Στα μέσα της εβδομάδος που έρχεται ή, πάντως, ως τις 20 Ιουλίου το αργότερο, θα ανοίξει η διαδικασία υποβολής αιτήσεων υπαγωγής στη νέα ρύθμιση ληξιπρόθεσμων οφειλών προς την εφορία, προσφέροντας έως και 72 δόσεις για χρέη στην ΑΑΔΕ.
Με βάση με τον σχεδιασμό της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, τις επόμενες ημέρες θα εμφανιστεί στην πλατφόρμα myAADE η σχετική επιλογή (Ρυθμίσεις οφειλών – Αίτηση ρύθμισης οφειλών ν.5313/2026), η οποία θα μπορεί να παράγει ρυθμίσεις με βάση τον νέο «νόμο Πιερρακάκη» για το ιδιωτικό χρέος. Σύμφωνα με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «αυτή είναι μια πολιτική δεύτερης ευκαιρίας. Αλλά ουσιαστικά είναι μια πολιτική οικονομικής επανένταξης».
Η νέα ρύθμιση έως 72 δόσεων για φορολογικές οφειλές, θα «τρέχει» παράλληλα με εκείνη για χρέη στον e-ΕΦΚΑ από ασφαλιστικές εισφορές. Και οι δύο αφορούν παλαιές οφειλές, που έχουν δημιουργηθεί έως το τέλος του 2023. Σε συνδυασμό όμως, με την πάγια ρύθμιση για τα νεότερα χρέη, μπορούν να μειώσουν σχεδόν στο μισό τη μηνιαία δόση, για εκατοντάδες χιλιάδες οφειλέτες.
Πώς επιλέγουν δόση
Όταν ανοίξει η εφαρμογή για αιτήσεις στην πλατφόρμα myAADE, θα δείχνει στον οφειλέτη πώς διαμορφώνεται η οφειλή και το «δοσολόγιο» το οποίο καλείται να πληρώνει. Όσο περισσότερους μήνες αποπληρωμής επιλέγει, τόσο μειώνεται η μηνιαία δόση που προκύπτει. Όσο λιγότερους μήνες όμως επιλέγει, τόσο μειώνονται οι τόκοι που θα τον βαρύνουν.
Η νέα ρύθμιση είναι έκτακτη και θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Απευθύνεται σε όσους έχουν παλαιές αρρύθμιστες οφειλές προς εφορία, τελωνεία και ασφαλιστικά ταμεία και αναζητούν έναν πιο ρεαλιστικό τρόπο αποπληρωμής. Ειδικά για χρέη στην εφορία, το ποσό της πρώτης δόσης θα πρέπει να καταβληθεί μέσα σε τρεις ημέρες από την υποβολή της αίτησης (ενώ για χρέη σε τελωνεία ή ΚΕΑΟ/ΕΦΚΑ ως το τέλος του επόμενου μήνα) κάτι που σημαίνει ότι ο οφειλέτης πρέπει να είναι προετοιμασμένος και ταμειακά πριν προχωρήσει.
Ποιους και πώς ωφελεί
Το βασικό χαρακτηριστικό της νέας ρύθμισης είναι ότι δεν καλύπτει όλα τα χρέη με τον ίδιο τρόπο. Οφειλές που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023 μπορούν να ενταχθούν στις 72 δόσεις. Αντιθέτως, όσα χρέη προέκυψαν (ή έχουν μπει εκ νέου σε διακανονισμό) από 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά, θα συνεχίσουν να ρυθμίζονται με την πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων.
Ο διαχωρισμός αυτός μπήκε ώστε να μη δημιουργηθεί κίνητρο μαζικής εγκατάλειψης των ενεργών πάγιων ρυθμίσεων. Από την άλλη πλευρά, περιορίζει τις προσδοκίες όσων περίμεναν μια ενιαία ρύθμιση για όλα τα χρέη, χωρίς χρονικούς διαχωρισμούς και με ακόμη περισσότερες δόσεις.
Ωστόσο με βάση τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, από τη νέα ρύθμιση μπορούν να επωφεληθούν πάνω από 1,5 εκατομμύριο φυσικά και νομικά πρόσωπα που βαρύνονται ακόμα με παλαιές αρρύθμιστες οφειλές προ του 2024.
Η νέα ρύθμιση δεν καταργεί την πάγια, αλλά λειτουργεί συμπληρωματικά. Για τους οφειλέτες, το αποτέλεσμα είναι πρακτικά μια πιο χαμηλή συνολική μηνιαία δόση, επειδή το παλαιότερο μέρος του χρέους απλώνεται σε έξι χρόνια, ενώ το νεότερο παραμένει στη 24μηνη ρύθμιση.
Στην πράξη, η νέα ρύθμιση μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη για τρεις βασικές κατηγορίες οφειλετών.
* Πρώτον, για όσους έχουν μεγάλα χρέη -άνω των 150.000 ευρώ- και αναζητούν έναν τρόπο να τακτοποιήσουν μέρος των υποχρεώσεών τους και να αποφύγουν συνέπειες όπως η δημόσια έκθεση στη λίστα μεγαλοοφειλετών.
* Δεύτερον, για μικρούς και μεσαίους οφειλέτες με χρέη περίπου από 2.000 έως 50.000 ευρώ, που αποτελούν και τη μεγάλη μάζα των πολιτών που προσπαθούν να μείνουν συνεπείς. Στις περισσότερες από αυτές τις περιπτώσεις, σημαντικό μέρος του χρέους έχει δημιουργηθεί πριν το 2024, άρα μπορεί να μεταφερθεί στις 72 δόσεις και να μειώσει αισθητά τη μηνιαία επιβάρυνση.
* Τρίτον, για οφειλέτες με παλαιά χρέη που τους έχουν ήδη οδηγήσει σε κατασχέσεις. Ειδικά όσοι έχουν σχετικά μικρές οφειλές -της τάξης των 3.000 έως 5.000 ευρώ- έχουν κίνητρο να εξοφλήσουν άμεσα το ένα τέταρτο του χρέους και να εντάξουν το υπόλοιπο στις 72 δόσεις, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για αποδέσμευση από μέτρα αναγκαστικής είσπραξης για τα επόμενα 5-6 χρόνια.
«Κέρδος» μισή μηνιαία δόση
Το βασικό πλεονέκτημα της νέας ρύθμισης είναι ακριβώς αυτό: μειώνει τη μηνιαία δόση στα παλιά χρέη και κάνει τη συνολική επιβάρυνση πιο διαχειρίσιμη. Για τους οφειλέτες, η μείωση της μηνιαίας καταβολής μπορεί έτσι να φτάσει περίπου στο 30% έως 50%, ανάλογα με το πόσο μεγάλο μέρος της οφειλής έχει δημιουργηθεί πριν από το 2024.
Για παράδειγμα:
- φυσικό πρόσωπο με συνολικό χρέος 7.000 ευρώ, από τα οποία τα 5.000 ευρώ είναι παλαιά, δεν θα χρειαστεί να ρυθμίσει όλο το ποσό σε 24 δόσεις. Θα μπορεί να βάλει τα 5.000 ευρώ στις 72 δόσεις και τα υπόλοιπα 2.000 ευρώ στις 24, με αποτέλεσμα η συνολική μηνιαία δόση να πέσει περίπου στα 171 ευρώ, αντί για 310 ευρώ που θα πλήρωνε αν όλο το ποσό έμπαινε σε 24 δόσεις.
- αντίστοιχα, για χρέος 4.000 ευρώ, από το οποίο τα 3.000 ευρώ είναι οφειλές προ του 2024, η συνολική μηνιαία δόση μπορεί να υποχωρήσει περίπου στα 95 ευρώ, αντί για 177 ευρώ που θα προέκυπταν μόνο με την πάγια ρύθμιση. Για έναν οφειλέτη με περιορισμένη ρευστότητα, αυτή η διαφορά μπορεί να είναι καθοριστική.
- σε μεγαλύτερες οφειλές, όπως για παράδειγμα σε μια επιχείρηση με συνολικό χρέος 300.000 ευρώ από τα οποία τα μισά είναι παλαιά, το όφελος αποτυπώνεται ακόμη πιο καθαρά στη μηνιαία δόση. Αντί για επιβάρυνση άνω των 13.000 ευρώ τον μήνα, η συνδυαστική χρήση των 72 και 24 δόσεων μπορεί να ρίξει τη δόση σχεδόν στις 9.000 ευρώ.
Με άλλα λόγια, η νέα ρύθμιση δεν αποτελεί μια γενική λύση για όλα τα χρέη. Είναι όμως ένα εργαλείο που, σε συνδυασμό με την πάγια ρύθμιση, μπορεί να κάνει την αποπληρωμή πιο ρεαλιστική για πολλούς οφειλέτες. Το κρίσιμο σημείο είναι να γίνει σωστός διαχωρισμός των οφειλών και να υπολογιστεί εκ των προτέρων αν η νέα, χαμηλότερη δόση είναι πράγματι βιώσιμη σε βάθος χρόνου.
«Ξέρουμε καλά ότι για πολλούς συμπολίτες μας, για επαγγελματίες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι εκκρεμότητες του παρελθόντος εξακολουθούν να βαραίνουν το παρόν και να περιορίζουν το μέλλον», ανέφερε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης παρουσιάζοντας τη νέα παρέμβαση. «Υπάρχουν άνθρωποι που δεν αρνούνται τις υποχρεώσεις τους. Θέλουν να ρυθμίσουν. Θέλουν να είναι συνεπείς. Θέλουν να ξαναμπούν στην κανονική οικονομική ζωή. Αλλά χρειάζονται ένα ρεαλιστικό πλαίσιο για να το πράξουν. Χρειάζονται ένα κράτος που τους δίνει το χέρι και που δεν τους κουνάει το δάχτυλο. Σε αυτούς απευθυνόμαστε. Όχι στους στρατηγικούς κακοπληρωτές. Αλλά σε όσους προσπαθούν. Σε όσους θέλουν να σταθούν ξανά στα πόδια τους», όπως τονίζει ο υπουργός.
