την αποτυχία.
Οι αιτιάσεις κατά της γαλλικής πλευράς
Σύμφωνα με το ARD, η γαλλική πλευρά επιδίωκε να διατηρήσει τον απόλυτο έλεγχο του προγράμματος, περιορίζοντας τον ρόλο των Γερμανών και των Ισπανών εταίρων της Airbus σε δευτερεύουσα θέση.
Το δημοσίευμα αναφέρει ότι στο Βερολίνο επικράτησε η εντύπωση πως το Παρίσι επιθυμούσε να ελέγχει πλήρως την τεχνογνωσία, τις βιομηχανικές συμβάσεις και την κατανομή του έργου, ενώ οι υπόλοιποι εταίροι θα αναλάμβαναν κυρίως το κόστος χρηματοδότησης ενός προγράμματος που εκτιμάται ότι θα ξεπερνούσε τα 100 δισεκατομμύρια ευρώ.
Καθοριστική θεωρείται και η στάση του επικεφαλής της γαλλικής αεροναυπηγικής εταιρείας Dassault, Ερίκ Τραπιέ, ο οποίος είχε επανειλημμένα ταχθεί υπέρ μιας ξεκάθαρης ηγετικής δομής με τη γαλλική εταιρεία σε πρωταγωνιστικό ρόλο.
Οι γερμανικές επιφυλάξεις
Το τελευταίο διάστημα η γερμανική κυβέρνηση εμφανιζόταν ολοένα και πιο επιφυλακτική απέναντι στο πρόγραμμα. Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς είχε αφήσει να εννοηθεί ότι οι επιχειρησιακές ανάγκες των δύο χωρών διαφέρουν σημαντικά.
Όπως είχε δηλώσει τον περασμένο Φεβρουάριο, η Γαλλία αναζητούσε ένα μαχητικό αεροσκάφος ικανό να μεταφέρει πυρηνικά όπλα και να επιχειρεί από αεροπλανοφόρα, δυνατότητες που δεν αποτελούν άμεση προτεραιότητα για τη γερμανική Bundeswehr.
Παράλληλα, το ισχυρό συνδικάτο IG Metall είχε ήδη ζητήσει ανοιχτά τον τερματισμό της συνεργασίας με τη Dassault, υπογραμμίζοντας τις δυσκολίες συνεννόησης μεταξύ των εταίρων.
Η ανακοίνωση που επιβεβαίωσε το τέλος
Σύμφωνα με γερμανικά δημοσιεύματα, η πρωτοβουλία για τον τερματισμό του έργου προήλθε από το Βερολίνο. Πηγές της γερμανικής κυβέρνησης ανέφεραν ότι ο καγκελάριος Μερτς πρότεινε στον Εμανουέλ Μακρόν να μην συνεχιστεί η ανάπτυξη του κοινού μαχητικού αεροσκάφους.
Η μετέπειτα επιβεβαίωση από τη γαλλική πλευρά συνοδεύτηκε, κατά το ARD, από διατυπώσεις που πρόδιδαν τις διαφωνίες οι οποίες είχαν προηγηθεί.
Αβέβαιο μέλλον
Παρά την κατάρρευση του προγράμματος, Airbus και Dassault αναμένεται να συνεχίσουν τη συνεργασία τους σε επιμέρους τομείς, όπως η ανάπτυξη συστημάτων επικοινωνίας για το μελλοντικό «Combat Cloud» και τη διασύνδεση επανδρωμένων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Ωστόσο, η ακύρωση του βασικού πυλώνα του προγράμματος FCAS θεωρείται σοβαρό πλήγμα για τις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες στρατηγικής αυτονομίας. Σύμφωνα με το ARD, η Γερμανία καλείται πλέον να αναζητήσει νέους εταίρους για την ανάπτυξη μαχητικού αεροσκάφους επόμενης γενιάς, ενώ παραμένει ανοιχτό το ερώτημα για τον ρόλο που θα διαδραματίσουν τα παραδοσιακά μαχητικά αεροσκάφη σε μια εποχή όπου τα drones κυριαρχούν ολοένα και περισσότερο στο σύγχρονο πεδίο μάχης.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
