Σύμφωνα με λεπτομέρειες που δόθηκαν στη δημοσιότητα για τη συμφωνία, η κατάπαυση του πυρός σχεδιάστηκε σε φάσεις, αρχικά, τριών κι έξι εβδομάδων, που χαρακτηρίζονται από διακοπή των στρατιωτικών επιχειρήσεων και κίνηση προς την απόλυτη ηρεμία και την ανοικοδόμηση της Γάζας.
Αυτήν τη στιγμή βρισκόμαστε στα μισά της πρώτης φάσης και η Χαμάς απελευθέρωσε 21 αιχμαλώτους που ελήφθησαν από το Ισραήλ από τους 33 συνολικά που θα απελευθερωθούν.
Κάθε απελευθέρωση συνοδεύτηκε από το Ισραήλ που απελευθέρωσε εκατοντάδες Παλαιστινίους που συγκέντρωσε στις φυλακές του, με περισσότερους από 730 να έχουν αποφυλακιστεί μέχρι στιγμής στο πλαίσιο της συμφωνίας.
Ο Αμπού Ομπέιντα (Abu Obeida), εκπρόσωπος της ένοπλης πτέρυγας της Χαμάς, τις Ταξιαρχίες Κασάμ, δήλωσε τη Δευτέρα: «Η ηγεσία της αντίστασης παρακολούθησε τις παραβιάσεις του εχθρού και τη μη συμμόρφωσή τους με τους όρους της συμφωνίας… Εν τω μεταξύ, η αντίσταση εκπλήρωσε όλες τις υποχρεώσεις της».
Μη απαντώντας στις κατηγορίες για παραβίαση της εκεχειρίας, ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών Ισραήλ Κατς (Israel Katz) είπε ότι η θέση της Χαμάς ήταν «πλήρης παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός».
Σε αυτή τη φάση, οι Ισραηλινοί στρατιώτες πρόκειται να αποσυρθούν από τμήματα της Γάζας που έχουν καταλάβει και συγκεκριμένα επίπεδα βοήθειας θα πρέπει να επιτραπούν στη Γάζα για να επαναφέρουν τον πληθυσμό της από την πείνα που επέβαλε το Ισραήλ.
Όμως, το Ισραήλ, σύμφωνα με καθημερινές αναφορές του υπουργείου Υγείας στον θύλακα, παραβίασε την κατάπαυση του πυρός αφού εξακολουθεί να σκοτώνει ανθρώπους στη Γάζα κυρίως μέσω αεροπορικών επιδρομών ή εν ψυχρώ πυροβολισμών.
Όσον αφορά τη βοήθεια, το Ισραήλ επέτρεψε μέχρι στιγμής μόνο 8.500 φορτηγά με τρόφιμα και είδη βασικής βοήθειας στη Γάζα, ενώ σύμφωνα με τους όρους κατάπαυσης του πυρός, έπρεπε να ήταν 12.000 φορτηγά.
Όσον αφορά τη στέγαση, προβλέπονται 200.000 σκηνές στην πρώτη φάση, αλλά μόνο το 10 τοις εκατό έχουν επιτραπεί μέχρι στιγμής – στα μισά της πρώτης φάσης – και κανένα από τα 60.000 τροχόσπιτα που υποσχέθηκαν.
Επιπλέον, 50 απελπιστικά άρρωστοι ή τραυματίες έπρεπε να επιτρέπεται καθημερινά να φεύγουν από τη Γάζα με μέλη της οικογένειας να τους συνοδεύουν – θα έπρεπε να ήταν 1.000 άτομα μέχρι στιγμής, αλλά το υπουργείο Υγείας λέει ότι μόνο 120 ασθενείς είχαν επιτραπεί να φύγουν. Επίσης, ζήτημα αποτέλεσε και το γεγονός ότι το Ισραήλ καθυστερεί να επιτρέψει στους ανθρώπους να επιστρέψουν στα σπίτια τους στη βόρεια Γάζα, το οποίο είναι ένα σαφές μέρος της συμφωνίας.
Υπάρχουν αναφορές όπου το Ισραήλ αρνείται να επιτρέψει σε γονείς ασθενών Παλαιστινίων όπως στην περίπτωση του νεαρού Αμπντουλχαμίντ Αλ Χαντάντ (Abdulhamid Al-Haddad) που είναι καρκινοπαθής. H μητέρα του δεν εγκρίθηκε να τον συνοδέψει χωρίς καμία εξήγηση για αυτή την απόφαση, αλλά επιτράπηκε στα ανήλικα αδέρφια του και τελικά έφυγαν μόνα τους χωρίς να έχουν ενημερωθεί για το πού θα τους οδηγήσουν και πότε θα γυρίσουν πίσω στον τόπο τους.
Η Χαμάς, από την άλλη, λέει ότι έχει εκπληρώσει όλες τις υποχρεώσεις που της αποδόθηκαν μέχρι στιγμής. Ωστόσο, στις 25 Ιανουαρίου, το Ισραήλ είπε ότι η Χαμάς δεν απελευθέρωσε μια Ισραηλινή αιχμάλωτη, όπως είχε υποσχεθεί, και αντέδρασε καθυστερώντας την επιστροφή των Παλαιστινίων στα σπίτια τους στη βόρεια Γάζα. Η αιχμάλωτη, Αρμπέλ Γιεχούντ (Arbel Yehoud), τελικά αφέθηκε ελεύθερη.
Όσον αφορά τη στάση της Χαμάς, ο Αμπού Ομπέιντα είπε ότι η Χαμάς θα διακόψει την εφαρμογή της συμφωνίας λόγω των παραβιάσεων του Ισραήλ, αλλά είναι ανοιχτή να συνεχίσει εάν το Ισραήλ συμφωνήσει να συμμορφωθεί.
Η Χαμάς είπε ότι συμμορφώθηκε με τη συμφωνία και κατηγόρησε το Ισραήλ ότι καθυστερεί την επιστροφή των εκτοπισμένων στη βόρεια Γάζα, σκοτώνει Παλαιστίνιους και παρεμποδίζει την είσοδο ειδών πρώτης ανάγκης και εξοπλισμού για την απομάκρυνση των συντριμμιών και την εύρεση πτωμάτων.
Σύμφωνα με τη συμφωνία, η ανοικοδόμηση και η μελλοντική διακυβέρνηση της Γάζας θα καθοριστεί σε ένα ασαφές τρίτο στάδιο, που θα πραγματοποιηθεί μετά την ανταλλαγή όλων των αιχμαλώτων. Ωστόσο, ο Τραμπ πρότεινε έκτοτε να απελαθούν όλοι οι κάτοικοι της Γάζας, προσθέτοντας το Σάββατο ότι δεν θα επιτραπεί στους Παλαιστινίους να επιστρέψουν.
Οι τιμές στα είδη πρώτης ανάγκης των Παλαιστινίων έχουν αρχίσει ξανά να ανεβαίνουν και όλοι περιμένουν με αγωνία τις εξελίξεις μέχρι το Σάββατο. Από την αρχή της κατάπαυσης του πυρός, οι άνθρωποι εργάζονται για να καθαρίσουν τα ερείπια κατεστραμμένων σπιτιών με γυμνά χέρια ή με πρωτόγονα εργαλεία, καθώς δεν επιτρεπόταν η είσοδος βαρέων μηχανημάτων. Τα σώματα αμέτρητων νεκρών παραμένουν κάτω από ερείπια που ανθρώπινα χέρια δεν μπορούν να καθαρίσουν.
Εκατοντάδες χιλιάδες οικογένειες παραμένουν χωρίς καταφύγιο καθώς εμποδίζεται η είσοδος τροχόσπιτων και σκηνών, αφήνοντάς τες εκτεθειμένες σε σκληρές χειμερινές συνθήκες καθώς η σοβαρή έλλειψη πόσιμου νερού αναγκάζει τους ανθρώπους να χρησιμοποιούν μολυσμένες πηγές ή να ταξιδεύουν μεγάλες αποστάσεις για καθαρό νερό.
Πηγές: Al Jazeera / Hussien Khreis
