Νέα επικίνδυνη ένταση καταγράφεται στα Στενά του Ορμούζ, μετά την ανακοίνωση των Φρουρών της Επανάστασης του Ιράν ότι έπληξαν δεξαμενόπλοιο υπό σημαία Τόγκο. Την ίδια στιγμή, ο Ντόναλντ Τραμπ δηλώνει πως βρίσκεται μπροστά σε μια «σημαντική απόφαση» για την επόμενη φάση της σύγκρουσης με την Τεχεράνη, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο νέας μεγάλης στρατιωτικής επέμβασης.
Σύμφωνα με την ιρανική πλευρά, το δεξαμενόπλοιο «Trend» επιχείρησε να πραγματοποιήσει «παράνομη διέλευση» από τα Στενά του Ορμούζ, μία από τις σημαντικότερες και πιο ευαίσθητες θαλάσσιες οδούς στον κόσμο. Οι Φρουροί της Επανάστασης υποστήριξαν ότι το πλοίο χτυπήθηκε, τυλίχθηκε στις φλόγες και τελικά ακινητοποιήθηκε.
Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν υπάρχει ανεξάρτητη επιβεβαίωση για τις ακριβείς συνθήκες του περιστατικού. Παραμένει επίσης άγνωστο εάν υπάρχουν τραυματίες μεταξύ των μελών του πληρώματος, ποια ήταν η κατάσταση του πλοίου μετά το πλήγμα ή τι φορτίο μετέφερε.
Οι ιρανικές καταγγελίες
Οι Φρουροί της Επανάστασης ισχυρίστηκαν ακόμη ότι το δεξαμενόπλοιο παρακινήθηκε από τον αμερικανικό στρατό να διασχίσει τα Στενά του Ορμούζ. Η Τεχεράνη προειδοποίησε ότι οποιοδήποτε πλοίο επιχειρήσει αντίστοιχη «παράνομη διέλευση» θα μπορούσε να αντιμετωπίσει σοβαρές συνέπειες, ακόμη και την καταστροφή του.
Η ανακοίνωση εντείνει την αβεβαιότητα στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια περιοχή, όπου η ναυσιπλοΐα έχει ήδη περιοριστεί σημαντικά λόγω της αυξημένης έντασης. Οι εξελίξεις προκαλούν ανησυχία στις ναυτιλιακές εταιρείες, στις ασφαλιστικές αγορές και στις χώρες που εξαρτώνται από την απρόσκοπτη μεταφορά ενέργειας.
Η υπηρεσία United Kingdom Maritime Trade Operations είχε αναφέρει νωρίτερα περιστατικό ασφαλείας σε απόσταση περίπου 16 ναυτικών μιλίων βορειοανατολικά του Χασάμπ, στο Ομάν. Η υπηρεσία δεν κατονόμασε το πλοίο που εμπλέκεται, ενώ παραμένει ασαφές εάν η συγκεκριμένη αναφορά αφορά το ίδιο δεξαμενόπλοιο ή διαφορετικό περιστατικό.
«Οτιδήποτε μπορεί να συμβεί», λέει ο Τραμπ
Την ώρα που η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ παραμένει ρευστή, ο Ντόναλντ Τραμπ δηλώνει ότι πλησιάζει σε ένα κρίσιμο σημείο λήψης αποφάσεων σχετικά με το Ιράν. Σε συνέντευξή του στο Axios, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι εξετάζει εάν θα προχωρήσει σε στρατιωτική επέμβαση μεγάλης κλίμακας.
«Έχω μια μεγάλη απόφαση μπροστά μου. Θέλω να επέμβω και να τους εξοντώσω ή όχι; Είναι μια μεγάλη απόφαση. Οτιδήποτε μπορεί να συμβεί με εμένα», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Οι δηλώσεις του Τραμπ έγιναν ενόψει της συνάντησής του με εκπροσώπους έξι κρατών του Κόλπου: της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Κατάρ, του Μπαχρέιν, του Κουβέιτ και του Ομάν. Η συνάντηση αναμένεται να πραγματοποιηθεί στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.
Στο επίκεντρο των συνομιλιών αναμένεται να βρεθεί η επόμενη φάση της σύγκρουσης, καθώς και το δίλημμα ανάμεσα στην αναζήτηση διπλωματικής λύσης και την περαιτέρω κλιμάκωση των στρατιωτικών επιχειρήσεων. Οι χώρες του Κόλπου ανησυχούν ιδιαίτερα για τις επιπτώσεις μιας νέας σύγκρουσης στην ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών, στις ενεργειακές υποδομές και στη σταθερότητα της ευρύτερης περιοχής.
Μία ημέρα νωρίτερα, ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι ελπίζει ο πόλεμος να πλησιάζει στο τέλος του. Υποστήριξε επίσης ότι το Ιράν επιθυμεί συμφωνία και ότι έχει λάβει μηνύματα «απευθείας» από την Τεχεράνη. Η ιρανική πλευρά, ωστόσο, αρνήθηκε ότι έχουν επαναληφθεί οι απευθείας διαπραγματεύσεις, γεγονός που ενισχύει τη σύγχυση γύρω από τις πραγματικές διπλωματικές επαφές.
Περιορισμένη η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ
Η κίνηση στα Στενά του Ορμούζ έχει περιοριστεί δραστικά. Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler, την Πέμπτη πέρασαν από τη θαλάσσια οδό μόλις τέσσερα εμπορικά πλοία μεταφοράς φορτίου, έναντι μέσου όρου 16 πλοίων κατά το προηγούμενο δεκαήμερο.
Ορισμένα πλοία φέρεται να απενεργοποιούν τους αναμεταδότες τους, σε μια προσπάθεια να περιορίσουν τον κίνδυνο εντοπισμού. Η πρακτική αυτή, όμως, μπορεί να δυσχεράνει την παρακολούθηση της θαλάσσιας κυκλοφορίας και να αυξήσει τους κινδύνους για συγκρούσεις ή λανθασμένες εκτιμήσεις από τις εμπλεκόμενες στρατιωτικές δυνάμεις.
Τα Στενά του Ορμούζ θεωρούνται κομβικής σημασίας για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά. Πριν από την κλιμάκωση της κρίσης, από τη συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδο περνούσε περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Οποιαδήποτε παρατεταμένη διακοπή ή σοβαρός περιορισμός της ναυσιπλοΐας θα μπορούσε να προκαλέσει αναταράξεις στις τιμές, στις εφοδιαστικές αλυσίδες και στην παγκόσμια οικονομία.
Παρά το νέο περιστατικό με το τάνκερ και την αβεβαιότητα γύρω από τις επόμενες αποφάσεις της Ουάσινγκτον, οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν πτώση την Παρασκευή. Το Brent υποχώρησε κοντά στα 103 δολάρια το βαρέλι, αν και οι αγορές παραμένουν σε επιφυλακή.
Το πλήγμα στο τάνκερ στα Στενά του Ορμούζ, οι απειλές της Τεχεράνης και οι δηλώσεις του Τραμπ συνθέτουν ένα σκηνικό υψηλού κινδύνου. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς μια νέα κλιμάκωση θα μπορούσε να επηρεάσει όχι μόνο την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή, αλλά και την παγκόσμια ενεργειακή και οικονομική σταθερότητα.
