Οι τιμές στα τρόφιμα παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, παρά το γεγονός ότι σε αρκετές κατηγορίες έχει καταγραφεί συγκράτηση των ανατιμήσεων. Το αυξημένο μεταφορικό και ενεργειακό κόστος, σε συνδυασμό με τις υψηλότερες τιμές των υλικών συσκευασίας, εξακολουθεί να επιβαρύνει την παραγωγή και τη διανομή των προϊόντων. Παράλληλα, οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου επηρεάζουν σημαντικά το συνολικό κόστος, δημιουργώντας νέες πιέσεις στην αγορά.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, προωθείται η δημιουργία του καλαθιού «Γιορτές για όλους», μιας νέας πρωτοβουλίας που έχει ως στόχο να στηρίξει τα νοικοκυριά κατά την περίοδο των Χριστουγέννων. Η πρόταση αφορά βασικά τρόφιμα και παραδοσιακά εορταστικά προϊόντα, με μειωμένες τιμές, ώστε οι καταναλωτές να μπορέσουν να προμηθευτούν τα απαραίτητα για το γιορτινό τραπέζι με μικρότερη οικονομική επιβάρυνση.
Νέες αυξήσεις σε γαλακτοκομικά, ψωμί και δημητριακά
Ήδη, οι βιομηχανίες έχουν προαναγγείλει νέες ανατιμήσεις σε γαλακτοκομικά προϊόντα που βασίζονται στο πρόβειο γάλα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η φέτα, όπου οι αυξήσεις εκτιμάται ότι διαμορφώνονται περίπου στο 7%. Πρόκειται για μια εξέλιξη που αναμένεται να επηρεάσει άμεσα το οικογενειακό καλάθι, καθώς η φέτα αποτελεί βασικό προϊόν στην καθημερινή διατροφή των ελληνικών νοικοκυριών.
Στις ανατιμήσεις αναμένεται να ακολουθήσουν το ψωμί του τοστ και τα δημητριακά, λόγω της ανόδου της διεθνούς τιμής των σιτηρών. Το κόστος των πρώτων υλών, αλλά και τα έξοδα που συνδέονται με την παραγωγή, τη μεταφορά και τη συσκευασία, συνεχίζουν να διαμορφώνουν ανοδικές πιέσεις στις τελικές τιμές.
Παρά τις δυσκολίες, οι αρμόδιες αρχές επιχειρούν να περιορίσουν την έκταση των νέων αυξήσεων. Για τον λόγο αυτό, η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου Αγοράς ζητά από τις βιομηχανίες να παρατείνουν για δύο ακόμη μήνες το μέτρο μείωσης των τιμών. Η παράταση θα μπορούσε να ισχύσει έως το τέλος του έτους, προσφέροντας μια προσωρινή ανάσα στους καταναλωτές κατά την πιο απαιτητική περίοδο των αγορών.
Συνολικά, 440 κωδικοί έχουν ήδη λάβει το «πράσινο φως» για να διατίθενται σε χαμηλότερες τιμές έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Από αυτούς, οι 373 αφορούν επώνυμα προϊόντα, ενώ οι 67 είναι προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας. Η εφαρμογή του μέτρου αποσκοπεί στη διατήρηση πιο προσιτών τιμών, χωρίς ωστόσο να εξαλείφει τις γενικότερες πιέσεις που αντιμετωπίζει η αγορά.
Το καλάθι «Γιορτές για όλους» στο επίκεντρο
Σύμφωνα με πληροφορίες του ΕΡΤnews, στα σχέδια της Ανεξάρτητης Αρχής περιλαμβάνεται η δημιουργία ενός ειδικού χριστουγεννιάτικου καλαθιού για το εορταστικό τραπέζι. Η νέα πρωτοβουλία, εφόσον υλοποιηθεί, θα φέρει την ονομασία «Γιορτές για όλους» και θα επικεντρωθεί σε προϊόντα που καταγράφουν αυξημένη ζήτηση κατά την περίοδο των εορτών.
Ήδη έχουν γίνει επαφές με βιομηχανίες και αλυσίδες σούπερ μάρκετ, προκειμένου να εξεταστεί η συμμετοχή τους. Η επιτυχία του εγχειρήματος θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την ανταπόκριση των επιχειρήσεων και τη δυνατότητα να προσφέρουν ουσιαστικές μειώσεις, παρά το αυξημένο κόστος λειτουργίας.
Ο αρχικός σχεδιασμός προβλέπει μειώσεις τιμών έως και 25% σε συγκεκριμένους κωδικούς τροφίμων. Στη λίστα περιλαμβάνονται ρύζι, ζυμαρικά, άλευρα, τυριά, γάλα και βούτυρο, δηλαδή προϊόντα που χρησιμοποιούνται ευρέως στην καθημερινή διατροφή και στις προετοιμασίες του εορταστικού τραπεζιού.
Παράλληλα, το καλάθι αναμένεται να περιλαμβάνει βασικά χριστουγεννιάτικα εδέσματα, όπως βασιλόπιτες, τσουρέκια, μελομακάρονα και κουραμπιέδες. Στην πρωτοβουλία ενδέχεται να ενταχθούν επίσης κρασιά και αναψυκτικά, ώστε να καλυφθούν περισσότερες από τις ανάγκες των οικογενειών για τις ημέρες των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς.
Ειδική πρόβλεψη για τα κρέατα
Στο σχεδιαζόμενο καλάθι «Γιορτές για όλους» αναμένεται να περιλαμβάνονται και κρέατα, όπως γαλοπούλα, μοσχάρι, αρνί και χοιρινό. Ωστόσο, τα συγκεκριμένα προϊόντα θα εξαιρεθούν από τον γενικό κανόνα της μείωσης κατά 25%.
Για τα κρέατα προβλέπεται διαφορετικό πλαίσιο, με τις μειώσεις να πρέπει να ανέρχονται τουλάχιστον στο 5%. Η διαφοροποίηση αυτή συνδέεται με το υψηλότερο κόστος παραγωγής, εκτροφής, συντήρησης και διακίνησης των κρεάτων, αλλά και με τις σημαντικές διακυμάνσεις που παρατηρούνται στην αγορά.
Εφόσον η πρωτοβουλία προχωρήσει, θα εφαρμοστεί κατά τις δύο τελευταίες εβδομάδες του Δεκεμβρίου, πιθανότατα από τις 19 έως και τις 31 του μήνα. Το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς τότε κορυφώνονται οι αγορές για τα γιορτινά τραπέζια και αυξάνεται η ζήτηση για τρόφιμα και εποχικά προϊόντα.
Αναμένονται οι αποφάσεις βιομηχανιών και σούπερ μάρκετ
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να ξεκαθαρίσει αν οι βιομηχανίες και οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ θα ανταποκριθούν θετικά στην πρόταση. Η αγορά παραμένει επιφυλακτική, καθώς οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν αυξημένα έξοδα και περιορισμένα περιθώρια απορρόφησης του κόστους.
Παρά τις δυσκολίες, η εφαρμογή του καλαθιού «Γιορτές για όλους» θα μπορούσε να προσφέρει σημαντική στήριξη στους καταναλωτές, ιδιαίτερα σε οικογένειες που δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις αυξημένες ανάγκες των εορτών. Το τελικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από το εύρος των προϊόντων, το ύψος των μειώσεων και τον αριθμό των επιχειρήσεων που θα συμμετάσχουν.
Σε κάθε περίπτωση, το καλάθι «Γιορτές για όλους» αποτελεί μια προσπάθεια να περιοριστεί η επιβάρυνση των νοικοκυριών σε μια περίοδο κατά την οποία οι ανάγκες αυξάνονται σημαντικά. Η ανταπόκριση της αγοράς θα δείξει αν η πρωτοβουλία μπορεί να μετατραπεί σε ουσιαστικό εργαλείο συγκράτησης των τιμών και να κάνει τις φετινές γιορτές πιο προσιτές για όλους.
