Ανάπτυξη 1,8% το 2026, πληθωρισμό 4,1% και ανεργία 7,7% το 2028 προβλέπει για την Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις φθινοπωρινές οικονομικές προβλέψεις της, καθώς η άνοδος των τιμών της ενέργειας περιορίζει το πραγματικό εισόδημα και την κατανάλωση, ενώ οι επενδύσεις στηρίζονται στην απορρόφηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων. Η ανάπτυξη αναμένεται να υποχωρήσει στο 1,5% το 2027 και το 2028, ενώ το δημόσιο χρέος προβλέπεται να μειωθεί στο 126,6% του ΑΕΠ στο τέλος της περιόδου.
Η ελληνική οικονομία αναμένεται να διατηρήσει θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης την περίοδο 2026-2028, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εκτιμά, ωστόσο, ότι η δυναμική της θα εξασθενήσει σταδιακά. Η επιβράδυνση αποδίδεται κυρίως στην επίδραση του ενεργειακού σοκ στο πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών, στη συγκράτηση της κατανάλωσης, στις αυστηρότερες συνθήκες χρηματοδότησης και στην ολοκλήρωση των δράσεων του Ταμείου Ανάκαμψης. Οι επενδύσεις αναμένεται να παραμείνουν ισχυρές, ιδιαίτερα κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, λόγω της ιστορικά υψηλής εισροής ευρωπαϊκών πόρων μέσω του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Μετά το 2026, όμως, η σταδιακή ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης εκτιμάται ότι θα περιορίσει την επενδυτική δραστηριότητα, σε συνδυασμό με το υψηλό ενεργειακό κόστος και τις αυστηρότερες χρηματοδοτικές συνθήκες. Η Επιτροπή εκτιμά ότι ο ρυθμός ανάπτυξης του ΑΕΠ θα διαμορφωθεί στο 1,8% το 2026 και θα υποχωρήσει περίπου στο 1,5% τόσο το 2027 όσο και το 2028. Με τον τρόπο αυτό, η ανάπτυξη της Ελλάδας αναμένεται να προσεγγίσει περισσότερο τον μέσο όρο της Ευρωζώνης.
Ενίσχυση της εγχώριας ζήτησης
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η ελληνική οικονομία αναπτύχθηκε κατά 1,9% σε ετήσια βάση, χάρη στην ευρεία ενίσχυση της εγχώριας ζήτησης. Η επενδυτική δραστηριότητα εκτιμάται ότι θα διατηρήσει τη δυναμική της κατά το δεύτερο εξάμηνο του έτους, με βασικό παράγοντα τη μεγάλη εισροή πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης. Η αύξηση των τιμών της ενέργειας, ωστόσο, αναμένεται να επιβαρύνει την κατανάλωση των νοικοκυριών. Οι επιπτώσεις εκτιμάται ότι θα περιοριστούν εν μέρει από τα μέτρα ενεργειακής στήριξης και τις μειώσεις της φορολογικής επιβάρυνσης στην εργασία, τα οποία εφαρμόστηκαν το 2026 και προβλέπεται να συνεχιστούν το 2027. Παρά την υψηλή εξάρτηση της Ελλάδας από τις εισαγωγές ενέργειας, το εμπορικό ισοζύγιο ενισχύεται από τις εξαγωγές διυλισμένων πετρελαιοειδών. Συμβάλλει επίσης η διεύρυνση της διαφοράς τιμής μεταξύ των διυλισμένων πετρελαιοειδών και του αργού πετρελαίου, δηλαδή του περιθωρίου διύλισης ή crack spread. Η εξέλιξη αυτή βελτιώνει τους όρους εμπορίου και αυξάνει τον αποπληθωριστή του ΑΕΠ το 2026. Πέρα από το 2026, όμως, το ενεργειακό κόστος, οι αυστηρότερες συνθήκες χρηματοδότησης και η σταδιακή ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης αναμένεται να περιορίσουν τις επενδύσεις. Η διατήρηση της αναπτυξιακής πορείας θα εξαρτηθεί από την ενίσχυση των ιδιωτικών επενδύσεων, την αύξηση της παραγωγικότητας, τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους. Οι παράγοντες αυτοί αποκτούν μεγαλύτερη σημασία μετά την ολοκλήρωση των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών προγραμμάτων.
Συνεχίζεται η αποκλιμάκωση της ανεργίας
Η αγορά εργασίας συνέχισε να αναπτύσσεται στις αρχές του 2026, με το ποσοστό ανεργίας να υποχωρεί στο 8,3% κατά το δεύτερο τρίμηνο. Παράλληλα, το ποσοστό της μακροχρόνιας ανεργίας μειώθηκε στο 4,3%, παραμένοντας, ωστόσο, το υψηλότερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι κενές θέσεις εργασίας διατηρήθηκαν σε υψηλά επίπεδα, γεγονός που συνδέεται με την περιορισμένη διαθεσιμότητα εργατικού δυναμικού, ιδιαίτερα στον τουριστικό κλάδο. Η απασχόληση αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται κατά την περίοδο των προβλέψεων, αλλά με ηπιότερο ρυθμό σε σχέση με το παρελθόν. Η επιβράδυνση της απασχόλησης αποδίδεται σε διαρθρωτικά εμπόδια, μεταξύ των οποίων η αναντιστοιχία ανάμεσα στις δεξιότητες των εργαζομένων και στις ανάγκες της αγοράς εργασίας. Παράγοντα περιορισμού αποτελεί επίσης η περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων, ενώ πρόσθετη επίδραση έχει η επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας. Το ποσοστό ανεργίας προβλέπεται να μειωθεί περαιτέρω και να διαμορφωθεί στο 7,7% έως το 2028. Η αύξηση των μισθών, από την άλλη πλευρά, αναμένεται να επιβραδυνθεί κατά την περίοδο των προβλέψεων, καθώς σταδιακά υποχωρεί η επίδραση του πληθωριστικού σοκ.
Ο πληθωρισμός στο 4,1% το 2026
Η ενεργειακή κρίση αναμένεται να οδηγήσει σε σημαντική αύξηση του πληθωρισμού. Ο δείκτης τιμών διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στο 3,8% το τρίτο τρίμηνο του 2026 και προβλέπεται να φτάσει στο 4,1% για το σύνολο του έτους. Σε περιβάλλον ισχυρής ζήτησης και περιορισμένης διαθεσιμότητας εργατικού δυναμικού, οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας εκτιμάται ότι θα μετακυλιστούν και στα μη ενεργειακά αγαθά και στις υπηρεσίες. Ως αποτέλεσμα, ο πληθωρισμός αναμένεται να παραμείνει σε υψηλά επίπεδα και το 2027. Για το 2027 προβλέπεται αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στο 3,2%, ενώ το 2028 αναμένεται να υποχωρήσει περαιτέρω στο 2,4%. Η μείωση αποδίδεται στην εξασθένηση της επίδρασης των ενεργειακών ανατιμήσεων και στην επιβράδυνση της εγχώριας ζήτησης.
Διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων
Η δημοσιονομική κατάσταση της Ελλάδας αναμένεται να παραμείνει θετική, με σημαντικά πρωτογενή πλεονάσματα καθ’ όλη την περίοδο των προβλέψεων. Το ύψος τους, ωστόσο, εκτιμάται ότι θα περιοριστεί σταδιακά λόγω των επεκτατικών δημοσιονομικών μέτρων. Το δημοσιονομικό πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να μειωθεί από 2% του ΑΕΠ το 2025 σε 0,9% το 2026. Την ίδια περίοδο, το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να υποχωρήσει από 5,1% σε 4,1% του ΑΕΠ. Η μείωση αποδίδεται κυρίως στην εφαρμογή επεκτατικών δημοσιονομικών μέτρων, η επίδραση των οποίων αντισταθμίζεται εν μέρει από τη συνεχιζόμενη ισχυρή αύξηση των κρατικών εσόδων. Τα μέτρα, εξαιρουμένων των ενεργειακών ενισχύσεων, εκτιμάται ότι θα έχουν πρόσθετο δημοσιονομικό κόστος περίπου 0,8% του ΑΕΠ το 2026. Στα μέτρα περιλαμβάνονται οι μειώσεις στη φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων, οι αυξήσεις μισθών στον δημόσιο τομέα, καθώς και η ενισχυμένη στήριξη συνταξιούχων και ατόμων με αναπηρία. Παράλληλα, τα μέτρα ενεργειακής στήριξης των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας αντιστοιχούν στο 0,3% του ΑΕΠ το 2026. Η πλειονότητα των συγκεκριμένων μέτρων εκτιμάται ότι θα καταργηθεί το 2027.
Οι δημοσιονομικές προβλέψεις για το 2027
Το πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να υποχωρήσει στο 0,7% του ΑΕΠ το 2027, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να διαμορφωθεί στο 3,7% του ΑΕΠ. Τα δημοσιονομικά μέτρα εκτιμάται ότι θα έχουν πρόσθετο καθαρό κόστος περίπου 0,6% του ΑΕΠ. Στα μέτρα που προβλέπονται για το 2027 περιλαμβάνονται περαιτέρω αυξήσεις αποδοχών στον δημόσιο τομέα και χριστουγεννιάτικη ενίσχυση ύψους 500 ευρώ για τους εργαζομένους του δημόσιου τομέα. Προβλέπεται επίσης μείωση κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες των ασφαλιστικών εισφορών, καθώς και φορολογικές ελαφρύνσεις για πολύτεκνες οικογένειες, αγρότες και αυτοαπασχολουμένους. Στα μέτρα περιλαμβάνεται ακόμη μείωση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα. Οι προβλέψεις ενσωματώνουν επιδότηση ύψους 95 εκατ. ευρώ προς τη μεταποιητική βιομηχανία, με στόχο την κάλυψη της αύξησης του ενεργειακού κόστους του 2026. Μέρος του δημοσιονομικού κόστους αναμένεται να αντισταθμιστεί από την αύξηση των εσόδων, μεταξύ άλλων μέσω της επέκτασης της ψηφιακής κάρτας εργασίας σε νέους κλάδους.
Οι δημοσιονομικές προβλέψεις για το 2028
Το συνολικό δημοσιονομικό πλεόνασμα προβλέπεται να μειωθεί περαιτέρω στο 0,2% του ΑΕΠ το 2028, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να διαμορφωθεί στο 3,4% του ΑΕΠ. Τα δημοσιονομικά μέτρα εκτιμάται ότι θα έχουν πρόσθετο καθαρό κόστος περίπου 0,1% του ΑΕΠ. Το κόστος αυτό θα προκύψει κυρίως από την πλήρη ετήσια επίδραση μέτρων που εφαρμόστηκαν τα προηγούμενα έτη. Παράλληλα, οι δαπάνες για τόκους προβλέπεται να αυξηθούν κατά 0,2% του ΑΕΠ το 2028.
Υποχώρηση του δημόσιου χρέους
Το δημόσιο χρέος μειώθηκε στο 140,8% του ΑΕΠ τον Ιούνιο του 2026, περίπου 50 ποσοστιαίες μονάδες χαμηλότερα από το προ πανδημίας υψηλό επίπεδο του 2018. Η πτωτική πορεία αναμένεται να συνεχιστεί τα επόμενα χρόνια, με τον λόγο του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ να διαμορφώνεται στο 126,6% έως το τέλος του 2028. Η εξέλιξη αυτή στηρίζεται στην ισχυρή αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ, στη διατήρηση των δημοσιονομικών πλεονασμάτων και στη χρήση των ταμειακών διαθεσίμων για την αποπληρωμή χρέους. Συνολικά, οι προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αποτυπώνουν τη μετάβαση της ελληνικής οικονομίας από μια περίοδο ανάπτυξης που στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στους ευρωπαϊκούς πόρους σε μια φάση κατά την οποία θα απαιτηθεί μεγαλύτερη συμβολή των ιδιωτικών επενδύσεων και της εγχώριας παραγωγικής δραστηριότητας. Η πορεία της οικονομίας έως το 2028 θα επηρεαστεί από την εξέλιξη του ενεργειακού κόστους, την παραγωγικότητα, την ανταγωνιστικότητα, την κατάσταση στην αγορά εργασίας και την ικανότητα της χώρας να διατηρήσει επενδυτική δυναμική μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης.




