Από την 1η Ιανουαρίου 2027 αλλάζει ο τρόπος φορολόγησης των κρυπτονομισμάτων για τους ιδιώτες. Με βάση τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις, η υπεραξία από μεταβιβάσεις κρυπτονομισμάτων θα φορολογείται με συντελεστή 10%, όταν το συνολικό καθαρό ετήσιο κέρδος ξεπερνά τα 500 ευρώ.
Η αλλαγή δημιουργεί μια ιδιαίτερα απότομη διαφορά ανάμεσα σε δύο σχεδόν ίδια ποσά. Ένας φορολογούμενος με καθαρό κέρδος 500 ευρώ δεν θα καταβάλλει φόρο και θα διατηρεί ολόκληρο το ποσό. Αντίθετα, σε κέρδος 501 ευρώ, ο φόρος θα ανέρχεται σε 50,10 ευρώ, καθώς ο συντελεστής 10% εφαρμόζεται στο σύνολο της υπεραξίας και όχι μόνο στο ποσό που υπερβαίνει το όριο.
Κρυπτονομίσματα: Πώς λειτουργεί το όριο των 500 ευρώ
Ο νόμος 5354/2026, ο οποίος δημοσιεύθηκε στις 9 Νοεμβρίου, προβλέπει ότι ο φόρος επιβάλλεται στο συνολικό καθαρό κέρδος από μεταβιβάσεις κρυπτονομισμάτων μέσα στο ίδιο φορολογικό έτος. Για τον υπολογισμό λαμβάνονται υπόψη όλες οι συναλλαγές του ίδιου φορολογουμένου, ακόμη και όταν έχουν πραγματοποιηθεί μέσω διαφορετικών ανταλλακτηρίων ή ψηφιακών πλατφορμών.
Επομένως, δεν εξετάζεται ξεχωριστά το αποτέλεσμα κάθε συναλλαγής ή κάθε λογαριασμού. Οι επιμέρους αγορές και πωλήσεις συγκεντρώνονται, ώστε να προκύψει η συνολική ετήσια καθαρή υπεραξία. Αν το τελικό ποσό είναι έως 500 ευρώ, δεν προκύπτει φόρος. Αν ανέλθει στα 501 ευρώ ή περισσότερο, επιβάλλεται φόρος 10% σε ολόκληρο το ποσό.
Η συγκεκριμένη ρύθμιση σημαίνει ότι η διαφορά ενός μόλις ευρώ μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική μεταβολή του τελικού αποτελέσματος. Με κέρδος 500 ευρώ, ο επενδυτής κρατά 500 ευρώ. Με κέρδος 501 ευρώ, πληρώνει 50,10 ευρώ και το καθαρό ποσό που απομένει περιορίζεται στα 450,90 ευρώ.
Παραδείγματα υπολογισμού του φόρου
Τα παραδείγματα δείχνουν πόσο επηρεάζει η νέα κλίμακα τα μικρά κέρδη. Σε ετήσια υπεραξία 520 ευρώ, ο φόρος ανέρχεται σε 52 ευρώ και το καθαρό ποσό που απομένει είναι 468 ευρώ. Σε κέρδος 550 ευρώ, ο φόρος φτάνει τα 55 ευρώ, με αποτέλεσμα ο επενδυτής να κρατά 495 ευρώ.
Για να απομείνουν καθαρά 500 ευρώ μετά την αφαίρεση του φόρου, η αρχική υπεραξία θα πρέπει να ανέλθει περίπου στα 556 ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση, ο φόρος είναι 55,60 ευρώ και το καθαρό ποσό διαμορφώνεται στα 500,40 ευρώ.
Τα παραδείγματα αυτά αφορούν καθαρά ποσά, δηλαδή ποσά από τα οποία έχουν ήδη αφαιρεθεί τα έξοδα που αναγνωρίζονται φορολογικά, όπως οι προμήθειες αγοράς και πώλησης.
Πώς υπολογίζεται η υπεραξία από τα κρυπτονομίσματα
Η υπεραξία προκύπτει από τη διαφορά μεταξύ του τιμήματος πώλησης και του κόστους κτήσης των κρυπτονομισμάτων. Στο κόστος συνυπολογίζονται τα άμεσα έξοδα της αγοράς, ενώ από το τίμημα πώλησης αφαιρούνται οι αντίστοιχες προμήθειες.
Για παράδειγμα, ένας επενδυτής αγοράζει 0,5 Bitcoin έναντι 30.000 ευρώ και ακόμη 0,5 Bitcoin έναντι 40.000 ευρώ. Αν καταβάλει προμήθεια 100 ευρώ για κάθε αγορά, το συνολικό κόστος κτήσης ανέρχεται σε 70.200 ευρώ. Η μέση τιμή κτήσης διαμορφώνεται έτσι στα 70.200 ευρώ ανά Bitcoin.
Αν στη συνέχεια πουλήσει 0,4 Bitcoin και εισπράξει 31.920 ευρώ μετά την αφαίρεση της προμήθειας, το κόστος κτήσης που αντιστοιχεί στην ποσότητα που πωλήθηκε είναι 28.080 ευρώ. Η διαφορά μεταξύ των δύο ποσών είναι 3.840 ευρώ. Με συντελεστή 10%, ο φόρος ανέρχεται σε 384 ευρώ.
Η ακριβής καταγραφή των αγορών, των πωλήσεων, των προμηθειών και των ημερομηνιών των συναλλαγών καθίσταται επομένως ιδιαίτερα σημαντική. Όσοι χρησιμοποιούν περισσότερα από ένα ανταλλακτήρια θα πρέπει να συγκεντρώνουν τα στοιχεία από όλες τις πλατφόρμες.
Συμψηφισμός ζημιών και μεταφορά για πέντε χρόνια
Το όριο των 500 ευρώ εξετάζεται αφού προηγηθεί ο συμψηφισμός των ζημιών που αναγνωρίζει ο νόμος. Αν ένας φορολογούμενος εμφανίσει ετήσια ζημιά μεγαλύτερη από 500 ευρώ, μπορεί να τη μεταφέρει για τα επόμενα πέντε χρόνια και να τη συμψηφίσει με μελλοντικά κέρδη από κρυπτονομίσματα.
Για παράδειγμα, αν ένας ιδιώτης καταγράψει ζημιά 2.000 ευρώ το 2027 και κέρδος 2.300 ευρώ το 2028, η ζημιά μεταφέρεται και συμψηφίζεται με το κέρδος του επόμενου έτους. Η καθαρή υπεραξία του 2028 περιορίζεται έτσι στα 300 ευρώ. Εφόσον το ποσό βρίσκεται κάτω από το όριο των 500 ευρώ, δεν προκύπτει φόρος.
Φορολόγηση αποδόσεων από staking
Ξεχωριστή αντιμετώπιση προβλέπεται για τις αποδόσεις από staking. Πρόκειται για εισόδημα που προκύπτει όταν ο κάτοχος δεσμεύει κρυπτονομίσματα, συμβάλλοντας στην επικύρωση συναλλαγών ενός δικτύου. Οι αποδόσεις αυτές φορολογούνται ως τόκοι με συντελεστή 15%.
Αν, για παράδειγμα, ένας επενδυτής λάβει 0,4 ETH από staking το 2027 και η αξία τους κατά τη στιγμή της καταβολής είναι 1.200 ευρώ, ο φόρος ανέρχεται σε 180 ευρώ. Η ίδια αξία των 1.200 ευρώ καταγράφεται ως κόστος κτήσης για τα συγκεκριμένα νομίσματα. Αν αυτά πωληθούν αργότερα, η μεταγενέστερη διαφορά μεταξύ της τιμής πώλησης και του κόστους κτήσης θα εξεταστεί ξεχωριστά.
Οι νέοι κανόνες για τα κρυπτονομίσματα απαιτούν προσεκτική παρακολούθηση όλων των συναλλαγών και σωστή τεκμηρίωση των εξόδων, των κερδών και των ζημιών. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στο όριο των 500 ευρώ, καθώς η υπέρβασή του, ακόμη και κατά ένα ευρώ, ενεργοποιεί φόρο 10% στο σύνολο της καθαρής ετήσιας υπεραξίας.
