Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό σχολίασε σε ανακοίνωσή της η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων.
Τη συνταγματική προστασία της ιδιοκτησίας, την αντίθεσή της στην «πάταξη» της βραχυχρόνιας μίσθωσης με στραγγαλιστικά χωροταξικά και φορολογικά μέτρα και την επισήμανσή της να μην ληφθεί οποιοδήποτε μέτρο πριν ολοκληρωθεί η πλήρης εικόνα του κτιριακού δυναμικού της χώρας μέσω του Μ.Ι.Δ.Α., συμπεριλαμβάνει η παρέμβαση της ΠΟΜΙΔΑ στη Δημόσια Διαβούλευση για το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, που θα είναι ανοικτή στην ιστοσελίδα του ΥΠΕΝ έως και τη Δευτέρα 25.5.2026, με αποστολή των απόψεων των ενδιαφερομένων φορέων στην ηλεκτρονική διεύθυνση planchora@ypen.gr
Το πλήρες κείμενο της παρέμβασης της ΠΟΜΙΔΑ έχει ως εξής:
Η ΠΟΜΙΔΑ για το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ):
Οι Επιπτώσεις του Προσχεδίου στην Ιδιωτική Ακίνητη Περιουσία, τα Ιδιοκτησιακά Δικαιώματα και τη Βραχυχρόνια Μίσθωση
1. Η Συνταγματική Αρχή της Ιδιοκτησίας και η Ελευθερία Επιλογής Μορφής Μίσθωσης
Το υπό διαβούλευση προσχέδιο του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ) εισάγει ρυθμίσεις που θίγουν τον σκληρό πυρήνα του συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος της ατομικής ιδιοκτησίας (Άρθρο 17 του Συντάγματος) και της ελευθερίας των συμβάσεων. Η δυνατότητα του ιδιοκτήτη να επιλέγει ελεύθερα πώς θα αξιοποιήσει, θα εκμισθώσει ή θα διαθέσει την περιουσία του αποτελεί αναπαλλοτρίωτο δικαίωμα διαχείρισης των περιουσιακών του στοιχείων, κατοχυρωμένο και από όλες τις σχετικές ευρωπαϊκές και διεθνείς συμβάσεις στις οποίες έχει προσχωρήσει η χώρα μας.
Η επιλογή των εναλλακτικών μορφών μίσθωσης δεν αποτελεί επιχειρηματική πολυτέλεια, αλλά βασικό οικονομικό στήριγμα για χιλιάδες μικρούς και μεσαίους ιδιοκτήτες, προκειμένου να ανταποκριθούν στις υπέρογκες φορολογικές επιβαρύνσεις και στο διαρκώς αυξανόμενο κόστος συντήρησης και ενεργειακής αναβάθμισης του κτιριακού αποθέματος της χώρας. Οποιαδήποτε περιοριστική παρέμβαση οφείλει να σέβεται και να ευθυγραμμίζεται με τα υφιστάμενα όρια της νομοθεσίας (Ν. 5073/2023): Οι ιδιοκτήτες, οι οποίοι διαθέτουν έως δύο (2) ακίνητα σε βραχυχρόνια μίσθωση, πρέπει να εξαιρούνται ρητά και καθολικά από κάθε τοπικό περιορισμό, χρονικό όριο ή γεωγραφική απαγόρευση. Η προστασία της ιδιωτικής περιουσίας του απλού πολίτη πρέπει να αποτελεί κόκκινη γραμμή για κάθε μορφή εξουσίας.
2. Αυθαίρετοι Δείκτες «Κορεσμού» και η Τεχνητή Απομείωση της Αξίας των Ακινήτων
Η οριζόντια κατηγοριοποίηση ολόκληρων περιοχών σε «Ελεγχόμενης Ανάπτυξης» (Ζώνη Α) και «Αναπτυγμένες» (Ζώνη Β) στερείται ορθολογικών πολεοδομικών κριτηρίων και εισάγει σοβαρές στρεβλώσεις. Η επιβολή περιορισμών σε επίπεδο ευρύτερων Δημοτικών Ενοτήτων έχει ως αποτέλεσμα να χαρακτηρίζονται ως «κορεσμένες» περιοχές με καθαρά αστικό χαρακτήρα, οι οποίες δεν διαθέτουν τουριστικό προϊόν, υποβαθμίζοντας αναίτια την αξία της γης και των ακινήτων των τοπικών κοινωνιών, ιδιαίτερα μάλιστα αν συνυπολογίσει κανείς και τους επερχόμενους περιορισμούς στην εκτός σχεδίου ή εντός οικισμών δόμηση.
Για την αποτροπή αυτών των αδικιών, η ΠΟΜΙΔΑ επισημαίνει τα εξής:
Ρύθμιση Αποκλειστικά σε Επίπεδο Πολεοδομικού Τετραγώνου: Οι όποιες παρεμβάσεις δεν νοείται να επιβάλλονται τυφλά σε επίπεδο Δήμου. Πρέπει να εξειδικεύονται μικροσκοπικά ανά γειτονιά, και μόνο κατόπιν εμπεριστατωμένης επιστημονικής μελέτης που να αποδεικνύει αντικειμενική πίεση στις υποδομές.
Διετής Κύκλος Αξιολόγησης: Η κατάταξη των ζωνών πρέπει να επανεξετάζεται υποχρεωτικά ανά δύο (2) έτη, ώστε να διορθώνονται άμεσα οι αστοχίες και να αίρονται οι περιορισμοί μόλις σταθεροποιούνται οι τοπικοί δείκτες.
Αναμονή για το Μητρώο ΜΙΔΑ: Σε κάθε περίπτωση, η πολιτεία οφείλει να «παγώσει» κάθε περιοριστική πρωτοβουλία μέχρι την πλήρη θέση σε λειτουργία του νέου Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διασφάλισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ) της ΑΑΔΕ, του οποίου κύριο αντικείμενο είναι ακριβώς να αποτυπώσει την πραγματική και ενεργή χρήση κάθε ακινήτου.
3. Η Στρέβλωση του Υγιούς Ανταγωνισμού μέσω της Διασύνδεσης με τις Ξενοδοχειακές Κλίνες
Η κατεύθυνση του άρθρου 5, η οποία εισηγείται τον περιορισμό των εναλλακτικών μισθώσεων μέσω ενός αυθαίρετου ποσοστιαίου συσχετισμού με τις κλίνες των κύριων ξενοδοχειακών καταλυμάτων, συνιστά ευθεία και απαράδεκτη παρέμβαση εις βάρος της ελεύθερης αγοράς.
Η εξάρτηση του δικαιώματος ενός πολίτη να αξιοποιήσει την ιδιωτική του κατοικία από τη χωρητικότητα και την επιχειρηματική δραστηριότητα των οργανωμένων ξενοδοχειακών μονάδων στερείται κάθε νομικής και οικονομικής λογικής. Η ρύθμιση αυτή τείνει να εγκαθιδρύσει μια μονοπωλιακού χαρακτήρα προνομιακή μεταχείριση υπέρ των μεγάλων ξενοδοχειακών ομίλων. Κάτι τέτοιο θα οδηγήσει σε τεχνητή μείωση των επιλογών διαμονής, θα αυξήσει το κόστος για τον επισκέπτη και θα στερήσει σημαντικά έσοδα από τη μικρομεσαία τοπική εμπορική δραστηριότητα, η οποία ζει από τη διάχυση του τουριστικού εισοδήματος στις γειτονιές και τα εμπορικά και άλλα καταστήματα της χώρας.
4. Η Αποτυχία των Καθολικών Απαγορεύσεων και οι Επιπτώσεις στην Οικοδομή
Η πρόβλεψη για οριζόντια αναστολή νέων εγγραφών εναλλακτικής μίσθωσης σε νεόδμητα κτίρια στις νησιωτικές περιοχές (Κατηγορία Ν) παραγνωρίζει τις έντονες γεωγραφικές και δομικές διαφορές μεταξύ των ελληνικών νησιών, επιβάλλοντας ένα ισοπεδωτικό μέτρο σε κοινότητες με εντελώς διαφορετικό βαθμό οικονομικής εξάρτησης από τον τουρισμό.
Οι περιορισμοί στα νεόδμητα κτίρια δεν επιστρέφουν υφιστάμενα σπίτια στη μακροχρόνια αγορά, αφού πρόκειται για νέο κτιριακό απόθεμα. Αντίθετα, το μόνο που επιτυγχάνουν είναι να παγώνουν την οικοδομική δραστηριότητα, να στερούν θέσεις εργασίας από την περιφέρεια και να οδηγούν τη δραστηριότητα στην παραοικονομία, εξωθώντας τους ιδιοκτήτες σε αδήλωτες μισθώσεις και δυσχεραίνοντας τον έλεγχο από τις αρμόδιες αρχές.
5. Φορολογικός Εξορθολογισμός: Όχι στη Διπλή Φορολόγηση, Ναι στα Κίνητρα για τα Κλειστά Ακίνητα
Η εισήγηση για επιβολή νέου ειδικού τέλους υπέρ του Πράσινου Ταμείου στις Κατηγορίες Α και Β αποτελεί ένα ακόμη παράδειγμα αποσπασματικής φορολογικής επιβάρυνσης και απαράδεκτης διπλής φορολόγησης για την ίδια ακριβώς δραστηριότητα. Η συγκεκριμένη μορφή μίσθωσης έχει ήδη επιβαρυνθεί πρόσφατα με το Τέλος Ανθεκτικότητας στην Κλιματική Κρίση (Ν. 5073/2023), το οποίο αποδίδεται απευθείας για παρεμφερείς σκοπούς προστασίας υποδομών και περιβάλλοντος.
Η αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος της χώρας δεν μπορεί να επιτευχθεί μέσω της απαγόρευσης ή της υπερφορολόγησης μιας νόμιμης και παραγωγικής δραστηριότητας των Ελλήνων ιδιοκτητών, που έσωσε περιουσίες και έδωσε θέσεις δεκάδες χιλιάδες εργασίες κατά την εποχή της κρίσης, εκτοξεύοντας στα ύψη τον ελληνικό τουρισμό. Η μόνη αποτελεσματική και επιστημονικά τεκμηριωμένη λύση είναι η παροχή τολμηρών και αναλογικών φορολογικών κινήτρων (όπως η τριετής απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος που εισηγήθηκε η οργάνωσή μας και ήδη νομοθετήθηκε ορθά για τις επί τρία χρόνια δηλωμένες ως κενές κατοικίες και όσες αποχωρήσουν από τη βραχυχρόνια μίσθωση, και που εισηγούμεθα να επεκταθεί σε κάθε κατοικία που δεν βρίσκεται σε μακροχρόνια μίσθωση) προκειμένου να ανοίξουν, να ανακαινιστούν και να διατεθούν στην αγορά οι εκατοντάδες χιλιάδες κλειστές κατοικίες. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος να αυξηθεί η προσφορά στέγης, χωρίς να πλήττεται η μικρή και μεσαία ιδιοκτησία που αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας, και όχι η «πάταξη» της βραχυχρόνιας μίσθωσης με στραγγαλιστικά χωροταξικά και φορολογικά μέτρα.
