Η εκλογική νίκη του Λούλα ντα Σίλβα στη Βραζιλία προκάλεσε ενθουσιασμό στις τάξεις της ισπανικής Αριστεράς, η οποία βλέπει στο αποτέλεσμα ένα μήνυμα πολιτικής αλλαγής και μια πιθανή ένδειξη για τις επόμενες εκλογικές αναμετρήσεις στην Ισπανία. Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ ήταν από τους πρώτους Ευρωπαίους ηγέτες που συνεχάρη τον νέο πρόεδρο της Βραζιλίας, υποστηρίζοντας ότι «αυτό που συνέβη στη Βραζιλία θα συμβεί και στην Ισπανία».
Η δήλωση αυτή αποτυπώνει την αισιοδοξία που επικρατεί στο κυβερνητικό στρατόπεδο, αλλά και την προσπάθεια της ισπανικής Αριστεράς να συνδέσει τη νίκη του Λούλα με την πολιτική συγκυρία στην Ευρώπη. Για τον Σάντσεθ, η επιστροφή του Λούλα στην προεδρία αποτελεί ένδειξη ότι ο προοδευτικός χώρος μπορεί να ανακάμψει, ακόμη και όταν βρίσκεται αντιμέτωπος με ισχυρές δεξιές και ακροδεξιές δυνάμεις.
Η νίκη του Λούλα ως μήνυμα για την Ισπανία
«Αυτό που συνέβη στη Βραζιλία θα συμβεί και στην Ισπανία. Η αναγέννηση του παγκόσμιου προοδευτισμού μόλις ξεκίνησε», έγραψε ο Πέδρο Σάντσεθ σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, σχολιάζοντας την επικράτηση του Λούλα απέναντι στον υποψήφιο της δεξιάς, Φλάβιο Μπολσονάρο.
Η τοποθέτηση του Ισπανού πρωθυπουργού δεν ήταν απλώς μια διπλωματική συγχαρητήρια δήλωση. Εντάσσεται στο πολιτικό αφήγημα της ισπανικής κυβέρνησης, σύμφωνα με το οποίο οι προοδευτικές δυνάμεις μπορούν να κερδίσουν όταν κινητοποιούν την κοινωνική τους βάση και αντιπαρατίθενται ενωμένες στην άνοδο της ακροδεξιάς.
Ο Σάντσεθ αναφέρθηκε, μάλιστα, στις επερχόμενες εκλογές της 29ης Νοεμβρίου, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι το βραζιλιάνικο αποτέλεσμα μπορεί να λειτουργήσει ως προάγγελος μιας αντίστοιχης πολιτικής εξέλιξης στην Ισπανία. Η σύγκριση, αν και αφορά δύο χώρες με διαφορετικά πολιτικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά, αξιοποιείται από την ισπανική Αριστερά ως πηγή αισιοδοξίας και κινητοποίησης.
Στήριξη από την ισπανική κυβέρνηση
Πολλά μέλη της ισπανικής κυβέρνησης χαιρέτισαν τη νίκη του Λούλα. Ο υπουργός Εξωτερικών, Χοσέ Μανουέλ Άλβαρες, συνεχάρη τον νέο πρόεδρο της Βραζιλίας σε συνέντευξή του στην εκπομπή «Las Mañanas de RNE».
«Συγχαρητήρια για μια λαμπρή νίκη», δήλωσε, υπογραμμίζοντας παράλληλα τη σημασία της εκλογικής διαδικασίας. «Αυτό που αποδεικνύει αυτή η εκλογή είναι ότι η μόνη δημοσκόπηση που μετράει είναι αυτή της ημέρας των εκλογών. Αυτό ισχύει για τη Βραζιλία και για την Ισπανία», πρόσθεσε.
Η αναφορά στις δημοσκοπήσεις είχε σαφή πολιτική στόχευση. Ο υπουργός θέλησε να υπογραμμίσει ότι οι εκλογικές αναμετρήσεις δεν κρίνονται απαραίτητα από τις προβλέψεις, αλλά από τη συμμετοχή των πολιτών και τη δυναμική που αναπτύσσεται μέχρι την τελευταία στιγμή.
Στο ίδιο κλίμα, ο υπουργός Μεταφορών, Όσκαρ Πουέντε, χαρακτήρισε τις εξελίξεις στη Βραζιλία «αναλαμπή ελπίδας» και «σημάδι ότι ο κύκλος αρχίζει να αλλάζει». Η δήλωσή του αντανακλά την εκτίμηση ότι η ήττα της δεξιάς στη Βραζιλία μπορεί να ενισχύσει τις προοδευτικές δυνάμεις και σε άλλες χώρες, όπου η Αριστερά βρίσκεται αντιμέτωπη με πολιτική πίεση και εσωτερικές διαφωνίες.
Ο υπουργός Πολιτικής Εδάφους και Δημοκρατικής Μνήμης, Άνχελ Βίκτορ Τόρες, μίλησε επίσης για «αναγέννηση» της Αριστεράς στην Ισπανία. Όπως ανέφερε, αισθάνεται αυτή τη δυναμική στους δρόμους, μέσα από τις επαφές με τους πολίτες και την ανταπόκριση που λαμβάνουν τα στελέχη της κυβέρνησης.
«Μας δίνουν κουράγιο και δύναμη να συνεχίσουμε μπροστά. Πρέπει να ξεπεράσουμε αυτή την κατάσταση», δήλωσε, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η κοινωνική στήριξη μπορεί να μετατραπεί σε εκλογική δυναμική.
Το Sumar και η Αριστερά χαιρετίζουν την αλλαγή
Στη νίκη του Λούλα αναφέρθηκαν και στελέχη του Sumar, του Frente Amplio και άλλων πολιτικών δυνάμεων της ισπανικής Αριστεράς. Η δεύτερη αντιπρόεδρος και υπουργός Εργασίας, Γιολάντα Ντίαζ, υποστήριξε ότι ο Λούλα επικράτησε «ενάντια σε όλες τις πιθανότητες και όλους τους αντιδραστικούς μηχανισμούς».
«Το έκανε ξανά. Ο Λούλα κέρδισε την προεδρία της Βραζιλίας. Είναι μια νίκη για τους εργαζόμενους της Βραζιλίας και όλου του κόσμου», δήλωσε, παρουσιάζοντας το αποτέλεσμα ως σημαντική επικράτηση των κοινωνικών και εργασιακών δικαιωμάτων απέναντι στις δυνάμεις της οικονομικής και πολιτικής ολιγαρχίας.
Από τον ίδιο πολιτικό χώρο, ο υπουργός Κοινωνικών Δικαιωμάτων, Πάμπλο Μπουστιντούι, χαρακτήρισε τη νίκη του Λούλα «παράδειγμα για όλο τον κόσμο». Σύμφωνα με τον ίδιο, ένας λαός με πολιτική συνείδηση και οργανωμένη κοινωνική παρουσία μπορεί να αντιμετωπίσει ακόμη και τους ισχυρότερους αντιπάλους του.
Ο Μπουστιντούι αναφέρθηκε ιδιαίτερα στις ολιγαρχίες και στην ακροδεξιά, την οποία χαρακτήρισε εργαλείο των ισχυρών οικονομικών συμφερόντων. Με αυτόν τον τρόπο, η ισπανική Αριστερά επιχειρεί να παρουσιάσει τη βραζιλιάνικη εκλογική αναμέτρηση ως σύγκρουση ανάμεσα στη δημοκρατική συμμετοχή και την πολιτική εκπροσώπηση των κοινωνικών κινημάτων, από τη μία πλευρά, και στις ελίτ και την ακροδεξιά, από την άλλη.
Οι προσδοκίες και οι προκλήσεις για την ισπανική Αριστερά
Από την πλευρά του Podemos, η υποψήφια του κόμματος, Ιρένε Μοντέρο, τόνισε ότι ο Λούλα επικράτησε απέναντι σε «εκείνους που θεωρούν τους εαυτούς τους ιδιοκτήτες του κόσμου». Η δήλωση αυτή εντάσσει τη νίκη στη Βραζιλία σε ένα ευρύτερο διεθνές πλαίσιο αντιπαράθεσης ανάμεσα στις προοδευτικές δυνάμεις και την ακροδεξιά.
Ωστόσο, η ισπανική Αριστερά γνωρίζει ότι η εκλογική επιτυχία του Λούλα δεν μεταφέρεται αυτόματα στην Ισπανία. Οι πολιτικές συνθήκες, οι κοινωνικές συμμαχίες και τα προβλήματα που απασχολούν τους πολίτες διαφέρουν σημαντικά. Η νίκη στη Βραζιλία λειτουργεί περισσότερο ως πηγή έμπνευσης και λιγότερο ως εγγύηση για το αποτέλεσμα των ισπανικών εκλογών.
Παρά τις δυσκολίες, η επικράτηση του Λούλα προσφέρει στην ισπανική Αριστερά ένα ισχυρό συμβολικό μήνυμα: η πολιτική αλλαγή είναι δυνατή, ακόμη και όταν οι συσχετισμοί μοιάζουν δυσμενείς. Το αν αυτή η αισιοδοξία θα μετατραπεί σε ψήφους θα κριθεί από την ικανότητα των προοδευτικών κομμάτων να παρουσιάσουν ένα ενωτικό πρόγραμμα και να πείσουν τους πολίτες ότι μπορούν να δώσουν συγκεκριμένες λύσεις στα καθημερινά τους προβλήματα.
Για τον Πέδρο Σάντσεθ και τους συμμάχους του, η νίκη του Λούλα αποτελεί πλέον σημείο αναφοράς. Η ισπανική Αριστερά ελπίζει ότι το βραζιλιάνικο αποτέλεσμα σηματοδοτεί την αρχή μιας ευρύτερης αλλαγής και ότι, στις επόμενες εκλογές, οι πολίτες θα επιλέξουν ξανά τον προοδευτικό δρόμο.
