Σε εξέλιξη βρίσκεται αυτήν την ώρα η εξειδίκευση των μέτρων που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην ΔΕΘ, από τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη και τα μέλη του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης, Αναπληρωτή Υπουργό Νίκο Παπαθανάση και Υφυπουργούς Θάνο Πετραλιά και Δημήτρη Μαρκόπουλο.
Ειδικότερα, όπως ανακοινώθηκε από το ΥΠΕΘΟΟ, οι κύριοι άξονες των μέτρων αφορούν την (1) ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος για το σύνολο των κοινωνικών ομάδων (ελευθέρων επαγγελματιών, μισθωτών, συνταξιούχων, δημοσίων υπαλλήλων, αγροτών, ατόμων με αναπηρία) (2) την ενίσχυση των ιδιωτικών και δημοσίων επενδύσεων, (3) την κοινωνική πολιτική με έμφαση στο στεγαστικό, το δημογραφικό και την υγεία και (4) την ενίσχυση ενεργειακής αυτονομίας και μείωση κόστους ηλεκτρικής ενέργειας
Βασικοί Οικονομικοί Στόχοι 2027-2030
- Το ΑΕΠ σε πραγματικούς όρους θα αυξάνεται καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου 2027-2030 με ρυθμούς άνω του 2% και με σχεδόν διπλάσιο ρυθμό από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. To ΑΕΠ σε ονομαστικούς όρους αναμένεται να ξεπεράσει τα 310 δισ. ευρώ το 2030, σε σχέση με 262 δισ. που εκτιμάται για το 2026.
- Ο μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης αναμένεται να αυξηθεί από 1.516 ευρώ το 2025, σε πάνω από 1.700 ευρώ έως το 2028 και πάνω από 1.800 ευρώ έως το 2030.
- Ο κατώτατος μισθός αναμένεται να φτάσει από τα 920 σήμερα σε 1.000 ευρώ (1.300 ευρώ με την προσθήκη των τριετιών) τον Ιανουάριο του 2028 και κατόπιν θα συνεχίσει να αυξάνεται με βάση τον δείκτη μισθών και τον πληθωρισμό.
- Ο λόγος επενδύσεων προς ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί από 16,9% το 2025 και 17,7% το 2026 σε πάνω από 20% έως το 2030 επιτυγχάνοντας σύγκλιση με την Ευρωζώνη. Σε ονομαστικούς όρους οι επενδύσεις σε ετήσια βάση αναμένεται να αυξηθούν από 46 δισ. ευρώ το 2026 σε πάνω από 60 δισ. ετησίως το 2030.
- Το Χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ αναμένεται να υποχωρήσει κάτω από 120% έως το 2029 και κάτω από 110% έως το 2031, από 137% που εκτιμάται για το 2026. Το αξιόχρεο της Χώρας αναμένεται να φτάσει στην ανώτερη ενδιάμεση βαθμίδα (Α) έως το 2030.
Σύνοψη μέτρων
Οι νέες παρεμβάσεις για την περίοδο έως το 2030 καλύπτουν το σύνολο των κοινωνικών ομάδων με πρωταρχικό στόχο την αύξηση του διαθεσίμου εισοδήματος, αλλά και την ενίσχυση των επενδύσεων ώστε να δημιουργούν περισσότερες καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας.
Οι κυριότερες νέες παρεμβάσεις αφορούν:
- Την απαλλαγή για τους συνεπείς ελεύθερους επαγγελματίες από τις προσαυξήσεις βάσει του κύκλου εργασιών και της μισθοδοσίας προσωπικού, κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος,
- τον μηδενισμό του φορολογικού συντελεστή έως τα 20.000 ευρώ για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τρίτεκνους, σε συνέχεια της φορολογικής μεταρρύθμισης του 2026,
- τη μόνιμη αύξηση της ενίσχυσης του Νοεμβρίου σε συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες από 300 σε 400 ευρώ καθαρά και τη διεύρυνση της ενίσχυσης στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών από τον Νοέμβριο 2026,
- τη θέσπιση επιδόματος εορτών Χριστουγέννων 500 ευρώ μικτά στους δημοσίους υπαλλήλους από το 2027,
- τη θέσπιση ειδικού επενδυτικού λογαριασμού όπου οι γονείς μπορούν να ανοίξουν για τα βρέφη κατά τα πρώτα δύο έτη από τη γέννησή τους, όπου η πολιτεία θα καταθέτει στο λογαριασμό το ποσό που βάζει κάθε χρόνο ο γονέας και μέχρι 1.200 ευρώ ετησίως, μέχρι τη συμπλήρωση των 18 ετών,
- τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5% από τον Απρίλιο 2027 για τον ιδιωτικό τομέα,
- την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος ξεκινώντας από την Ελληνική Περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη,
- τη μείωση της προκαταβολής φόρου από το 55% στο 50% για τους ελεύθερους επαγγελματίες από το φορολογικό έτος 2027 και τη σταδιακή μείωση κατά 5% ετησίως της προκαταβολής φόρου για τα νομικά πρόσωπα από το φορολογικό έτος 2028 ώστε από 80% σήμερα σταδιακά να μειωθεί στο 50%,
- τη θέσπιση επιταχυνόμενων αποσβέσεων σε 6 έτη, από 10 έτη που ισχύει σήμερα, για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό των επιχειρήσεων,
- τη τιμαριθμοποίηση των αναπηρικών επιδομάτων,
- τη κατάργηση από το 2027 του ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία και
- την αύξηση του Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων με νέες επενδύσεις που θα συντελέσουν μεταξύ άλλων και στη μείωση της τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος.
Πέραν των ανωτέρω μέτρων, τίθεται στόχος για αύξηση του κατώτατου μισθού στα 1.000 ευρώ (1.300 ευρώ με τις τριετίες) έως το 2028 από 920 ευρώ σήμερα, μέσω δύο αυξήσεων που θα λάβουν χώρα τον Απρίλιο του 2027 και τον Ιανουάριο του 2028. Η συνολική αύξηση από το 2021 που ο κατώτατος ανέρχονταν στα 650 ευρώ θα ανέρχεται σε 54%. Η αύξηση του κατώτατου μισθού επιφέρει αύξηση και σε συνδεδεμένα επιδόματα και παροχές όπως το επίδομα ανεργίας, το επίδομα μητρότητας, η αμοιβή των υπερωριών, και άλλα. Επιπλέον ο βασικός μισθός των δημοσίων υπαλλήλων θα αναπροσαρμοστεί οριζοντίως τόσο τον Απρίλιο του 2027 όσο και τον Ιανουάριο του 2028 αναλογικά με την αύξηση του κατώτατου μισθού.
Επιπλέον μια σειρά μέτρων που έχουν υιοθετηθεί για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος, όπως η τριετής απαλλαγή από τον φόρο κενών ακινήτων που ενοικιάζονται, η μείωση του φόρου εισοδήματος για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων, η απαλλαγή ΦΠΑ στα νέα κτίρια και οι περιορισμοί στη βραχυχρόνια μίσθωση σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη παρατείνονται. Επιπροσθέτως εισάγεται ένα νέο μέτρο για τον περιορισμό της ζήτησης κατοικιών από τρίτες χώρες και συνεπώς τη μείωση της πίεσης στις τιμές των ακινήτων, το οποίο προβλέπει την αύξηση του φόρου μεταβίβασης από 3% σε 15% για κατοικίες που αγοράζονται από πολίτες τρίτων χωρών (εκτός ΕΕ). Επιπλέον θεσμοθετείται νέο Πρόγραμμα “ Σπίτι μου IΙI” για τη στήριξη της αγοράς πρώτης κατοικίας μέσω χαμηλότοκων στεγαστικών δανείων συνολικού ύψους 2 δισ. ευρώ μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας.
Επιπροσθέτως 1,5 δισ. ευρώ από τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης που μεταφέρθηκαν στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα θα χρησιμοποιηθούν για τη χρηματοδότηση δύο νέων προγραμμάτων αποκλειστικά για μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ένα δανειοδοτικό πρόγραμμα ύψος 1,1 δισ. ευρώ και ένα εγγυοδοτικό πρόγραμμα 400 εκατ. ευρώ που με τη συμμετοχή του τραπεζικού συστήματος θα στηρίξουν τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις με σύνολο δανείων 5 δισ. ευρώ.
Επιπλέον, λαμβάνοντας υπόψη ότι σε ορισμένες περιπτώσεις μελών Διοικητικών Συμβουλίων και ανώτερων στελεχών διανέμονται ιδιαίτερα υψηλές αμοιβές από τη συμμετοχή στα κέρδη που σήμερα φορολογούνται με τον συντελεστή φορολόγησης μερισμάτων 5%, οι αμοιβές αυτές κατά το ποσό που υπερβαίνουν τα 60.000 ευρώ θα φορολογούνται από 1/1/2027 με 15%.
Το συνολικό κόστος των νέων μέτρων που δεν έχουν ακόμη θεσμοθετηθεί εκτιμάται σε 605 εκατ. για το 2026 και 2,2 δισ. ευρώ για το 2027, που αυξάνεται σταδιακά σε 3,6 δισ. ευρώ έως το 2030. Επιπλέον τα μέτρα που ήδη έχουν θεσμοθετηθεί και δεν έχουν ακόμη αποδοθεί, έχουν δημοσιονομικό κόστος που εκτιμάται σε 940 εκατ. ευρώ το 2026 και 2,8 δισ. ευρώ το 2027, που αυξάνεται σταδιακά σε 5,4 δισ. ευρώ έως το 2030. Συνεπώς το συνολικό ετήσιο κόστος των μέτρων που δεν έχουν ακόμη αποδοθεί (θεσμοθετημένα και μη) εκτιμάται σε 1,54 δισ. ευρώ για το 2026 και 5 δισ. ευρώ το 2027, που αυξάνεται σταδιακά σε 9 δισ. ευρώ έως το 2030.
