Πάνω από τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα διαπραγματεύεται το φυσικό αέριο στην Ευρώπη, ενώ το Brent ξεπέρασε τα 112 δολάρια ανά βαρέλι στη συνεδρίαση της Παρασκευής 30 Οκτωβρίου 2026. Η απότομη άνοδος στις τιμές ενέργειας αποδίδεται στην αυξανόμενη ένταση γύρω από το Ιράν, στις ανησυχίες για πιθανή νέα στρατιωτική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή και στον προβληματισμό για τον εφοδιασμό της Ευρώπης ενόψει του χειμώνα.
Το διεθνές πετρέλαιο πλησιάζει πλέον τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων τεσσάρων ετών. Οι αγορές φοβούνται ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδέχεται να επαναλάβουν τις στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον του Ιράν, μετά τις πληροφορίες ότι ανώτερος στρατιωτικός διοικητής ενημέρωσε τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ για πιθανές στρατιωτικές επιλογές.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα ότι οι αεροπορικές επιδρομές στην Τεχεράνη θα μπορούσαν να συνεχιστούν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της επόμενης εβδομάδας. Την ίδια ώρα, Ιρανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, απέστειλε επιστολή με στόχο την επανέναρξη των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων.
Φυσικό αέριο: Πάνω από τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα
Οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη αυξήθηκαν εκ νέου προς τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα την Παρασκευή, αγγίζοντας το υψηλότερο επίπεδο από τα τέλη του 2022. Παράλληλα, καταγράφουν άνοδο άνω του 30% σε μηνιαία βάση, καθώς οι αγορές προεξοφλούν αυξημένους κινδύνους για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης.
Η άνοδος των τιμών συνδέεται άμεσα με τις ανησυχίες για νέα κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Ενδεχόμενες επιθέσεις ή προβλήματα στη μεταφορά φορτίων θα μπορούσαν να περιορίσουν περαιτέρω τις παραδόσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη προσπαθεί να ενισχύσει τα αποθέματά της πριν από την έναρξη του χειμώνα.
Τα επίπεδα αποθήκευσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη ανέρχονται στο 74,89%, ποσοστό χαμηλότερο από τους ιστορικούς μέσους όρους. Αν και οι αποθήκες δεν βρίσκονται σε κρίσιμα επίπεδα, η υστέρηση σε σχέση με προηγούμενες χρονιές περιορίζει τα περιθώρια ασφαλείας, ειδικά σε περίπτωση παρατεταμένου ψύχους ή νέων διαταραχών στις εισαγωγές.
Η ζήτηση για θέρμανση αυξάνει την πίεση
Οι τελευταίες μετεωρολογικές προβλέψεις κάνουν λόγο για πιθανότητα χαμηλότερων θερμοκρασιών σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες. Εάν οι ψυχρότερες συνθήκες συμπέσουν με αντίστοιχες περιόδους αυξημένης ζήτησης στην Ασία, τότε η διεθνής αγορά LNG θα βρεθεί αντιμέτωπη με ισχυρότερο ανταγωνισμό για τα διαθέσιμα φορτία.
Η Ευρώπη και η Ασία αναμένεται να ανταγωνιστούν για τις ίδιες ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Αυτό θα μπορούσε να αυξήσει τη μεταβλητότητα στις τιμές και να δυσκολέψει τις προσπάθειες των ευρωπαϊκών χωρών να αναπληρώσουν τα αποθέματά τους. Παράλληλα, η μειωμένη διαθεσιμότητα φορτίων από τον Περσικό Κόλπο ενισχύει την εξάρτηση της Ευρώπης από εναλλακτικές πηγές και διαδρομές προμήθειας.
Η εξέλιξη αυτή έχει άμεσες επιπτώσεις όχι μόνο στις επιχειρήσεις ενέργειας, αλλά και στα νοικοκυριά. Μια παρατεταμένη άνοδος στις τιμές του φυσικού αερίου μπορεί να μετακυλιστεί στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας, θέρμανσης και βιομηχανικής παραγωγής, αυξάνοντας τις πιέσεις στον πληθωρισμό.
Το Brent πάνω από τα 112 δολάρια
Την ίδια στιγμή, το Brent ενισχύθηκε πάνω από τα 112 δολάρια ανά βαρέλι, έχοντας σημειώσει άνοδο άνω του 10% μέσα στον Οκτώβριο. Η αγορά πετρελαίου επηρεάζεται από τη συνεχιζόμενη σύγκρουση ΗΠΑ-Ιράν, αλλά και από την ένταση στις σχέσεις της Σαουδικής Αραβίας με τις δυνάμεις των Χούθι, οι οποίες υποστηρίζονται από το Ιράν.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι απειλές για τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου. Τα δεξαμενόπλοια συνεχίζουν να δέχονται επιθέσεις, γεγονός που αυξάνει το κόστος ασφάλισης και μεταφοράς και ενισχύει τους φόβους για πιθανές διακοπές στις προμήθειες.
Παρά τους κινδύνους, οι περιφερειακές εξαγωγές αργού έχουν ανακάμψει σχεδόν στα προπολεμικά επίπεδα. Οι παραγωγοί συνεχίζουν να μεταφέρουν φορτία μέσω της στρατηγικής θαλάσσιας οδού, επιδιώκοντας να διατηρήσουν τις ροές προς τη διεθνή αγορά. Ωστόσο, οποιοδήποτε σοβαρό επεισόδιο στα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσε να προκαλέσει νέα απότομη άνοδο στις τιμές και να επιβαρύνει την παγκόσμια οικονομία.
Η πορεία των τιμών του φυσικού αερίου και του πετρελαίου θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη της έντασης στο Ιράν, την ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών και την ένταση του ανταγωνισμού Ευρώπης και Ασίας για ενεργειακά φορτία. Με το φυσικό αέριο πάνω από τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα και το Brent στα 112 δολάρια, οι αγορές προετοιμάζονται για έναν χειμώνα αυξημένων γεωπολιτικών και ενεργειακών κινδύνων.
