Ο κλάδος των τεχνικών επαγγελμάτων στην Ελλάδα περνά σε μια νέα περίοδο, όπου η ψηφιοποίηση εξελίσσεται με ταχύ ρυθμό, χωρίς όμως να έχει αντιμετωπιστεί το σημαντικότερο πρόβλημα: η έλλειψη εργαζομένων. Αυτό προκύπτει από νέα έρευνα του Douleutaras.gr, σε συνεργασία με το ELTRUN του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, η οποία καταγράφει τις τάσεις, τις ανάγκες και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν περισσότεροι από 4.200 τεχνικοί επαγγελματίες.
Η έρευνα περιλαμβάνει επαγγελματίες από 90 διαφορετικές ειδικότητες που συνεργάζονται με την πλατφόρμα και αποτυπώνει ένα επάγγελμα σε μετάβαση. Από τη μία πλευρά, η έλλειψη εργαζομένων δυσκολεύει την ανάπτυξη των επιχειρήσεων και την εξυπηρέτηση της αυξανόμενης ζήτησης. Από την άλλη, η ψηφιακή παρουσία, η διαδικτυακή διαφήμιση, οι αξιολογήσεις πελατών και τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία.
Η έλλειψη εργαζομένων παραμένει η μεγαλύτερη πρόκληση
Η έλλειψη εργαζομένων αναδεικνύεται ως το σημαντικότερο πρόβλημα για τον κλάδο, καθώς το 67,7% των συμμετεχόντων την κατατάσσει στην πρώτη θέση. Η δυσκολία εύρεσης κατάλληλου προσωπικού επηρεάζει τόσο τις μικρές επιχειρήσεις όσο και τους αυτοαπασχολούμενους τεχνικούς, οι οποίοι συχνά καλούνται να διαχειριστούν περισσότερα έργα χωρίς την απαραίτητη υποστήριξη.
Στη δεύτερη θέση βρίσκεται ο πληθωρισμός και η αύξηση των τιμών, με ποσοστό 54,8%. Το αυξημένο κόστος υλικών, καυσίμων, εξοπλισμού και λειτουργίας πιέζει τα περιθώρια κέρδους και καθιστά δυσκολότερη τη διατήρηση ανταγωνιστικών τιμών. Παράλληλα, η αβεβαιότητα που προκαλούν οι μεταβολές στην αγορά επηρεάζει τον προγραμματισμό και τις επενδυτικές αποφάσεις των επαγγελματιών.
Ως βασικότερη δυσκολία κατά την αναζήτηση εργαζομένων αναφέρεται η έλλειψη εργασιακής συνέπειας και επαγγελματισμού, με ποσοστό 68,1%. Το εύρημα αυτό δείχνει ότι οι ανάγκες του κλάδου δεν περιορίζονται μόνο στην κάλυψη των κενών θέσεων. Οι επιχειρήσεις αναζητούν ανθρώπους με τεχνικές γνώσεις, υπευθυνότητα, συνέπεια στα ραντεβού, σωστή επικοινωνία με τους πελάτες και διάθεση για συνεχή μάθηση.
Η ψηφιακή παρουσία γίνεται απαραίτητη
Παρά τις δυσκολίες, ο κλάδος των τεχνικών επαγγελμάτων φαίνεται να προσαρμόζεται στις νέες συνθήκες. Εννέα στους δέκα επαγγελματίες δηλώνουν ότι διαθέτουν παρουσία στο διαδίκτυο, γεγονός που επιβεβαιώνει πως η ψηφιακή προβολή δεν αποτελεί πλέον επιλογή, αλλά βασικό εργαλείο επαγγελματικής ανάπτυξης.
Το 84,6% των επαγγελματιών εμφανίζεται ενεργό σε πλατφόρμες όπως το Douleutaras.gr, ενώ το 59,3% αξιοποιεί τις μηχανές αναζήτησης. Παράλληλα, το 56% έχει παρουσία στο Instagram και το 51,6% στο Facebook. Μόλις το 6,6% δηλώνει ότι δεν διαθέτει καμία ψηφιακή παρουσία.
Η διαδικτυακή διαφήμιση θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική. Το 77,2% τη χαρακτηρίζει «πάρα πολύ αναγκαία», ενώ συνολικά το 92,4% τη θεωρεί σημαντική σε υψηλό βαθμό. Η τάση αυτή συνδέεται άμεσα με τη συμπεριφορά των καταναλωτών, καθώς για το 58,7% των επαγγελματιών περισσότεροι από τους μισούς πελάτες προέρχονται πλέον από διαδικτυακά κανάλια.
Οι αξιολογήσεις επηρεάζουν περισσότερο από την τιμή
Οι αξιολογήσεις άλλων χρηστών αποτελούν το σημαντικότερο κριτήριο επιλογής επαγγελματία, με ποσοστό 91,2%. Το στοιχείο αυτό υπογραμμίζει τη σημασία της εμπιστοσύνης στην αγορά τεχνικών υπηρεσιών. Οι πελάτες θέλουν να γνωρίζουν ότι ο επαγγελματίας είναι συνεπής, αξιόπιστος και ικανός να ολοκληρώσει σωστά τη δουλειά.
Η ανταγωνιστική τιμή ακολουθεί με ποσοστό 63,7%, γεγονός που δείχνει ότι το κόστος εξακολουθεί να παίζει σημαντικό ρόλο, αλλά δεν είναι το μοναδικό κριτήριο. Μια χαμηλή τιμή δεν αρκεί όταν συνοδεύεται από καθυστερήσεις, ελλιπή ενημέρωση ή προβλήματα στην ποιότητα της εργασίας. Οι θετικές αξιολογήσεις λειτουργούν ως ισχυρή απόδειξη επαγγελματισμού και μπορούν να οδηγήσουν σε νέες συνεργασίες.
Περιορισμένη συμμετοχή σε κρατικά προγράμματα
Παρά τις αυξημένες ανάγκες του κλάδου, περιορισμένη παραμένει η συμμετοχή των τεχνικών επαγγελματιών σε κρατικά χρηματοδοτικά προγράμματα. Μόλις το 19,4% δηλώνει ότι έχει συμμετάσχει στο παρελθόν σε κάποιο πρόγραμμα στήριξης, ενώ το 80,6% δεν έχει συμμετάσχει ποτέ.
Ένας από τους βασικούς λόγους φαίνεται να είναι η έλλειψη σαφούς πληροφόρησης. Μόνο το 10,8% θεωρεί τις οδηγίες ένταξης σαφείς ή απόλυτα σαφείς. Αντίθετα, το 89,3% είτε τις χαρακτηρίζει λίγο ή καθόλου σαφείς είτε δηλώνει ότι δεν γνωρίζει τις σχετικές διαδικασίες. Η απλοποίηση των οδηγιών και η καλύτερη ενημέρωση θα μπορούσαν να διευκολύνουν την πρόσβαση των επαγγελματιών σε χρηματοδοτικά εργαλεία, επιδοτήσεις και προγράμματα ψηφιακής αναβάθμισης.
Η τεχνητή νοημοσύνη κάνει τα πρώτα της βήματα
Η τεχνητή νοημοσύνη έχει αρχίσει να εισέρχεται στα τεχνικά επαγγέλματα, χωρίς ωστόσο να έχει ακόμη υιοθετηθεί σε ευρεία κλίμακα. Το 23,2% των επαγγελματιών δηλώνει ότι χρησιμοποιεί εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης πάντα ή συχνά, ενώ το 26,3% αναφέρει ότι δεν γνωρίζει πώς να τα αξιοποιήσει.
Παρόλα αυτά, η στάση απέναντι στη νέα τεχνολογία είναι σε μεγάλο βαθμό θετική. Το 66,8% εκτιμά ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να προσφέρει βοήθεια στην καθημερινή εργασία, τουλάχιστον σε ορισμένες περιπτώσεις. Παράλληλα, το 48,9% δεν τη θεωρεί καθόλου απειλή για το επάγγελμά του.
Οι εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης μπορούν να αφορούν την οργάνωση ραντεβού, τη σύνταξη προσφορών, την επικοινωνία με πελάτες, την προβολή στα κοινωνικά δίκτυα και τη διαχείριση της καθημερινής λειτουργίας. Ωστόσο, η τεχνολογία δεν αντικαθιστά την τεχνική εμπειρία και την πρακτική γνώση. Λειτουργεί συμπληρωματικά, βοηθώντας τον επαγγελματία να εξοικονομεί χρόνο και να εργάζεται πιο οργανωμένα.
Ένας κλάδος που χρειάζεται ανθρώπους και ψηφιακές δεξιότητες
Η εικόνα που προκύπτει από την έρευνα είναι ξεκάθαρη: η έλλειψη εργαζομένων αποτελεί το μεγαλύτερο εμπόδιο για την ανάπτυξη των τεχνικών επαγγελμάτων, την ίδια στιγμή που η ψηφιακή παρουσία εξελίσσεται σε βασική προϋπόθεση επιτυχίας. Ο σύγχρονος τεχνικός επαγγελματίας χρειάζεται πλέον να συνδυάζει την τεχνική κατάρτιση με την αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων, τη σωστή επικοινωνία και τη διαχείριση της επαγγελματικής του εικόνας.
Όπως επισημαίνει ο co-founder και CEO του Douleutaras.gr, Ανδρέας Γραμμάτης, ο επαγγελματίας σήμερα δεν αρκεί να είναι καλός στη δουλειά του. Χρειάζεται να είναι ορατός ψηφιακά, να αξιοποιεί τις αξιολογήσεις των πελατών και να οργανώνει την καθημερινή του λειτουργία με σύγχρονα εργαλεία. Η αντιμετώπιση της έλλειψης εργαζομένων, σε συνδυασμό με την επένδυση στις ψηφιακές δεξιότητες, αποτελεί το επόμενο κρίσιμο βήμα για την ανθεκτικότητα και την ανάπτυξη του κλάδου.
