Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αναχώρησε τη Δευτέρα για την Ασία, σε μια περιοδεία που συνδυάζει οικονομικές συμφωνίες, περιφερειακές συναντήσεις και συνομιλίες υψηλού πολιτικού επιπέδου. Στο επίκεντρο του ταξιδιού αναμένεται να βρεθούν ο πυρηνικός αφοπλισμός, η κατάσταση στην Ουκρανία, οι σχέσεις Ουάσιγκτον – Πεκίνου και το ενδεχόμενο επανεκκίνησης του διαλόγου με τη Βόρεια Κορέα. Η κορύφωση της επίσκεψης αναμένεται να είναι η πρώτη τριμερής συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν και τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ. Η συνάντηση έχει ιδιαίτερη σημασία για την Κίνα, η οποία τη χαρακτηρίζει εξέλιξη ιστορικού χαρακτήρα. Η εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών, Μάο Νινγκ, δήλωσε τη Δευτέρα ότι οι συνομιλίες θα έχουν «πρωτοποριακή σημασία». Παράλληλα, τόνισε ότι οι τρεις χώρες έχουν σημαντική ευθύνη να συνεργαστούν για την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων, τη διαφύλαξη της παγκόσμιας ειρήνης και την ενίσχυση της διεθνούς σταθερότητας.
Ουκρανία στην ατζέντα των συνομιλιών
Λίγο πριν από την αναχώρησή του από τον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ δήλωσε ότι προτίθεται να θέσει το ζήτημα του πολέμου στην Ουκρανία στις συναντήσεις του με τον Σι Τζινπίνγκ και τον Βλαντίμιρ Πούτιν. «Θα συζητήσουμε το αγαπημένο μου θέμα, την Ουκρανία.
Η Ουκρανία χάνει την Ουκρανία» δήλωσε χαρακτηριστικά στους δημοσιογράφους. Ο Αμερικανός πρόεδρος πρόσθεσε ότι η Ρωσία χάνει 25.000 στρατιώτες κάθε μήνα. Η αναφορά του Τραμπ αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς την Παρασκευή Αμερικανοί κυβερνητικοί αξιωματούχοι είχαν ενημερώσει τους δημοσιογράφους ότι οι συνομιλίες των τριών ηγετών θα επικεντρώνονταν στον πυρηνικό αφοπλισμό και στον πόλεμο με το Ιράν, χωρίς να περιλαμβάνουν τον πόλεμο Ρωσίας – Ουκρανίας. Μετά τις συγκεκριμένες διαβεβαιώσεις, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται να εντάσσει πλέον τη σύγκρουση στην ατζέντα των επαφών του με τους ηγέτες της Ρωσίας και της Κίνας. Ο πόλεμος στην Ουκρανία διανύει ήδη το πέμπτο έτος. Ο πυρηνικός αφοπλισμός αναμένεται να αποτελέσει το βασικό αντικείμενο των συνομιλιών, ενώ η συζήτηση για την Ουκρανία θα πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο των επαφών του Τραμπ με τον Πούτιν και τον Σι Τζινπίνγκ. Η αμερικανική πλευρά είχε αρχικά τοποθετήσει το ζήτημα εκτός των θεμάτων που επρόκειτο να συζητηθούν στην τριμερή συνάντηση.
Η υπόθεση Nvidia και οι σχέσεις ΗΠΑ – Κίνας
Η επίσκεψη του Τραμπ στην Ασία πραγματοποιείται και στη σκιά της υπόθεσης που αφορά την τεχνολογική εταιρεία Nvidia και τον διευθύνοντα σύμβουλό της, Τζένσεν Χουάνγκ. Η παρουσία του Χουάνγκ στο πλευρό του Αμερικανού προέδρου κατά την προηγούμενη επίσκεψή του στην Κίνα, τον Μάιο, καθώς και οι συχνές επαφές του με τον Τραμπ στον Λευκό Οίκο, έχουν εντείνει το ενδιαφέρον γύρω από τις σχέσεις του επιχειρηματία με την αμερικανική κυβέρνηση. Η υπόθεση συνδέεται με αναφορές για εξωσυζυγική σχέση του Χουάνγκ με πρόσωπο που φέρεται να έχει δεσμούς με τις κινεζικές κρατικές υπηρεσίες. Οι αναφορές αυτές έχουν προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με τους ελέγχους και τους περιορισμούς που αφορούν τις εξαγωγές προηγμένων μικροτσίπ της Nvidia προς εταιρεία η οποία συνδέεται με το συγκεκριμένο πρόσωπο. Το Πεκίνο έχει αρνηθεί οποιαδήποτε ανάμειξη στην υπόθεση. Την ίδια στιγμή, Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι ο Τραμπ δεν σχεδιάζει να θέσει το ζήτημα κατά τη συνάντησή του με τον Σι Τζινπίνγκ. Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, αναφέρθηκε στην υπόθεση σε συνέντευξή του στο Fox News. Όπως δήλωσε, το κρίσιμο ερώτημα είναι κατά πόσο η Nvidia διέθετε αποτελεσματική κουλτούρα συμμόρφωσης με τους αμερικανικούς περιορισμούς στις εξαγωγές. «Ο Τζένσεν Χουάνγκ είναι εξαιρετικός, αλλά αυτό δεν τον απαλλάσσει από τις υποχρεώσεις συμμόρφωσης» υπογράμμισε ο Μπέσεντ, προσθέτοντας ότι αναμένονται απαντήσεις για την υπόθεση. Η συζήτηση αφορά τους μηχανισμούς ελέγχου της εταιρείας και την τήρηση των αμερικανικών περιορισμών στις εξαγωγές προηγμένων τεχνολογιών. Ωστόσο, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, το ζήτημα δεν περιλαμβάνεται στα θέματα που προτίθεται να θέσει ο Τραμπ στη συνάντησή του με τον Κινέζο πρόεδρο.
Το ενδεχόμενο νέας συνάντησης με τον Κιμ
Κατά την παραμονή του στην Κίνα, ο Τραμπ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας νέας συνάντησης με τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας, Κιμ Γιονγκ Ουν. Στόχος μιας τέτοιας επαφής θα ήταν η επανεκκίνηση του διαλόγου για το πυρηνικό πρόγραμμα της Πιονγκγιάνγκ. Ο Τραμπ έχει συναντηθεί τρεις φορές με τον Κιμ Γιονγκ Ουν κατά την πρώτη του προεδρική θητεία. Μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο, ωστόσο, δεν έχει καταφέρει να εξασφαλίσει ουσιαστική επανέναρξη των συνομιλιών με τη Βόρεια Κορέα. Στο πλαίσιο της προσπάθειας να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για νέες επαφές, ο Αμερικανός πρόεδρος είχε επιχειρήσει να διαμορφώσει διαφορετικό πλαίσιο στις σχέσεις ασφαλείας στην περιοχή. Τον Αύγουστο έδωσε εντολή στο Πεντάγωνο να περιορίσει τις κοινές στρατιωτικές ασκήσεις με τη Νότια Κορέα. Το ενδεχόμενο συνάντησης με τον Κιμ εντάσσεται στην ευρύτερη ατζέντα του ταξιδιού, η οποία περιλαμβάνει τον πυρηνικό αφοπλισμό και τις περιφερειακές ισορροπίες στην Ανατολική Ασία. Η Ουάσιγκτον επιδιώκει την επανέναρξη του διαλόγου για το πυρηνικό πρόγραμμα της Πιονγκγιάνγκ, ενώ η αμερικανική πλευρά συνδέει την περιοδεία με ευρύτερες πολιτικές και οικονομικές επαφές στην περιοχή.
Οι σταθμοί της περιοδείας
Το ταξίδι του Τραμπ θα ξεκινήσει από τη Μανίλα. Εκεί ο Αμερικανός πρόεδρος θα συναντηθεί με ηγέτες χωρών της Νοτιοανατολικής Ασίας, οι οποίοι επιδιώκουν τη στήριξη των ΗΠΑ απέναντι στην αυξανόμενη επιρροή και την επιθετικότητα της Κίνας στην περιοχή. Η παρουσία του Τραμπ στη Μανίλα θα έχει και οικονομική διάσταση.
Ο Λευκός Οίκος έχει ανακοινώσει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος σχεδιάζει να υπογράψει εμπορική συμφωνία με την Ταϊλάνδη. Μετά τη Μανίλα, ο Τραμπ θα μεταβεί στη Σεντζέν της Κίνας, όπου θα συμμετάσχει στη Σύνοδο Κορυφής του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας – Ειρηνικού, γνωστού ως APEC. Στο πλευρό του Αμερικανού προέδρου θα βρίσκεται, μεταξύ άλλων, και ο Έλον Μασκ, επικεφαλής των SpaceX και Tesla. Ο Μασκ αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο ερευνών από τη νέα Δημοκρατική πλειοψηφία στο Κογκρέσο. Η περιοδεία πραγματοποιείται σε κρίσιμη πολιτική συγκυρία για την Ουάσιγκτον. Η κυβέρνηση Τραμπ καλείται να διαχειριστεί τις συνέπειες των ενδιάμεσων εκλογών, στις οποίες οι Ρεπουμπλικανοί έχασαν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.
Η εξέλιξη αυτή αποτελεί το εσωτερικό πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο πραγματοποιείται το ταξίδι του Αμερικανού προέδρου. Παράλληλα με τις διεθνείς επαφές, η νέα Δημοκρατική πλειοψηφία αναμένεται να εξετάσει ζητήματα που συνδέονται με τον Έλον Μασκ, ενώ οι επαφές του Τραμπ με τους ηγέτες της Κίνας και της Ρωσίας θα επικεντρωθούν σε θέματα διεθνούς ασφάλειας, πυρηνικού αφοπλισμού και περιφερειακών σχέσεων. Η τριμερής συνάντηση του Τραμπ με τον Σι Τζινπίνγκ και τον Βλαντίμιρ Πούτιν αναμένεται να αποτελέσει το σημαντικότερο γεγονός της επίσκεψης.
Η Κίνα αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη συνάντηση, την οποία συνδέει με τη συνεργασία των τριών χωρών για την αντιμετώπιση παγκόσμιων προκλήσεων, τη διαφύλαξη της ειρήνης και την ενίσχυση της διεθνούς σταθερότητας.




