Σοβαρό πλήγμα για την πολιτιστική κληρονομιά της Γαλλίας αποτελεί η κλοπή δύο έργων τέχνης του Πιερ-Ογκίστ Ρενουάρ από το ομώνυμο μουσείο στην Κυανή Ακτή. Οι δράστες, που φαίνεται ότι είχαν μελετήσει προσεκτικά τον χώρο και τις διαδικασίες ασφαλείας, εισέβαλαν στο μουσείο και διέφυγαν με δύο πίνακες, συνολικής εκτιμώμενης αξίας εκατομμυρίων ευρώ.
Κατά τη διάρκεια της διαφυγής τους, εγκατέλειψαν στον κήπο δύο ακόμη έργα που είχαν αφαιρέσει. Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι οι διαρρήκτες αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν μέρος της λείας τους, πιθανότατα εξαιτίας της ενεργοποίησης των συναγερμών και της άμεσης κινητοποίησης της Αστυνομίας.
Κλοπή πινάκων από το Μουσείο Ρενουάρ
Το περιστατικό σημειώθηκε στο Μουσείο Ρενουάρ, στην πόλη Κανιέ-σιρ-Μερ, κοντά στη Νίκαια. Σύμφωνα με τον δήμαρχο της περιοχής, Μπριάν Μασόν, οι δύο δράστες ήταν «καλά εξοπλισμένοι και καλά πληροφορημένοι» για τη λειτουργία του μουσείου.
Οι διαρρήκτες φέρεται να χρησιμοποίησαν μεταλλικό πριόνι για να κόψουν τους μηχανισμούς που συγκρατούσαν τα πλαίσια των έργων. Αρχικά έκοψαν τον φράχτη του κήπου και στη συνέχεια εισήλθαν στο κτίριο σπάζοντας ένα παράθυρο. Οι πληροφορίες αναφέρουν επίσης ότι γνώριζαν την ώρα κατά την οποία πραγματοποιούνταν η αλλαγή βάρδιας των φυλάκων, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι διέθεταν εσωτερική πληροφόρηση ή είχαν πραγματοποιήσει λεπτομερή παρακολούθηση του χώρου.
Η ενεργοποίηση των σειρήνων του μουσείου και της Αστυνομίας φαίνεται πως τους ανάγκασε να κινηθούν βιαστικά. Έτσι, κατάφεραν να απομακρύνουν μόνο τέσσερα έργα, από τα οποία τα δύο εγκαταλείφθηκαν στον κήπο κατά τη διαφυγή.
Ποια έργα κλάπηκαν
Σύμφωνα με το γραφείο του δημάρχου, οι δράστες πήραν μαζί τους το πορτρέτο «Madame Colonna Romano» και το έργο «Jeune femme au puits», που μεταφράζεται ως «Νεαρή γυναίκα στο πηγάδι». Η συνολική αξία των δύο πινάκων είχε αρχικά εκτιμηθεί σε περίπου 9 εκατομμύρια ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 10 εκατομμύρια δολάρια.
Τα δύο έργα που εντοπίστηκαν και ανακτήθηκαν στον χώρο του μουσείου είναι τα «Madame Pichon» και «Coco lisant», δηλαδή «Ο Κοκό διαβάζει». Το δεύτερο αποτελεί πορτρέτο του μικρού γιου του Ρενουάρ, Κλοντ, την ώρα που διαβάζει.
Οι Αρχές έχουν ξεκινήσει έρευνα για τον εντοπισμό των δραστών και την ανάκτηση των κλεμμένων πινάκων. Μέχρι στιγμής, δεν έχουν γίνει γνωστές περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την ταυτότητα των δύο διαρρηκτών ή το πιθανό δίκτυο μέσω του οποίου θα μπορούσαν να επιχειρήσουν να μεταπωλήσουν τα έργα.
Το μουσείο και η κληρονομιά του Ρενουάρ
Το Μουσείο Ρενουάρ βρίσκεται περίπου μισή ώρα οδικώς από τη Νίκαια, στο τελευταίο σπίτι όπου έζησε ο σημαντικός Γάλλος ιμπρεσιονιστής ζωγράφος πριν από τον θάνατό του, το 1919, σε ηλικία 78 ετών.
Η συλλογή του μουσείου περιλαμβάνει εννέα πίνακες του Ρενουάρ, καθώς και γλυπτά, προσωπικά αντικείμενα και έπιπλα που συνδέονται με τη ζωή και το έργο του. Ανάμεσα στα εκθέματα βρίσκονται το καβαλέτο και το αναπηρικό αμαξίδιο του καλλιτέχνη, στοιχεία που προσδίδουν στον χώρο ιδιαίτερη ιστορική και συναισθηματική αξία.
Η κλοπή δεν αφορά επομένως μόνο έργα υψηλής οικονομικής αξίας. Αποτελεί πλήγμα για έναν χώρο που συνδέεται άμεσα με την προσωπική ιστορία του Ρενουάρ και προσφέρει στους επισκέπτες μια ολοκληρωμένη εικόνα της καθημερινότητας και της καλλιτεχνικής του πορείας. Άλλα σημαντικά έργα του ζωγράφου εκτίθενται στο Μουσείο Ορσέ στο Παρίσι, καθώς και σε μεγάλα μουσεία του Λονδίνου και της Νέας Υόρκης.
Νέα ανησυχία για την ασφάλεια των μουσείων
Ο δήμαρχος της Κανιέ-σιρ-Μερ κάλεσε το υπουργείο Πολιτισμού να διαθέσει περισσότερα κονδύλια για την ενίσχυση των μέτρων ασφαλείας στα γαλλικά μουσεία. «Είναι η κληρονομιά όλων των Γάλλων που έχει σήμερα γίνει στόχος συμμοριών», δήλωσε, υπογραμμίζοντας ότι τα έργα τέχνης αποτελούν δημόσιο και όχι απλώς οικονομικό αγαθό.
Το περιστατικό στο Μουσείο Ρενουάρ εντάσσεται σε μια σειρά κλοπών και διαρρήξεων που έχουν σημειωθεί στη Γαλλία και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Η περσινή κλοπή κοσμημάτων του γαλλικού στέμματος από το Μουσείο του Λούβρου στο Παρίσι, αξίας περίπου 100 εκατομμυρίων δολαρίων, είχε ήδη προκαλέσει έντονο προβληματισμό. Οι τέσσερις ύποπτοι για εκείνη τη ληστεία έχουν συλληφθεί, όμως τα κοσμήματα εξακολουθούν να αγνοούνται.
Τον Αύγουστο, η ιταλική Αστυνομία ανακοίνωσε επίσης την ανάκτηση έργων των Ρενουάρ, Σεζάν και Ματίς, συνολικής αξίας άνω των 10,4 εκατομμυρίων δολαρίων. Τα έργα είχαν κλαπεί από μουσείο μέσα σε μόλις τρία λεπτά.
Από τη Μόνα Λίζα έως το Μουσείο Ρενουάρ
Η Γαλλία έχει βρεθεί πολλές φορές αντιμέτωπη με θεαματικές κλοπές έργων τέχνης. Μία από τις πιο γνωστές σημειώθηκε το 1911, όταν η «Μόνα Λίζα» του Λεονάρντο ντα Βίντσι εκλάπη από το Λούβρο. Δράστης ήταν ένας Ιταλός υαλοτεχνίτης, ο οποίος είχε εργαστεί στην τοποθέτηση των πλαισίων των πινάκων του μουσείου. Συνελήφθη δύο χρόνια αργότερα, όταν προσπάθησε να πουλήσει το έργο.
