Η επικίνδυνη οδήγηση, η ανάρτηση βίντεο με παραβάσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και η ανάγκη αλλαγής του συστήματος εκπαίδευσης και αξιολόγησης των οδηγών βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης στην εκπομπή «News Room» του ΕΡΤnews.
Ο αντιπρόεδρος της Ένωσης Αστυνομικών Υπαλλήλων Αθηνών και αστυνομικός της Τροχαίας Νίκος Ρήγας και ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Εκπαιδευτών Οδήγησης Άρης Ζωγράφος αναφέρθηκαν στις επικίνδυνες συμπεριφορές που καταγράφονται στους δρόμους, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο η Τροχαία αξιοποιεί πλέον το υλικό που αναρτάται στα social media για τον εντοπισμό παραβατών.
Όπως εξήγησε ο κ. Ρήγας, η Ομάδα Ελέγχου και Πρόληψης Τροχαίων Ατυχημάτων (Ο.Ε.Π.Τ.Α.) ασχολείται με τον έλεγχο των παραβατών οδηγών και των τροχαίων παραβάσεων, ενώ υπάρχει συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες για την αντιμετώπιση του ηλεκτρονικού εγκλήματος. Μέσω αυτής της συνεργασίας, όπως ανέφερε, μπορούν να εντοπιστούν οδηγοί που καταγράφουν και δημοσιοποιούν επικίνδυνες συμπεριφορές, όπως υπερβολική ταχύτητα, επικίνδυνους ελιγμούς ή οδήγηση χωρίς κράνος.
Το φαινόμενο αφορά πλέον όχι μόνο νεαρούς οδηγούς, αλλά και μεγαλύτερους σε ηλικία, ακόμη και επαγγελματίες οδηγούς. Χαρακτηριστική ήταν η περίπτωση του 46χρονο επαγγελματία οδηγό ταξί που εντοπίστηκε να κινείται με ταχύτητα περίπου 200 χιλιομέτρων την ώρα.
Ο κ. Ρήγας υπογράμμισε ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η επικίνδυνη οδήγηση ξεπερνά τα όρια μιας απλής τροχαίας παράβασης και μπορεί να οδηγήσει σε ποινικές συνέπειες, καθώς η επικίνδυνη οδήγηση μπορεί να προκαλέσει τροχαίο ατύχημα ή δυστύχημα.
«Η παρανομία γίνεται viral για λίγα likes»
Σύμφωνα με τον κ. Ρήγα, ένα από τα προβλήματα που εντοπίζονται είναι ότι ορισμένοι οδηγοί καταγράφουν οι ίδιοι τις επικίνδυνες συμπεριφορές τους και τις ανεβάζουν στα social media, επιδιώκοντας προβολή και likes.
Από την πλευρά του, ο Άρης Ζωγράφος έκανε λόγο για μια βαθύτερη κοινωνική διάσταση του φαινομένου. Όπως ανέφερε, η οδική συμπεριφορά δεν καθορίζεται πλέον μόνο από τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, αλλά επηρεάζεται και από μια ανάγκη προβολής.
«Το αυτοκίνητο γίνεται status symbol, ψηφιακή προέκταση του εγώ», σημείωσε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι ένα μέρος της κοινωνίας αντιμετωπίζει την επικίνδυνη συμπεριφορά ως τρόπο επίδειξης.
Ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Εκπαιδευτών Οδήγησης έθεσε παράλληλα το ζήτημα της «τεχνολογικής αντινομίας», δηλαδή του χάσματος ανάμεσα στις δυνατότητες των σύγχρονων οχημάτων και στην εκπαίδευση των οδηγών. Όπως υποστήριξε, η προσαρμογή της οδικής εκπαίδευσης στα νέα τεχνολογικά δεδομένα δεν αποτελεί απλώς εκπαιδευτική πρόκληση, αλλά θεσμική αναγκαιότητα.
«Στα 200 χλμ./ώρα διανύεις 60 μέτρα χωρίς να το αντιληφθείς»
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ψηφιακή απόσπαση της προσοχής, με αφορμή βίντεο στο οποίο οδηγός κινείται με ταχύτητα που φτάνει περίπου τα 200 χλμ./ώρα, ενώ παράλληλα χρησιμοποιείται κινητό τηλέφωνο για την καταγραφή της οδήγησης.
Ο κ. Ζωγράφος εξήγησε ότι όταν ένα όχημα κινείται με 200 χιλιόμετρα την ώρα, ο οδηγός μπορεί να διανύσει περίπου 60 μέτρα μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, χωρίς ουσιαστικά να έχει αντιληφθεί τι συμβαίνει μπροστά του, εάν η προσοχή του είναι στραμμένη στο κινητό.
Ακόμη πιο χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της απόστασης ακινητοποίησης. Ένα όχημα που κινείται με 200 χλμ./ώρα χρειάζεται περίπου 400 μέτρα για να ακινητοποιηθεί, ανάλογα βεβαίως με τις συνθήκες και τα χαρακτηριστικά του δρόμου και του οχήματος.
«Καταλαβαίνετε λοιπόν ότι αυτή η διαδικασία, έτσι όπως αυτή τη στιγμή φαντάζει στα social media, είναι κάτι πολύ βαθύτερο», σημείωσε ο κ. Ζωγράφος, συνδέοντας την προβολή τέτοιων συμπεριφορών με την ανάγκη συνολικής αλλαγής του συστήματος εκπαίδευσης και αξιολόγησης των οδηγών.
Ανανέωση διπλώματος και επικαιροποίηση γνώσεων
Ο Νίκος Ρήγας έθεσε από την πλευρά του και το ζήτημα της επανεξέτασης των οδηγών σε μεγαλύτερες ηλικίες, επισημαίνοντας ότι ένας άνθρωπος μπορεί να αποκτήσει δίπλωμα στα 18 του χρόνια και να περάσει πολλές δεκαετίες χωρίς ουσιαστική αξιολόγηση των γνώσεων και των δεξιοτήτων του.
Ο Άρης Ζωγράφος διευκρίνισε ότι η Πολιτεία έχει ήδη θεσμοθετήσει από το 2013 την ανανέωση της άδειας οδήγησης ανά 15ετία, προσθέτοντας ωστόσο ότι οι εκπαιδευτές οδήγησης έχουν θέσει στον δημόσιο διάλογο και την ανάγκη επικαιροποίησης των γνώσεων, των δεξιοτήτων και της γνώσης των νέων διατάξεων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.
Παράλληλα, έθεσε μια ευρύτερη διάσταση του προβλήματος, υποστηρίζοντας ότι οι αλγόριθμοι των social media μπορούν να επιβραβεύουν την απερισκεψία, όταν οι επικίνδυνες ή παράνομες συμπεριφορές μετατρέπονται σε δημοφιλές περιεχόμενο.
Όπως ανέφερε, δημιουργείται έτσι μια κουλτούρα στην οποία η ασφάλεια μπορεί να εκλαμβάνεται ως αδυναμία, ενώ η αντικοινωνική συμπεριφορά παρουσιάζεται ως πρότυπο επιτυχίας.
«Το όριο ταχύτητας είναι ανώτατο όριο»
Στη συζήτηση τέθηκε και το ζήτημα της ταχύτητας στην Αττική Οδό, με αφορμή περιστατικά οδηγών που έχουν καταγραφεί να κινούνται με ταχύτητες άνω των 200 χλμ./ώρα.
Ο κ. Ζωγράφος υπενθύμισε ότι το όριο ταχύτητας αποτελεί ανώτατο επιτρεπόμενο όριο και δεν σημαίνει ότι η συγκεκριμένη ταχύτητα είναι κατάλληλη υπό όλες τις συνθήκες. Παράλληλα, σημείωσε ότι τα όρια δεν είναι ενιαία σε όλους τους δρόμους ή σε όλα τα σημεία ενός οδικού δικτύου, καθώς μπορεί να υπάρχουν διαφορετικές ρυθμίσεις, ακόμη και σημαντικά χαμηλότερα όρια, ανάλογα με το σημείο και τις συνθήκες.
