Σε ιδιαίτερα θετικό και παραγωγικό κλίμα πραγματοποιήθηκε η συνάντηση του υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, με τον Μαροκινό ομόλογό του, Νάσερ Μπουρίτα. Οι δύο πλευρές επιβεβαίωσαν την πλήρη σύγκλιση των θέσεών τους στον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και ειδικότερα του Δικαίου της Θάλασσας, καθώς και στη δέσμευσή τους για ειρηνική επίλυση διαφορών και απαρέγκλιτο σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας.
Παράλληλα, στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκε το μεταναστευτικό, με αναφορά στις πρόσφατες εξελίξεις στα σύνορα Μαρόκου–Ισπανίας, στην περιοχή της Θέουτα, και στο πώς η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να ενισχύσει αποτελεσματικά τη συνεργασία με τις χώρες προέλευσης και διέλευσης.
Ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η Ελλάδα συμβάλλει ενεργά στη διεύρυνση των διαύλων επικοινωνίας και στην περαιτέρω ανάπτυξη της στρατηγικής εταιρικής σχέσης Μαρόκου–ΕΕ, υπογραμμίζοντας ότι η διαχείριση της μετανάστευσης είναι κοινή ευρωπαϊκή και περιφερειακή πρόκληση που απαιτεί συντονισμένες, ρεαλιστικές και ανθρώπινες λύσεις.
Σύγκλιση θέσεων στο Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας
Η ταύτιση των θέσεων Αθήνας και Ραμπάτ γύρω από το διεθνές δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας αναδείχθηκε ως θεμελιώδης άξονας της διμερούς συνεργασίας.
Οι δύο υπουργοί υπογράμμισαν τη σημασία της πλήρους τήρησης των κανόνων που διέπουν τις θαλάσσιες ζώνες, την οριοθέτηση και την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, ως προϋπόθεση για σταθερότητα, ασφάλεια και βιώσιμη ανάπτυξη στη Μεσόγειο.
Επαναβεβαιώθηκε η προσήλωση στην ειρηνική διευθέτηση διαφορών μέσα από διάλογο, καλόπιστες διαπραγματεύσεις και σεβασμό στην κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα κάθε κράτους.
Η Ελλάδα, με μακρά παράδοση υπεράσπισης της διεθνούς νομιμότητας, και το Μαρόκο, ως κομβικός εταίρος στη Δυτική Μεσόγειο, κατέστησαν σαφές ότι ο κανόνας δικαίου αποτελεί τον μόνο βιώσιμο οδηγό για την αντιμετώπιση σύνθετων θαλάσσιων ζητημάτων.
Μεταναστευτικό: κοινή ευρωπαϊκή και περιφερειακή πρόκληση
Σημαντικό μέρος της συζήτησης αφιερώθηκε στο μεταναστευτικό και στις πιέσεις που δέχονται τα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ. Οι δύο πλευρές εστίασαν στην ανάγκη ολιστικής προσέγγισης που συνδυάζει αποτελεσματική φύλαξη συνόρων, καταπολέμηση των δικτύων διακινητών και προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Οι πρόσφατες εξελίξεις στη Θέουτα κατέδειξαν ότι η μετακίνηση πληθυσμών δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποσπασματικά· απαιτεί σταθερή συνεργασία με τις χώρες προέλευσης και διέλευσης, ενίσχυση νόμιμων οδών μετεγκατάστασης για ευάλωτους πληθυσμούς, ταχείες διαδικασίες ασύλου και αποτελεσματικούς μηχανισμούς επιστροφών για όσους δεν δικαιούνται διεθνή προστασία.
Η Ελλάδα επισήμανε την εμπειρία της στη διαχείριση μικτών ροών και προσφέρθηκε να συμβάλει με τεχνογνωσία, επιχειρησιακή υποστήριξη και εκπαίδευση στελεχών, στο πλαίσιο ευρωπαϊκών μηχανισμών και διμερών πρωτοβουλιών.
Ελληνο-μαροκινή συνεργασία και η στρατηγική σχέση Μαρόκου–ΕΕ
Ο κ. Γεραπετρίτης ανέδειξε τον ρόλο της Αθήνας ως γέφυρας μεταξύ Ραμπάτ και Βρυξελλών, υπογραμμίζοντας ότι η εμβάθυνση της στρατηγικής εταιρικής σχέσης Μαρόκου–ΕΕ μπορεί να αποδώσει χειροπιαστά οφέλη στην ασφάλεια, την οικονομία και την κοινωνική συνοχή.
Συζητήθηκαν πρακτικοί δρόμοι ενίσχυσης της συνεργασίας: από την ανταλλαγή πληροφοριών για την καταπολέμηση παράτυπων δικτύων, μέχρι την προώθηση επενδύσεων σε υποδομές, πράσινη ενέργεια, ναυτιλία και εκπαίδευση. Η ενεργειακή μετάβαση και τα διασυνδεδεμένα δίκτυα, στα οποία το Μαρόκο και η Ελλάδα μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο, αναδείχθηκαν ως πεδίο κοινού ενδιαφέροντος, όπως και η ενίσχυση των θαλάσσιων μεταφορών με γνώμονα το Δίκαιο της Θάλασσας και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα.
Περιφερειακές εξελίξεις στη Μεσόγειο και σταθερότητα
Οι συνομιλίες κάλυψαν επίσης το ευρύτερο μεσογειακό περιβάλλον, όπου η αστάθεια, οι συγκρούσεις και οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης επιβαρύνουν τις κοινωνίες και τροφοδοτούν μεταναστευτικές πιέσεις.
Οι υπουργοί υπογράμμισαν ότι η πρόληψη κρίσεων, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των θεσμών και η στήριξη βιώσιμων τοπικών οικονομιών αποτελούν αναγκαία στοιχεία για την αποσυμπίεση των ροών και την ενδυνάμωση του κράτους δικαίου. Στο πλαίσιο αυτό, η συνεργασία με τους διεθνείς οργανισμούς και η ενεργή συμμετοχή της ΕΕ κρίνονται καθοριστικές.
Δηλώσεις και αμοιβαίες αναφορές
Ο Μαροκινός υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε με ιδιαίτερα θετικό τρόπο στη στάση της Ελλάδας, χαρακτηρίζοντάς την «αξιόπιστη, σοφή και ξεκάθαρη φωνή» στην περιοχή. Τόνισε ότι οι σταθερές ελληνικές θέσεις ταυτίζονται πλήρως με τις αρχές που υπερασπίζεται το Βασίλειο του Μαρόκου, τόσο ως προς τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας, όσο και ως προς την ανάγκη συντονισμένης, ρεαλιστικής και ανθρώπινης διαχείρισης του μεταναστευτικού.
Από την πλευρά του, ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι η Αθήνα θα συνεχίσει να προωθεί την εμβάθυνση διαλόγου και συνεργασίας με το Ραμπάτ, αναδεικνύοντας τα κοινά συμφέροντα και τις προοπτικές σύγκλισης σε κρίσιμες ευρωπαϊκές και μεσογειακές ατζέντες.
Επόμενα βήματα και προοπτικές
Οι δύο αντιπροσωπείες συμφώνησαν στην ενεργοποίηση διαύλων τακτικών πολιτικών διαβουλεύσεων και στη δημιουργία τεχνικών ομάδων εργασίας για συγκεκριμένα πεδία: διαχείριση συνόρων, αντιμετώπιση διακινητών, ναυτική συνεργασία με σεβασμό στο Δίκαιο της Θάλασσας, έρευνα και διάσωση, καθώς και προγράμματα νόμιμης κινητικότητας.
Παράλληλα, εξετάζεται η διοργάνωση επιχειρηματικού φόρουμ για την προώθηση επενδύσεων και συμπράξεων, ιδίως στους τομείς της πράσινης ενέργειας, των θαλάσσιων μεταφορών και της ψηφιακής μετάβασης. Η Ελλάδα δήλωσε έτοιμη να συνδράμει ενεργά στη διαμόρφωση ευρωπαϊκών πολιτικών που ενισχύουν τη συνεργασία με το Μαρόκο, συμπεριλαμβανομένης της χρηματοδότησης έργων ανάπτυξης σε χώρες προέλευσης, ώστε να αντιμετωπιστούν τα αίτια της παράτυπης μετανάστευσης.
