Η πρόταση του Βλαντίμιρ Πούτιν για μια συνάντηση με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, και τον πρόεδρο της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ, βρέθηκε στο επίκεντρο της συνέντευξης που παραχώρησε ο Ευάγγελος Μυτιληναίος στο CNBC. Ο εκτελεστικός πρόεδρος της METLEN αναφέρθηκε στις γεωπολιτικές ανακατατάξεις, στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρώπη και στην ανάγκη να ενισχυθεί η βιομηχανική και ενεργειακή της αυτονομία.
Σχολιάζοντας το ενδεχόμενο συνομιλιών μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων, ιδιαίτερα μετά τις τελευταίες εξελίξεις γύρω από την Ουκρανία, ο κ. Μυτιληναίος σημείωσε ότι μια συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ και του Σι Τζινπίνγκ με τον Βλαντίμιρ Πούτιν θα μπορούσε να εξελιχθεί σε μια «νέα Γιάλτα». Η αναφορά παραπέμπει στη Διάσκεψη της Γιάλτας του 1945, όταν οι ηγέτες των Ηνωμένων Πολιτειών, της Σοβιετικής Ένωσης και της Βρετανίας συζήτησαν τη μεταπολεμική τάξη πραγμάτων και τη διαμόρφωση των διεθνών ισορροπιών.
«Νέα Γιάλτα» και η θέση της Ευρώπης
Για τον Ευάγγελο Μυτιληναίο, το ενδεχόμενο να συζητηθεί το μέλλον της Ευρώπης και της Ουκρανίας χωρίς ουσιαστική ευρωπαϊκή συμμετοχή δημιουργεί ένα κρίσιμο ερώτημα: μπορεί η Ευρώπη να θεωρείται ακόμη παγκόσμιος παίκτης, αν δεν έχει λόγο στις αποφάσεις που επηρεάζουν άμεσα την ασφάλεια και το μέλλον της;
Η παρατήρηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι διεθνείς συσχετισμοί μεταβάλλονται με μεγάλη ταχύτητα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα και η Ρωσία διαμορφώνουν σε σημαντικό βαθμό την παγκόσμια ατζέντα, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα τον πόλεμο στην Ουκρανία, την ενεργειακή αβεβαιότητα, τον ανταγωνισμό από τις ΗΠΑ και την Κίνα, αλλά και τις πιέσεις στην ευρωπαϊκή παραγωγή.
Ο επικεφαλής της METLEN υπογράμμισε ότι η Ευρώπη διαθέτει σημαντικά πλεονεκτήματα, τα οποία συνθέτουν την παραδοσιακή «ήπια ισχύ» της. Σε αυτά περιλαμβάνονται ο πολιτισμός, η καινοτομία, τα πανεπιστήμια, η τεχνογνωσία, η βιομηχανική παράδοση και η ισχυρή προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας. Πρόκειται για στοιχεία που εξακολουθούν να προσδίδουν στην ήπειρο διεθνές κύρος και επιρροή.
Ωστόσο, το ευρωπαϊκό μοντέλο ανάπτυξης στηρίχθηκε για χρόνια σε ορισμένες συνθήκες που σήμερα δεν μπορούν να θεωρούνται δεδομένες. Η πρόσβαση σε σχετικά προσιτή ενέργεια, οι μεγάλες εξαγωγικές αγορές και η αμερικανική ομπρέλα ασφαλείας αποτέλεσαν βασικούς πυλώνες της ευρωπαϊκής ισχύος. Η αλλαγή αυτών των δεδομένων καθιστά απαραίτητη μια νέα στρατηγική, με έμφαση στην παραγωγική βάση, την ανταγωνιστικότητα και την ενεργειακή ασφάλεια.
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία και το αλουμίνιο
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο scrap αλουμινίου και στη διαχείριση των στρατηγικών πρώτων υλών. Όπως εξήγησε ο κ. Μυτιληναίος, ενώ η Ευρώπη επιδιώκει να επιταχύνει την απανθρακοποίηση και να αυξήσει τα ποσοστά ανακύκλωσης, σημαντικές ποσότητες πολύτιμων υλικών εξακολουθούν να εξάγονται εκτός της ηπείρου.
Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο έντονο αν ληφθεί υπόψη η διαφορετική δασμολογική πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών. Σύμφωνα με όσα ανέφερε, οι ΗΠΑ επιβάλλουν δασμό 50% στο πρωτόχυτο αλουμίνιο, ενώ εφαρμόζουν μηδενικό δασμό στο scrap. Ως αποτέλεσμα, οι ευρωπαϊκές εξαγωγές scrap αλουμινίου προς τις Ηνωμένες Πολιτείες αυξήθηκαν κατά 243%.
«Η Ευρώπη δεν μπορεί να επιδιώκει τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα, επιτρέποντας ταυτόχρονα στους πόρους που είναι απαραίτητοι για τη βιομηχανία της να κατευθύνονται αλλού», τόνισε χαρακτηριστικά. Η θέση αυτή συνδέεται άμεσα με τη συζήτηση για την κυκλική οικονομία και την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία. Η ανακύκλωση δεν αφορά μόνο την προστασία του περιβάλλοντος, αλλά και τη διασφάλιση πρώτων υλών για την ευρωπαϊκή παραγωγή.
Η διατήρηση του scrap εντός της Ευρώπης θα μπορούσε να ενισχύσει την εγχώρια βιομηχανία, να περιορίσει την εξάρτηση από εισαγωγές και να συμβάλει στη μείωση των εκπομπών που συνδέονται με την παραγωγή μετάλλων. Για να συμβεί αυτό, απαιτούνται αποτελεσματικότεροι κανόνες, επενδύσεις στις υποδομές ανακύκλωσης και μια πιο συνεκτική ευρωπαϊκή πολιτική για τις κρίσιμες πρώτες ύλες.
Η METLEN και η αποθήκευση ενέργειας
Ο Ευάγγελος Μυτιληναίος αναφέρθηκε επίσης στη σημασία της αποθήκευσης ενέργειας, η οποία αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη σταθερότητα των ηλεκτρικών δικτύων και την περαιτέρω ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών. Η παραγωγή από τον ήλιο και τον άνεμο μεταβάλλεται ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες, γεγονός που καθιστά απαραίτητη την ύπαρξη λύσεων αποθήκευσης.
Η METLEN διαθέτει σημαντική εμπειρία στον συγκεκριμένο τομέα, έχοντας υλοποιήσει πολυάριθμα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας με μπαταρίες, γνωστά ως Battery Energy Storage Systems, στο Ηνωμένο Βασίλειο. Παράλληλα, εγκαινίασε στην Ελλάδα το μεγαλύτερο αυτόνομο σύστημα αποθήκευσης ενέργειας με μπαταρίες, ισχύος 330 MW, το οποίο συγκαταλέγεται μεταξύ των μεγαλύτερων εγκαταστάσεων του είδους του στην Ευρώπη.
Όπως επισήμανε ο κ. Μυτιληναίος, η αποθήκευση ενέργειας διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην ασφάλεια εφοδιασμού με ηλεκτρική ενέργεια. Επιτρέπει την αποθήκευση της ενέργειας όταν υπάρχει αυξημένη παραγωγή και τη διάθεσή της στο δίκτυο όταν η ζήτηση αυξάνεται ή η παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές μειώνεται.
Ενεργειακή ασφάλεια και στρατηγική αυτονομία
Κλείνοντας, ο εκτελεστικός πρόεδρος της METLEN υπογράμμισε ότι η Ευρώπη δεν χρειάζεται να εγκαταλείψει τα χαρακτηριστικά που διαχρονικά θεμελίωσαν την ισχύ της. Αντίθετα, πρέπει να τα ενισχύσει, δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση στο προσιτό ενεργειακό κόστος, στη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα, στην τεχνολογική καινοτομία και στη στρατηγική αυτονομία.
Το ενδεχόμενο μιας «νέας Γιάλτας», όπως περιέγραψε ο Ευάγγελος Μυτιληναίος την πιθανότητα συνάντησης Πούτιν, Τραμπ και Σι, αναδεικνύει την ανάγκη η Ευρώπη να αποκτήσει πιο ενεργό και ενιαίο ρόλο στις διεθνείς εξελίξεις. Το μέλλον της θα εξαρτηθεί από την ικανότητά της να αξιοποιήσει τη βιομηχανία, τις ιδέες και την καινοτομία της, μετατρέποντας αυτά τα πλεονεκτήματα σε πραγματική οικονομική και γεωπολιτική επιρροή.
