Νέο κύμα κινητοποιήσεων στη Γαλλία βρίσκεται σε εξέλιξη σήμερα, Τρίτη 10 Νοεμβρίου, λίγες ημέρες μετά τη γενική απεργία της 5ης Νοεμβρίου. Μαθητές, φοιτητές, εκπαιδευτικοί και εργατικά συνδικάτα συντονίζουν τη δράση τους, κλιμακώνοντας την αντιπαράθεση με την κυβέρνηση. Η νέα κινητοποίηση πραγματοποιείται ενώ οι διαπραγματεύσεις παραμένουν σε αδιέξοδο, περίπου δύο μήνες μετά την έναρξη του μεγάλου κύματος διαμαρτυριών.
Στη διασυνδικαλιστική συμμαχία συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, τα μεγάλα εργατικά συνδικάτα CGT και FO, καθώς και οργανώσεις μαθητών, φοιτητών και εκπαιδευτικών. Κοινός στόχος είναι να αυξηθεί η πίεση προς την κυβέρνηση, ώστε οι δεσμεύσεις της να μετατραπούν σε συγκεκριμένα και άμεσα εφαρμόσιμα μέτρα.
Νέο κύμα κινητοποιήσεων στη Γαλλία με επίκεντρο την εκπαίδευση
Πριν από περίπου δύο εβδομάδες, η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί ανακοίνωσε σειρά πρωτοβουλιών για τον χώρο της εκπαίδευσης. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η ριζική μεταρρύθμιση της Parcoursup, της εθνικής ψηφιακής πλατφόρμας που χρησιμοποιείται για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Η μεταρρύθμιση αναμένεται να ξεκινήσει το 2027, ενώ η πλήρης αντικατάσταση της πλατφόρμας προβλέπεται για το 2028.
Παράλληλα, η κυβέρνηση δεσμεύτηκε να διαθέσει πρόσθετη χρηματοδότηση για τις σχολικές υποδομές και να ενισχύσει τους πόρους για τα σχολεία που βρίσκονται σε υποβαθμισμένες περιοχές. Ωστόσο, οι εξαγγελίες δεν κατάφεραν να κάμψουν τις αντιδράσεις. Οι μαθητικές και φοιτητικές οργανώσεις θεωρούν ότι τα μέτρα δεν απαντούν άμεσα στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν καθημερινά, ενώ ζητούν σαφές χρονοδιάγραμμα και εγγυήσεις για την εφαρμογή τους.
Η ένταση κορυφώθηκε σε συνάντηση στο γραφείο του πρωθυπουργού στο Παρίσι, η οποία είχε ως αντικείμενο τη μεταρρύθμιση της Parcoursup. Οι περισσότερες μαθητικές και φοιτητικές οργανώσεις, μαζί με εκπροσώπους των εκπαιδευτικών συνδικάτων, αποχώρησαν από τη διαδικασία, διαμαρτυρόμενες για την παρουσία εκπροσώπων της ακροδεξιάς και του επιχειρηματικού κόσμου.
«Οι συσχετισμοί δυνάμεων είναι υπέρ μας και πρέπει να συνεχίσουμε», δήλωσε ο Ριάντ Ρανί, πρόεδρος της μαθητικής οργάνωσης Union syndicale lycéenne. Όπως υπογράμμισε, ο αγώνας δεν αφορά μόνο τους μαθητές, αλλά και τους εκπαιδευτικούς, τις συνθήκες εργασίας τους και συνολικά το μέλλον της δημόσιας εκπαίδευσης.
Ανησυχία για τις εξετάσεις και την κάλυψη της ύλης
Ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα που έχουν προκύψει από τις παρατεταμένες κινητοποιήσεις αφορά την προετοιμασία των μαθητών για τις εξετάσεις του απολυτηρίου το 2027. Σε αρκετά σχολεία, η αναστολή των μαθημάτων και οι αποκλεισμοί έχουν προκαλέσει σημαντικές καθυστερήσεις στην κάλυψη της διδακτέας ύλης. Η ανησυχία είναι εντονότερη στους μαθητές της τελευταίας τάξης του λυκείου, οι οποίοι καλούνται να προετοιμαστούν για κρίσιμες εξετάσεις μέσα σε ένα ασταθές εκπαιδευτικό περιβάλλον.
«Έχουμε να κάνουμε μάθημα εδώ και έναν μήνα και η κατάσταση αρχίζει να γίνεται πολύ ανησυχητική», δήλωσε μαθήτρια λυκείου στο Franceinfo, περιγράφοντας τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι μαθητές.
Παρά τις ανησυχίες, η κυβέρνηση αποκλείει προς το παρόν το ενδεχόμενο αναβολής των εξετάσεων. Ο υπουργός Παιδείας, Εντουάρ Γκεφρέ, ξεκαθάρισε ότι δεν προτίθεται να τροποποιήσει το ισχύον πρόγραμμα. Οι πρώτες εξετάσεις έχουν προγραμματιστεί για τις 24 Μαΐου στην επαγγελματική κατεύθυνση και για τις 14 Ιουνίου στη γενική και την τεχνολογική κατεύθυνση.
Αντί για αναβολή, το υπουργείο προτείνει τη διοργάνωση επιπλέον μαθημάτων κατά τις σχολικές διακοπές του Φεβρουαρίου ή του Πάσχα. Τα μαθήματα θα παραδίδονται από εθελοντές εκπαιδευτικούς, οι οποίοι θα αμείβονται για την πρόσθετη εργασία τους.
Η πρόταση, ωστόσο, προκαλεί επιφυλάξεις στα συνδικάτα. Η γενική γραμματέας της CFDT Education, Λετίσια Αρεσού, δήλωσε στο Franceinfo ότι η αναπλήρωση των χαμένων διδακτικών ωρών θα αποτελέσει «ένα επιπλέον ψυχολογικό βάρος για τους εκπαιδευτικούς». Όπως ανέφερε, η ευθύνη για την επιτυχία των μαθητών μεταφέρεται στους εκπαιδευτικούς, παρότι οι ίδιοι δεν ελέγχουν τις συνθήκες που προκάλεσαν τις καθυστερήσεις.
Ενδεικτικά, έρευνα του Snes-FSU αναφέρει ότι κατά την έναρξη της σχολικής χρονιάς του 2026, το 69% των λυκείων δεν διέθετε πλήρη εκπαιδευτική ομάδα. Τα συνδικάτα ζητούν, επομένως, να εξεταστούν αλλαγές στο περιεχόμενο των εξετάσεων. Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνονται η μείωση του αριθμού των κειμένων για την προφορική εξέταση στη γαλλική γλώσσα και η παροχή περισσότερων επιλογών θεμάτων στις γραπτές εξετάσεις. Στόχος είναι να μην βρεθούν οι μαθητές σε μειονεκτική θέση εξαιτίας των κενών που δημιουργήθηκαν από τις κινητοποιήσεις.
Οι επιπτώσεις στους μαθητές και η στάση των γονέων
Οι μαθητές κάνουν λόγο όχι μόνο για μαθησιακές απώλειες, αλλά και για έντονη σωματική και ψυχική εξάντληση. Ιδιαίτερα μετά τα επεισόδια στις διαδηλώσεις της 5ης Νοεμβρίου, αρκετοί περιέγραψαν την κατάσταση ως «σκηνές πολέμου».
Μαθητές του λυκείου Saint-Sernin στην Τουλούζη καταγγέλλουν περιστατικά λεκτικής βίας και απαξιωτικής συμπεριφοράς από ορισμένους γονείς. Παράλληλα, προκαλεί ανησυχία η παρουσία ένοπλων δημοτικών αστυνομικών, την οποία οι μαθητές θεωρούν σημάδι επιδείνωσης των σχέσεών τους με τις αρχές και απώλειας εμπιστοσύνης.
Στα αιτήματά τους περιλαμβάνονται η καθιέρωση ειδικών ωρών συζήτησης στα σχολεία, η συστηματική παρακολούθηση της ψυχικής υγείας των μαθητών και η σταδιακή επιστροφή στις τάξεις, με ιδιαίτερη μέριμνα για όσους έχουν επηρεαστεί περισσότερο. Ζητούν, επίσης, να αναγνωριστεί η συμβολή των εκπαιδευτικών που τους προστάτευσαν κατά τη διάρκεια των καταλήψεων.
Την ίδια στιγμή, οι γονείς εμφανίζονται ολοένα πιο προβληματισμένοι. Πολλοί συμμερίζονται τα αιτήματα για αναβάθμιση της εκπαίδευσης, βελτίωση των σχολικών εγκαταστάσεων και ενίσχυση των δημόσιων σχολείων. Ωστόσο, εκφράζουν έντονες επιφυλάξεις για τις συνέπειες των παρατεταμένων αποκλεισμών στη μαθησιακή διαδικασία.
Εκπρόσωπος της ομοσπονδίας γονέων μαθητών PEEP στην Τουλούζη δήλωσε στο ERTnews ότι η διάρκεια του κινήματος προκαλεί πλέον σοβαρή ανησυχία στις οικογένειες. Οι γονείς κατανοούν την επιθυμία των μαθητών και των φοιτητών για καλύτερη εκπαίδευση, όμως δυσκολεύονται να αποδεχθούν τη συνέχιση των καταλήψεων και των αποκλεισμών των λυκείων.
Το νέο κύμα κινητοποιήσεων στη Γαλλία φέρνει έτσι την κυβέρνηση αντιμέτωπη με ένα σύνθετο δίλημμα: πρέπει να απαντήσει στα αιτήματα μαθητών, φοιτητών και εκπαιδευτικών, χωρίς να επιβαρύνει περαιτέρω τη σχολική χρονιά και την προετοιμασία των μαθητών για τις εξετάσεις. Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν θα υπάρξει ουσιαστικός διάλογος και αν οι κυβερνητικές δεσμεύσεις θα μετατραπούν σε μέτρα ικανά να αποκαταστήσουν την εμπιστοσύνη.
