Χιλιάδες διαδηλωτές, στην πλειονότητά τους νέοι, πλημμύρισαν το Σάββατο 31 Οκτωβρίου τους δρόμους της Γαλλίας, για τρίτο συνεχόμενο Σαββατοκύριακο, εκφράζοντας την έντονη δυσαρέσκειά τους για το αυξανόμενο κόστος ζωής, τα προβλήματα στην εκπαίδευση και τις κοινωνικές ανισότητες. Οι γαλλικές αρχές τέθηκαν σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής, αναπτύσσοντας περίπου 70.000 αστυνομικούς και χωροφύλακες σε ολόκληρη τη χώρα.
Στο Παρίσι, τα μέτρα ασφαλείας ήταν ιδιαίτερα αυστηρά, καθώς οι αρχές φοβούνταν ότι οι νέες κινητοποιήσεις θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε επεισόδια, λεηλασίες και εκτεταμένους βανδαλισμούς. Η γαλλική πρωτεύουσα μετατράπηκε ουσιαστικά σε «αστακό», με ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις να αναπτύσσονται σε κομβικά σημεία και με περιορισμούς στην πρόσβαση σε κεντρικές περιοχές.
Τρίτο κύμα διαδηλώσεων στη Γαλλία
Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν τον περασμένο μήνα με πρωτοβουλία μαθητών λυκείου. Αρχικά, οι νεαροί διαδηλωτές διαμαρτύρονταν για τις εγκαταλειμμένες σχολικές υποδομές, τις ελλείψεις εκπαιδευτικών και το σύστημα εισαγωγής στα πανεπιστήμια. Πολλοί θεωρούν ότι ο τρόπος επιλογής των φοιτητών είναι άδικος και πλήττει κυρίως τους νέους από λιγότερο ευνοημένα κοινωνικά στρώματα.
Στη συνέχεια, στο κίνημα προσχώρησαν συνδικάτα, ακτιβιστές για το κλίμα, οικογένειες και άλλες ομάδες πολιτών. Τα αιτήματα διευρύνθηκαν και πλέον περιλαμβάνουν την αντιμετώπιση του υψηλού κόστους ζωής, τη βελτίωση των δημόσιων υπηρεσιών, την προστασία του περιβάλλοντος και την πολιτική της κυβέρνησης του Εμανουέλ Μακρόν.
Στην Πορτ ντε Μπαγκνολέ, στα ανατολικά όρια του Παρισιού, αρκετές χιλιάδες άνθρωποι άρχισαν να συγκεντρώνονται από το απόγευμα του Σαββάτου. Μια ομάδα φοιτητών βρέθηκε στην κεφαλή της πορείας, κρατώντας ο ένας το χέρι του άλλου, σε μια συμβολική εικόνα ενότητας. Στην πρώτη γραμμή βρίσκονταν επίσης μέλη της περιφρούρησης της CGT, ενός από τα μεγαλύτερα συνδικάτα της Γαλλίας.
Το πλήθος ήταν ετερόκλητο. Μαθητές λυκείου, φοιτητές, εργαζόμενοι και ακτιβιστές συμμετείχαν στην πορεία, προβάλλοντας διαφορετικές αλλά αλληλένδετες διεκδικήσεις. Λόγω του Halloween, δεν έλειψαν και οι μεταμφιέσεις: ένας διαδηλωτής εμφανίστηκε ως ζόμπι, εμπνευσμένος από τον Μάικλ Τζάκσον στο «Thriller», ενώ άλλοι είχαν ντυθεί πειρατές και Spider-Man.
Ανησυχία για νέα επεισόδια και συγκρούσεις
Ο υπουργός Εσωτερικών της Γαλλίας, Λοράν Νουνιέζ, προειδοποίησε για «πολύ υψηλό κίνδυνο» επεισοδίων, κυρίως μετά τη δύση του ηλίου, όταν οι συγκεντρώσεις θα μπορούσαν να εξελιχθούν σε ανεξέλεγκτες καταστάσεις. Η ανησυχία των αρχών ενισχύθηκε από τα γεγονότα των προηγούμενων δύο Σαββατοκύριακων, στις 17 και 24 Οκτωβρίου.
Παρότι η μεγάλη πλειονότητα των διαδηλωτών παραμένει ειρηνική, μικρές ομάδες ταραχοποιών έχουν επανειλημμένα επιτεθεί στις αστυνομικές δυνάμεις με πυροτεχνήματα, πέτρες και άλλα αντικείμενα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι συγκεντρώσεις μετατράπηκαν σε εκτεταμένα επεισόδια, με καταστροφές σε δημόσια και ιδιωτική περιουσία.
Κατά τη διάρκεια των ταραχών, η αστυνομία χρησιμοποίησε δακρυγόνα, χειροβομβίδες κρότου-λάμψης, εκτοξευτήρες νερού και άλλες μεθόδους καταστολής. Οι πρακτικές αυτές προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις, ιδιαίτερα επειδή σε αρκετές περιπτώσεις σημειώθηκαν σοβαροί τραυματισμοί. Οι αρχές υποστηρίζουν ότι τα μέτρα είναι απαραίτητα για την προστασία των πολιτών και των περιουσιών, ενώ οργανώσεις δικαιωμάτων ζητούν αναλογικότερη αντιμετώπιση των συγκεντρώσεων.
Τα μέτρα ασφαλείας και το Παρίσι
Για την αποτροπή νέων επεισοδίων, ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε ότι οι πορείες θα πραγματοποιούνταν εκτός των κέντρων των πόλεων. Στόχος ήταν να προστατευθούν τα εμπορικά καταστήματα, οι δημόσιες υποδομές και οι πολίτες που δεν συμμετείχαν στις κινητοποιήσεις.
Στο Παρίσι, οι αρχές απαγόρευσαν την πρόσβαση στην πλατεία Δημοκρατίας και στην περιοχή Les Halles από τις 23:00 το βράδυ του Σαββάτου έως τις 06:00 το πρωί της Κυριακής. Παράλληλα, επιβλήθηκε απαγόρευση κυκλοφορίας από τις 21:00 για ασυνόδευτους ανηλίκους στην περιοχή των Ηλυσίων Πεδίων.
Ωστόσο, δικαστήριο του Παρισιού είχε αναστείλει την προηγούμενη Τετάρτη αντίστοιχη απαγόρευση, κρίνοντας ότι συνιστούσε σοβαρό και παράνομο περιορισμό της ελευθερίας μετακίνησης. Η απόφαση ανέδειξε τη δύσκολη ισορροπία ανάμεσα στην ανάγκη διατήρησης της δημόσιας τάξης και την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
Κινητοποιήσεις σε Γερμανία, Ιταλία και άλλες χώρες
Παρόμοιες κινητοποιήσεις με πρωτοβουλία της νεολαίας καταγράφηκαν και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Στη Γερμανία, η οργάνωση «Gen Z regelt», που σημαίνει «Η Gen Z αναλαμβάνει δράση», κάλεσε σε διαδηλώσεις σε περίπου 30 πόλεις.
Τα αιτήματα αφορούσαν την εκπαίδευση, την υγεία, την προστασία του κλίματος, το προσιτό κόστος διαβίωσης, αλλά και την αντίθεση στην επαναφορά της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας. Σύμφωνα με τους διοργανωτές, περισσότερα από 180.000 άτομα είχαν δηλώσει συμμετοχή μέσω διαδικτύου. Στο Βερολίνο, η αστυνομία ανέμενε περίπου 10.000 διαδηλωτές στην Πύλη του Βραδεμβούργου.
Στη λεωφόρο Κουρφίρστενταμ, ορισμένα καταστήματα κάλυψαν προληπτικά τις βιτρίνες τους με ξύλινες επιφάνειες, παρότι οι αρχές δήλωσαν ότι δεν είχαν ενημέρωση για συγκεκριμένες απειλές βίας.
Στη Βαρκελώνη, η καταλανική αστυνομία σχεδίαζε να ενεργοποιήσει το υψηλότερο επίπεδο συναγερμού, μετά από ανώνυμο δίκτυο στο TikTok που απηύθυνε νέο κάλεσμα για συγκεντρώσεις. Τα επεισόδια του προηγούμενου Σαββάτου είχαν οδηγήσει σε περίπου 130 συλλήψεις, στην πλειονότητά τους ανηλίκων.
Σε επιφυλακή παρέμεναν επίσης οι ιταλικές αρχές, μετά τις συγκρούσεις στο Μιλάνο, το Τορίνο και την Μπολόνια. Αντίστοιχα καλέσματα μέσω TikTok κυκλοφόρησαν στο Βέλγιο, την Ολλανδία, την Αυστρία, την Ελβετία και την Πορτογαλία.
Το τρίτο κύμα διαδηλώσεων στη Γαλλία καταδεικνύει ότι η δυσαρέσκεια της νεολαίας έχει λάβει ευρωπαϊκές διαστάσεις. Παρά τις προσπάθειες των αρχών να περιορίσουν τον κίνδυνο επεισοδίων, τα αιτήματα για καλύτερη εκπαίδευση, κοινωνική δικαιοσύνη και αξιοπρεπές κόστος ζωής παραμένουν στο επίκεντρο. Έτσι, η Γαλλία και ιδιαίτερα το «αστακός» Παρίσι συνεχίζουν να βρίσκονται σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής.
