Ο σχεδιασμός του υπουργείου Παιδείας για τις φοιτητικές εστίες μπαίνει σε νέα κλίμακα, με συνολικό προϋπολογισμό 961,5 εκατ. ευρώ για 8.600 νέες κλίνες και εκτεταμένες ανακαινίσεις σε υφιστάμενα κτίρια. Πρόκειται για μια παρέμβαση που επιχειρεί να απαντήσει σε ένα διαχρονικό πρόβλημα: την ανεπαρκή διαθεσιμότητα στέγης για φοιτητές που σπουδάζουν μακριά από το σπίτι τους, αλλά και την ανάγκη να αναβαθμιστούν οι εγκαταστάσεις ώστε να ανταποκρίνονται στα σύγχρονα πρότυπα ασφάλειας, λειτουργικότητας και ενεργειακής απόδοσης.
Η υλοποίηση του προγράμματος για τις φοιτητικές εστίες θα γίνει σε πανελλαδικό επίπεδο, με βασικό εργαλείο τις Συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ). Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Παιδείας, έχουν ήδη δεσμευθεί 737,5 εκατ. ευρώ για τη δημιουργία νέων φοιτητικών εστιών μέσω ΣΔΙΤ, ενώ επιπλέον πόροι κατευθύνονται στην ανακαίνιση και την ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων. Συγκεκριμένα, 224 εκατ. ευρώ προορίζονται για αντίστοιχες παρεμβάσεις σε 17 κτίρια μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου, ενώ προβλέπεται και επιπλέον χρηματοδότηση 226,3 εκατ. ευρώ για ενεργειακή και λειτουργική αναβάθμιση 15 φοιτητικών εστιών, με διαγωνιστικές διαδικασίες που θα δρομολογηθούν από το 2027.
Νέες φοιτητικές εστίες: 8.600 κλίνες μέσω ΣΔΙΤ
Ο πυρήνας του σχεδίου αφορά τη δημιουργία νέων κλινών σε φοιτητικές εστίες, ώστε να καλυφθεί μέρος της αυξημένης ζήτησης στις μεγάλες φοιτητουπόλεις, αλλά και σε περιφερειακά ιδρύματα που εξυπηρετούν σημαντικό αριθμό σπουδαστών.
– Πανεπιστήμιο Κρήτης: Προβλέπεται η δημιουργία δύο νέων συγκροτημάτων φοιτητικών εστιών σε Ρέθυμνο και Ηράκλειο. Η συνολική δυναμικότητα εκτιμάται ότι θα καλύψει τις ανάγκες 4.846 φοιτητών, με 2.710 κλίνες στο Ρέθυμνο και 2.136 στο Ηράκλειο. Πρόκειται για μια από τις μεγαλύτερες παρεμβάσεις του προγράμματος, με ιδιαίτερη σημασία λόγω της έντονης πίεσης που δέχεται η αγορά ενοικίων στην Κρήτη.
– Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας: Δρομολογούνται δύο νέες φοιτητικές εστίες σε Βόλο και Λαμία, με συνολική δυναμικότητα 763 φοιτητών (640 στον Βόλο και 123 στη Λαμία). Η παρέμβαση αναμένεται να ενισχύσει τη φοιτητική μέριμνα σε περιοχές όπου η προσφορά προσιτής κατοικίας είναι συχνά περιορισμένη.
– Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης: Προβλέπονται δύο νέα συγκροτήματα σε Αλεξανδρούπολη και Κομοτηνή, συνολικής δυναμικότητας 700 φοιτητών, ενισχύοντας ένα ίδρυμα με ισχυρή γεωγραφική διασπορά και σταθερή φοιτητική ροή.
– Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας: Σχεδιάζονται τέσσερις νέες εστίες σε Κοζάνη, Φλώρινα, Καστοριά και Πτολεμαΐδα, οι οποίες θα εξυπηρετούν συνολικά 750 φοιτητές. Η επιλογή πολλαπλών πόλεων αντανακλά τη δομή του ιδρύματος και την ανάγκη να ενισχυθούν οι τοπικές υποδομές.
– Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής: Προβλέπεται νέα φοιτητική εστία δυναμικότητας 1.100 φοιτητών, σε μια περιοχή με υψηλή ζήτηση και σημαντικό αριθμό ενεργών φοιτητών.
– Πάντειο Πανεπιστήμιο: Προγραμματίζεται νέα φοιτητική εστία 196 κλινών, ενισχύοντας τη διαθεσιμότητα στο κέντρο της Αθήνας.
Ανακαινίσεις και ενεργειακή αναβάθμιση στις φοιτητικές εστίες
Παράλληλα με την κατασκευή νέων συγκροτημάτων, το υπουργείο Παιδείας προχωρά σε εκτεταμένες ανακαινίσεις και ενεργειακές αναβαθμίσεις υφιστάμενων κτιρίων φοιτητικών εστιών. Ο στόχος δεν είναι μόνο η βελτίωση της εικόνας, αλλά κυρίως η αναβάθμιση της καθημερινής λειτουργίας: καλύτερες συνθήκες υγιεινής, αυξημένη ασφάλεια, σύγχρονες υποδομές και μειωμένο ενεργειακό αποτύπωμα.
Στο πλαίσιο των παρεμβάσεων, οι εργασίες και οι αναβαθμίσεις αφορούν περιοχές όπως η Αθήνα, η Θεσσαλονίκη, η Καλαμαριά, το Ρίο, το Κουκούλι, τα Ιωάννινα και η Κομοτηνή. Στην Αθήνα, έχει ήδη παραδοθεί προς χρήση η Α’ Φοιτητική Εστία του Πανεπιστημίου Αθηνών (Α’ ΦΕΠΑ) στην Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, ενώ βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη οι εργασίες ολικής ανακατασκευής της Β’ ΦΕΠΑ. Επίσης, εντός του καλοκαιριού προγραμματίζεται η έναρξη των εργασιών ανακαίνισης της Φοιτητικής Εστίας Αθηνών (ΦΕΑ) του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ έως τον Σεπτέμβριο αναμένεται να ολοκληρωθούν οι εργασίες ανακαίνισης των κοινόχρηστων χώρων στις Νέες Εστίες του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου.
Επιπλέον, μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων χρηματοδοτούνται εργασίες ανακαίνισης, ενεργειακής αναβάθμισης και εκσυγχρονισμού σε φοιτητικές εστίες του ΕΚΠΑ στου Ζωγράφου, καθώς και σε Πάτρα, Καβάλα, Ξάνθη και στο Πολυτεχνείο Κρήτης. Την ίδια στιγμή, αναβαθμίζονται και τα φοιτητικά εστιατόρια στην Πάτρα και την Ξάνθη, ενισχύοντας συνολικά τη φοιτητική μέριμνα πέρα από τη στέγαση.
Σύμφωνα με στοιχεία του ΙΝΕΔΙΒΙΜ, έχουν ήδη ολοκληρωθεί παρεμβάσεις στις φοιτητικές εστίες Θεσσαλονίκης, Καλαμαριάς, Καλαμάτας και Ηρακλείου, ενώ 150 δωμάτια στις εστίες Θεσσαλονίκης και Πάτρας έχουν εξοπλιστεί πλήρως. Παράλληλα, πραγματοποιήθηκε μαζική προμήθεια εξοπλισμού —όπως πλυντήρια, στεγνωτήρια, στρώματα και κλίνες— για σειρά φοιτητικών εστιών σε όλη τη χώρα, ώστε οι υποδομές να είναι άμεσα λειτουργικές και αξιοπρεπείς.
«Το μεγαλύτερο πρόγραμμα που έγινε ποτέ» για τις φοιτητικές εστίες
Η υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, υπογράμμισε ότι η φοιτητική στέγη αποτελεί βασική προτεραιότητα της κυβερνητικής πολιτικής για την ανώτατη εκπαίδευση. Όπως σημείωσε, οι νέοι που σπουδάζουν μακριά από το σπίτι τους «αξίζουν ένα ασφαλές, σύγχρονο και αξιοπρεπές περιβάλλον, που τους επιτρέπει να αφοσιωθούν στις σπουδές και στα όνειρά τους», τονίζοντας πως η φοιτητική στέγη είναι ζήτημα ισότητας ευκαιριών και κοινωνικής δικαιοσύνης.
Παράλληλα, αναγνώρισε ότι οι φοιτητικές εστίες στη χώρα συσσώρευαν για χρόνια προβλήματα τόσο σε επίπεδο υποδομών όσο και σε επίπεδο διαθέσιμων κλινών, προσθέτοντας ότι πλέον αυτά αντιμετωπίζονται «με σχέδιο, αυξημένους πόρους και παρεμβάσεις που υλοποιούνται σε ολόκληρη τη χώρα». Χαρακτήρισε το πρόγραμμα ως «το μεγαλύτερο πρόγραμμα κατασκευής νέων φοιτητικών εστιών που έχει γίνει ποτέ στη χώρα», επισημαίνοντας ότι ο σχεδιασμός των 737,5 εκατ. ευρώ μέσω ΣΔΙΤ οδηγεί στη δημιουργία περίπου 8.600 νέων κλινών σε πανεπιστήμια της Κρήτης, της Θράκης, της Θεσσαλίας, της Δυτικής Μακεδονίας, της Δυτικής Αττικής και του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου.
