Μία λαοθάλασσα από εκατομμύρια Ιρανούς κατέκλυσε τους δρόμους της Τεχεράνης στην πιο σημαντική ημέρα μέχρι στιγμής σε μια εβδομάδα μαζικών τελετών στο πλαίσιο της κηδείας του επί 36 χρόνια ανώτατου ηγέτη της ισλαμικής δημοκρατίας, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Ντυμένοι στα μαύρα, εκατομμύρια πολίτες, κρατώντας ιρανικές σημαίες και της υποστηριζόμενης από την Τεχεράνη λιβανέζικης μαχητικής οργάνωσης Χεζμπολάχ, καθώς και τις κόκκινες σημαίες της εκδίκησης ανά χείρας, ακολούθησαν τη νεκρική πομπή και το ειδικά διαμορφωμένο φορτηγό, που ήταν διακοσμημένο έτσι ώστε να μοιάζει με το διακοσμητικό πλέγμα που περιβάλλει το μαυσωλείο ενός ιμάμη και το οποίο μετέφερε τα φέρετρα του Χαμενεΐ και των τεσσάρων μελών της οικογένειάς του που σκοτώθηκαν στις 28 Φεβρουαρίου σε αεροπορική επιδρομή κατά την έναρξη του πολέμου που ξεκίνησαν το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Επί 12 ώρες κάτω από τον καυτό ήλιο και παρά την αποπνικτική ζέστη που άγγιζε τους 40 βαθμούς Κελσίου, οι Ιρανοί ακολούθησαν την πομπή, ενώ πυροσβεστικές μάνικες έριχναν νερό από ψηλά για να δροσίζουν τους διαδηλωτές.
Η πομπή διέσχισε μία απόσταση περίπου 10 χιλιομέτρων, από το Μεγάλο Τέμενος ως την πλατεία Ενγκελάμπ με το μνημείο που αναπαριστά τη σφιγμένη γροθιά του Χαμενεΐ, έως την ιστορική πλατεία Αζαντί και τελικό προορισμό το διεθνές αεροδρόμιο, Μεχραμπάντ της Τεχεράνης.
Οι παρευρισκόμενοι ζητούσαν εκδίκηση για τον θάνατο του Χαμενεΐ, ενώ κρατούσαν πλακάτ με τα οποία ζητούσαν τον θάνατο τόσο του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ όσο και του Ισραηλινού πρωθυπουργού, Μεπνιαμίν Νετανιάχου. Καθώς περνούσαν κάτω από μια γέφυρα, Ιρανοί πέταξαν πέτρες σε μια διαφημιστική πινακίδα που κρεμόταν από ψηλά και έδειχνε τον Τραμπ με μια σφαίρα στραμμένη προς το κεφάλι του.
«Οι ΗΠΑ σκότωσαν τον πατέρα μας. Δεν θα σας αφήσουμε να φύγετε!», έγραφε. Καθώς οι διαδηλωτές έβαζαν φωτιά σε αμερικανικές και βρετανικές σημαίες, γυναίκες με μαύρα τσάντορ κρατούσαν ψηλά κόκκινα πλακάτ που έγραφαν με μαύρα γράμματα στα αγγλικά «KILL TRUMP» (ΣΚΟΤΩΣΤΕ ΤΟΝ ΤΡΑΜΠ). Άλλοι κρατούσαν ψηλά αφίσες με τα πρόσωπα του Τραμπ, του Αμερικανού αντιπροέδρου, Τζέι Ντι Βανς, του υπουργού Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ και του Νετανιάχου, ο καθένας απεικονιζόταν να τον στοχεύει ένα όπλο με τις λέξεις «Θα χυθεί αίμα». Στα ανατολικά της Τεχεράνης κάηκε ομοίωμα του Τραμπ.
Παράλληλα, ντυμένοι στα μαύρα, άνθρωποι έριχναν πέταλα λουλουδιών πάνω στα φέρετρα που μετέφερε το φορτηγό, μεταξύ των οποίων και το μικροσκοπικό φέρετρο της εγγονής του Χαμενεΐ, η οποία ήταν μόλις 14 μηνών όταν σκοτώθηκε.
Ένα άλλο φορτηγό ήταν διακοσμημένο με εικόνες κορυφαίων Ιρανών αξιωματούχων που σκοτώθηκαν τα τελευταία χρόνια, μεταξύ των οποίων και ο επικεφαλής της Δύναμης Κουντς των «Φρουρών της Επανάστασης», Κασέμ Σολεϊμανί, ο οποίος σκοτώθηκε σε αμερικανική αεροπορική επιδρομή στο Ιράκ το 2020.
Πλάνα από drone που μεταδόθηκαν στην κρατική τηλεόραση έδειξαν πολλές δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους να συνωστίζονται σε μια λεωφόρο στο κέντρο της Τεχεράνης. Το πλήθος όπως φαίνεται στα πλάνα που μεταδόθηκαν από την κρατική τηλεόραση του Ιράν, φαινόταν μεγαλύτερο από αυτό που είχε συγκεντρωθεί στην πομπή του 2020 για τον Σολεϊμανί και η οποία είχε προσελκύσει πάνω από 1 εκατομμύριο ανθρώπους.
Εικόνες του AFP έδειχναν τεράστια πλήθη να εκτείνονται κατά μήκος των κύριων λεωφόρων της ιρανικής πρωτεύουσας, ενώ η κρατική τηλεόραση ανέφερε ότι συγκεντρώθηκαν εκατομμύρια άνθρωποι, σε μια εκδήλωση συγκρίσιμη με τη γιγαντιαία κηδεία του προκατόχου του Χαμενεΐ, Ρουχολάχ Χομεϊνί, το 1989.
Οι Αρχές δεν έδωσαν άμεση εκτίμηση για τον αριθμό των παρευρισκομένων καθώς το φορτηγό προχωρούσε αργά κατά μήκος του δρόμου. Οι πενθούντες έτειναν τα χέρια τους για να αγγίξουν το φορτηγό, ενώ ορισμένοι πέταξαν κασκόλ και άλλα αντικείμενα.
Οι Αρχές φάνηκαν να ανησυχούν για τους κινδύνους που ενέχει η παρουσία μεγάλου πλήθους κατά μήκος της πομπής, με αξιωματούχους να καλούν μέσω μεγαφώνων το κοινό να περπατά αργά, να μην σπρώχνει και να παραμένει στις άκρες του δρόμου.
«Θέλουμε εκδίκηση»
Ανάμεσα στο πλήθος εμφανώς συγκινημένος ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, αλλά και ο πρώην πρόεδρος Μασούντ Αχμαντινεζάντ που είχε να εμφανιστεί μήνες δημόσια.
«Σήμερα που βρισκόμαστε εδώ για την κηδεία του ηγέτη μας, είναι μια πολύ δύσκολη μέρα», δήλωσε η Φατίμα Χασάν. «Δεν είμαστε εδώ για να τον αποχαιρετήσουμε. Είμαστε εδώ για εκδίκηση. Και θα εκδικηθούμε», ανέφερε ακόμα.
«Θέλουμε εκδίκηση. Πρέπει να γίνει. Διότι αργότερα, αν δεν γίνει, η κατάσταση θα επιδεινωθεί», δήλωσε ο Γκολάμρεζα Χανμπαμπάι, 58 ετών, που συμμετείχε στην πομπή.
«Αυτή είναι η τελευταία φορά που τον βλέπω», είπε η Μαριάμ Αλιζάντε, κλαίγοντας. «Η γενιά μας έζησε μαζί του για δεκαετίες», συμπλήρωσε.
«Βρισκόμαστε εδώ για να δείξουμε ότι ο αγώνας του θα συνεχιστεί και ότι ο καθένας από αυτούς τους ανθρώπους θα συνεχίσει τον αγώνα του με σφιγμένες γροθιές, και σύντομα σίγουρα θα εκδικηθούμε τον θάνατό του εναντίον των ΗΠΑ και του Ισραήλ», δήλωσε η Σαχάρ Ζαραάτγκαρ.
«Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ είχαν ως στόχο να διαιρέσουν το Ιράν. Για να το πετύχουν αυτό, ήθελαν να σκοτώσουν τους ηγέτες μας, τους απλούς ανθρώπους και τους διοικητές μας. Όμως ο ηγέτης μας απέτρεψε αυτή τη διάσπαση. Οι Ιρανοί βρίσκονται εδώ για να εκτιμήσουν όσα έχει κάνει για το Ιράν», δήλωσε στο Al Jazeera ένας άνδρας που αυτοπροσδιορίστηκε ως Χαμίντ.
Ο Μαρζιέ, ένας άλλος παρευρισκόμενος, είπε ότι ήρθε για να τιμήσει τον Χαμενεΐ, ο οποίος κυβέρνησε το Ιράν για σχεδόν 40 χρόνια. «Ήρθαμε εδώ για να πούμε στον μάρτυρα ηγέτη μας ότι το αίμα του δεν χύθηκε μάταια. Ήρθαμε εδώ για να ανανεώσουμε την πίστη μας σε αυτόν», είπε.
«Θα εκδικηθούμε το αίμα των μαρτύρων και του μαρτυρικού ιμάμη μας από αυτούς τους εγκληματίες», δήλωσε ένας 63χρονος άνδρας, ο οποίος έδωσε το επώνυμό του ως Καζέμι.
Ωστόσο, την τρίτη ημέρα μιας μαραθώνιας σειράς κηδειών διάρκειας έξι ημερών, δεν υπήρχε ακόμη κανένα ίχνος του διαδόχου και γιου του Χαμενεΐ, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ο οποίος δεν έχει εμφανιστεί δημόσια από τον διορισμό του, μία εβδομάδα μετά τον θάνατο του πατέρα του. Σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης θα παραστεί για λόγους ασφαλείας μόνο κατά την τελευταία ημέρα του πολυήμερου νεκρώσιμου τελετουργικού που είχε προγραμματιστεί αρχικά για τον περασμένο Μάρτιο.
Οι Αρχές έχουν κλείσει δρόμους, τον εναέριο χώρο και έχουν αναστείλει την καθημερινή ζωή για την περίοδο πένθους, η οποία ξεκίνησε το Σάββατο και θα λήξει την Πέμπτη, όταν ο Χαμενεΐ θα ταφεί στο ιερό του Ιμάμη Ρεζά στο Μασάντ, τη γενέτειρά του.
Πώς ολοκληρώνεται «η κηδεία του αιώνα»
- 7 Ιουλίου — Οι προσευχές θα τελεστούν στο Τζαμί Τζαμκάραν στο Κομ, ιερή πόλη περίπου 150 χιλιόμετρα νότια της Τεχεράνης.
- 8 Ιουλίου — Η σορός του Χαμενεΐ θα μεταφερθεί στην ιρακινή πόλη Νατζάφ, πριν μεταφερθεί στο ιερό του Ιμάμη Αλί, τόπο προσκυνήματος για τους Σιίτες Μουσουλμάνους. Στη συνέχεια, η σορός θα μεταφερθεί με ελικόπτερο στο ιερό του Ιμάμη Χουσεΐν στην Καρμπάλα, περίπου 80 χιλιόμετρα (49,7 μίλια) μακριά, πριν επιστραφεί στο Ιράν.
- 9 Ιουλίου — Ο Χαμενεΐ θα ταφεί στο ιερό του Ιμάμη Ρεζά, έναν από τους ιερότερους τόπους του σιιτικού Ισλάμ, στη Μασάντ, την πόλη όπου γεννήθηκε.
Πηγές: AP, AFP, Reuters, Al Jazeera
