Από την 1η Οκτωβρίου, οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν αποκλειστικά το timologio ή το myDATAapp θα εντάσσονται στην υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση χωρίς να χρειάζεται να υποβάλουν ξεχωριστή δήλωση. Η αλλαγή ενισχύει τον ρόλο του myDATA στη σταδιακή μείωση των πρόσθετων επιβαρύνσεων που αυξάνουν το τεκμαρτό εισόδημα, χωρίς όμως να καταργεί άμεσα το βασικό ελάχιστο εισόδημα.
Το τεκμαρτό εξακολουθεί να υπολογίζεται με βάση τον κατώτατο μισθό, τα έτη λειτουργίας της επιχείρησης και τις τριετίες. Ωστόσο, η πλήρης και συνεπής ψηφιακή καταγραφή των συναλλαγών μπορεί να λειτουργήσει ως «κλειδί» για την απαλλαγή από τις προσαυξήσεις που συνδέονται με τον κύκλο εργασιών και το κόστος μισθοδοσίας.
Μέσα σε λίγες ημέρες συνυπάρχουν δύο σημαντικές εξελίξεις. Στις 29 Σεπτεμβρίου ολοκληρώνεται η τελευταία προθεσμία αμφισβήτησης του φετινού τεκμαρτού για συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων, ενώ από την 1η Οκτωβρίου η ηλεκτρονική τιμολόγηση επεκτείνεται σε ακόμη περισσότερες επιχειρήσεις. Με τον τρόπο αυτό, η ΑΑΔΕ αποκτά πληρέστερη εικόνα των συναλλαγών σχεδόν σε πραγματικό χρόνο.
myDATA και τεκμαρτό εισόδημα: Χωρίς δήλωση οι αποκλειστικοί χρήστες των εφαρμογών της ΑΑΔΕ
Η εξαίρεση από την υποχρέωση υποβολής δήλωσης αφορά επιχειρήσεις με ακαθάριστα έσοδα έως 1 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος του 2023. Οι επιχειρήσεις αυτές εντάσσονται από την 1η Οκτωβρίου στη δεύτερη περίοδο εφαρμογής της υποχρεωτικής ηλεκτρονικής τιμολόγησης.
Όσοι εκδίδουν αποκλειστικά τα τιμολόγιά τους μέσω των δωρεάν εφαρμογών timologio ή myDATAapp δεν χρειάζεται να υποβάλουν τη «Δήλωση Έναρξης Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων». Αντίθετα, η συγκεκριμένη δήλωση απαιτείται από όσους επιθυμούν να αξιοποιήσουν τη μεταβατική περίοδο έως τις 31 Δεκεμβρίου και να συνεχίσουν προσωρινά να εκδίδουν παραστατικά και με τους υφιστάμενους τρόπους.
Οι υποχρεώσεις δήλωσης παραμένουν σε ισχύ για τις επιχειρήσεις που επιλέγουν πάροχο ηλεκτρονικής τιμολόγησης. Παράλληλα, δεν αλλάζει ο τρόπος έκδοσης αποδείξεων στις συναλλαγές λιανικής με τελικούς καταναλωτές.
Μέχρι σήμερα, 591.382 επιχειρήσεις έχουν διαβιβάσει συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων μέσω παρόχου ή του timologio, ενώ 141.645 έχουν υποβάλει δήλωση για συναλλαγές B2B. Η δεύτερη φάση εφαρμογής επεκτείνει την ηλεκτρονική τιμολόγηση στο μεγαλύτερο μέρος των μικρότερων επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών.
Ποιες προσαυξήσεις του τεκμαρτού εισοδήματος καταργούνται
Με βάση τη ρύθμιση που έχει ανακοινωθεί και αναμένεται να θεσμοθετηθεί, από το φορολογικό έτος 2026, δηλαδή στις φορολογικές δηλώσεις του 2027, οι φορολογικά συνεπείς ελεύθεροι επαγγελματίες θα μπορούν να απαλλάσσονται από δύο προσαυξήσεις του τεκμαρτού εισοδήματος.
Η πρώτη προσαύξηση αντιστοιχεί στο 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας του προσωπικού. Η δεύτερη αντιστοιχεί στο 5% της διαφοράς μεταξύ του κύκλου εργασιών της επιχείρησης και του μέσου ετήσιου τζίρου του αντίστοιχου Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας.
Για να αφαιρεθούν οι προσαυξήσεις, ο επαγγελματίας θα πρέπει:
– Να έχει διαβιβάσει όλα τα απαραίτητα στοιχεία στο myDATA.
– Να έχει ολοκληρώσει τη διασύνδεση ταμειακής μηχανής και POS.
– Να διατηρεί ενεργή τη διασύνδεση καθ’ όλη τη διάρκεια του φορολογικού έτους.
– Να μην έχει λάβει πρόστιμο για φορολογική ή εργατική παράβαση την τελευταία πενταετία.
– Να έχει υποβάλει όλες τις δηλώσεις ΦΠΑ και εισοδήματος της ίδιας περιόδου.
Με απλά λόγια, η πλήρης ψηφιακή εικόνα της επιχείρησης αποτελεί το αντάλλαγμα για την απαλλαγή από το πρόσθετο τεκμαρτό βάρος. Το myDATA δεν καταργεί το βασικό τεκμήριο, αλλά μπορεί να περιορίσει σημαντικά τις επιβαρύνσεις που προκύπτουν από τον τζίρο ή τη μισθοδοσία.
Πόσοι επαγγελματίες μπορούν να δουν μείωση φόρου
Από περίπου 755.000 ατομικές επιχειρήσεις, οι 427.000 φορολογούνται επειδή δηλώνουν εισόδημα χαμηλότερο από το ελάχιστο ποσό που υπολογίζει η Εφορία. Από αυτές, περίπου 271.000 επιβαρύνονται μόνο με το βασικό τεκμαρτό, το οποίο προκύπτει από τον κατώτατο μισθό και τις τριετίες.
Για έναν ελεύθερο επαγγελματία άνω των 30 ετών χωρίς παιδιά, ο ετήσιος φόρος κυμαίνεται από 1.476 ευρώ χωρίς τριετίες έως 2.249 ευρώ με τρεις τριετίες. Το ποσό αυτό αφορά το βασικό τεκμαρτό και δεν περιλαμβάνει πρόσθετες προσαυξήσεις.
Οι υπόλοιπες 156.000 ατομικές επιχειρήσεις επιβαρύνονται επιπλέον λόγω υψηλότερου τζίρου ή αυξημένου μισθολογικού κόστους. Αυτή είναι η βασική δεξαμενή των δυνητικά ωφελούμενων από τη νέα ρύθμιση, εφόσον πληρούν όλες τις προϋποθέσεις φορολογικής και ψηφιακής συνέπειας.
Για περίπου 24.000 επιχειρήσεις, η πρόσθετη επιβάρυνση ξεπερνά τα 2.000 ευρώ, ενώ σε περίπου 3.000 περιπτώσεις υπερβαίνει τα 10.000 ευρώ. Το δημοσιονομικό κόστος της παρέμβασης υπολογίζεται σε 170 εκατ. ευρώ κατά το πρώτο έτος εφαρμογής και σε 108 εκατ. ευρώ από το 2028 και μετά.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα ατομικής επιχείρησης εστίασης που λειτουργεί επί 15 χρόνια και απασχολεί πέντε εργαζομένους, με ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 105.000 ευρώ. Στο βασικό τεκμαρτό των 16.744 ευρώ προστίθεται σήμερα προσαύξηση 10.500 ευρώ λόγω μισθοδοσίας. Έτσι, το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα φτάνει τα 27.244 ευρώ και ο φόρος τα 4.783 ευρώ.
Με την αφαίρεση της προσαύξησης, το τεκμαρτό επιστρέφει στα 16.744 ευρώ και ο φόρος περιορίζεται στα 2.249 ευρώ. Το όφελος ανέρχεται, επομένως, σε 2.534 ευρώ.
Οι 271.000 επαγγελματίες που φορολογούνται μόνο με το βασικό τεκμήριο δεν χάνουν κάποια υφιστάμενη έκπτωση. Απλώς δεν έχουν σήμερα πρόσθετες προσαυξήσεις τζίρου ή μισθοδοσίας για να αφαιρεθούν. Το βασικό ελάχιστο εισόδημα παραμένει αμετάβλητο.
Ποιοι πρέπει να ολοκληρώσουν τη διαδικασία έως τις 29 Σεπτεμβρίου
Παράλληλα με τη μετάβαση στην ηλεκτρονική τιμολόγηση, παραμένει ανοιχτή έως τις 29 Σεπτεμβρίου η τελευταία προθεσμία για την ολοκλήρωση της αμφισβήτησης του τεκμαρτού εισοδήματος.
Η προθεσμία δεν αφορά όλους τους ελεύθερους επαγγελματίες. Αφορά φυσικά πρόσωπα που συμμετέχουν σε νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες με απλογραφικά βιβλία και είχαν επιλέξει, κατά την υποβολή του Ε1, τους κωδικούς 443-444, ζητώντας τη διενέργεια φορολογικού ελέγχου.
Οι φορολογούμενοι αυτοί θα πρέπει έως τις 29 Σεπτεμβρίου να συμπληρώσουν το ειδικό ερωτηματολόγιο της ΑΑΔΕ. Σε αυτό απαιτούνται αναλυτικά στοιχεία για την περιουσιακή κατάσταση και τις συνθήκες διαβίωσης των ίδιων, του ή της συζύγου και των προστατευόμενων μελών.
Η αμφισβήτηση δεν αναστέλλει την πληρωμή του φόρου που έχει ήδη βεβαιωθεί. Ο επαγγελματίας συνεχίζει να καταβάλλει τις δόσεις με βάση το τεκμαρτό εισόδημα έως ότου ολοκληρωθεί ο έλεγχος και διαπιστωθεί αν τα πραγματικά του κέρδη ήταν πράγματι χαμηλότερα.
Για το φορολογικό έτος 2026, το τεκμαρτό εισόδημα και το myDATA θα λειτουργήσουν παράλληλα. Το βασικό ελάχιστο εισόδημα θα παραμείνει σε ισχύ, όμως η ψηφιακή συνέπεια θα καθορίζει ποιοι επαγγελματίες μπορούν να απαλλαγούν από τις πρόσθετες επιβαρύνσεις τζίρου και μισθοδοσίας. Η ηλεκτρονική τιμολόγηση, τα ψηφιακά δελτία αποστολής και η διαβίβαση στοιχείων στο myDATA αποτελούν, επομένως, τα βασικά εργαλεία της επόμενης φορολογικής περιόδου και τον δρόμο για μια σταδιακή αναμόρφωση του τεκμαρτού εισοδήματος.
