Μια οικονομική εκκρεμότητα που παραμένει ανοιχτή ακόμη και 16 χρόνια συνεχίζει να προκαλεί έντονη ανησυχία και αντιδράσεις στις παρακάρλιες κοινότητες της Μαγνησίας. Περισσότεροι από 300 ιδιοκτήτες αγροτικών εκτάσεων σε Στεφανοβίκειο, Ριζόμυλο και Κανάλια περιμένουν να λάβουν τις αποζημιώσεις που δικαιούνται για τις απαλλοτριώσεις των περιουσιών τους, όμως μέχρι σήμερα δεν έχει δοθεί οριστική λύση.
Το βασικό ζήτημα αφορά το ύψος της αποζημίωσης. Παρότι δικαστική απόφαση του 2022 καθόρισε την οριστική τιμή μονάδας στα 3.000 ευρώ ανά στρέμμα, οι ιδιοκτήτες ενημερώνονται ότι οι πληρωμές υπολογίζονται με βάση το 90% της προσωρινής τιμής, δηλαδή μόλις 900 ευρώ ανά στρέμμα. Η διαφορά είναι ιδιαίτερα σημαντική και έχει προκαλέσει την έντονη αντίδραση των δικαιούχων, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η πολύχρονη αναμονή έχει επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την οικονομική τους κατάσταση.
Αποζημιώσεις στη Λίμνη Κάρλα: από τα 3.000 στα 900 ευρώ ανά στρέμμα
Σύμφωνα με τα στοιχεία που περιλαμβάνονται σε κοινοβουλευτική παρέμβαση για την υπόθεση, οι αποζημιώσεις εξακολουθούν να υπολογίζονται με βάση το 90% της προσωρινής τιμής μονάδας. Αυτό σημαίνει ότι οι ιδιοκτήτες λαμβάνουν ή αναμένουν να λάβουν 900 ευρώ ανά στρέμμα, αντί για τα 3.000 ευρώ που καθορίστηκαν από τη δικαστική απόφαση ως οριστική τιμή.
Η απόσταση ανάμεσα στα δύο ποσά δεν είναι τυπική ούτε αμελητέα. Τα 900 ευρώ αντιστοιχούν μόλις στο 30% της δικαστικά καθορισμένης αποζημίωσης. Για έναν ιδιοκτήτη που απαλλοτριώθηκε έκταση δέκα στρεμμάτων, η διαφορά ανέρχεται σε 21.000 ευρώ. Πρόκειται για ποσό που, ειδικά για αγροτικές οικογένειες και μικροϊδιοκτήτες, μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά την οικονομική τους δυνατότητα, την αποπληρωμή υποχρεώσεων και τη συνέχιση της αγροτικής δραστηριότητας.
Οι δικαιούχοι θεωρούν ότι η τιμή των 3.000 ευρώ ανά στρέμμα ανταποκρίνεται περισσότερο στην πραγματική αξία των εκτάσεων που στερήθηκαν. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι η καθυστέρηση στην καταβολή των χρημάτων έχει στερήσει από τους ίδιους τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν εγκαίρως την αποζημίωση για επενδύσεις, αγορά άλλης γης ή κάλυψη βασικών οικονομικών αναγκών.
Απαλλοτριώσεις για τα αρδευτικά δίκτυα
Η υπόθεση αφορά αναγκαστικές απαλλοτριώσεις αγροτικών εκτάσεων που πραγματοποιήθηκαν σε διαφορετικές χρονικές περιόδους, μέσα στα τελευταία 16 χρόνια, στο πλαίσιο των έργων για την κατασκευή των αρδευτικών δικτύων του ταμιευτήρα της λίμνης Κάρλας.
Η αρχική προσωρινή τιμή αποζημίωσης είχε καθοριστεί στα 1.000 ευρώ ανά στρέμμα. Οι ιδιοκτήτες, ωστόσο, υποστήριξαν ότι το ποσό ήταν σημαντικά χαμηλότερο από την πραγματική αξία των ακινήτων τους και προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη. Μετά τη δικαστική διαδικασία, εκδόθηκε απόφαση το 2022 που προσδιόρισε την οριστική τιμή μονάδας στα 3.000 ευρώ ανά στρέμμα.
Η απόφαση αυτή δημιούργησε την προσδοκία ότι η υπόθεση θα οδηγούνταν σύντομα σε οριστική διευθέτηση. Ωστόσο, το Ελληνικό Δημόσιο, μέσω του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, άσκησε αίτηση αναίρεσης ενώπιον του Αρείου Πάγου. Η προσφυγή αυτή έχει προκαλέσει νέα καθυστέρηση και εμποδίζει, σύμφωνα με τους ιδιοκτήτες, την πλήρη εκκαθάριση των οφειλόμενων ποσών.
Τα εντάλματα πληρωμής έφτασαν στη ΔΟΥ Βόλου
Στα τέλη Σεπτεμβρίου έγινε γνωστό ότι το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων απέστειλε στη ΔΟΥ Βόλου εντάλματα πληρωμής για 91 δικαιούχους από τον Ριζόμυλο και το Στεφανοβίκειο. Η εξέλιξη αυτή δημιούργησε την εντύπωση ότι η διαδικασία θα προχωρούσε και ότι ένα μέρος της πολυετούς εκκρεμότητας θα έκλεινε.
Ωστόσο, η αποστολή των ενταλμάτων δεν έλυσε το βασικό πρόβλημα. Το κρίσιμο ζήτημα εξακολουθεί να είναι το ποσό που αναγράφεται και χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό των αποζημιώσεων. Οι ιδιοκτήτες υποστηρίζουν ότι δεν μπορεί να θεωρηθεί δίκαιη λύση η καταβολή 900 ευρώ ανά στρέμμα, όταν υπάρχει δικαστική απόφαση που καθορίζει την οριστική τιμή στα 3.000 ευρώ.
Παράλληλα, ζητούν σαφείς απαντήσεις για το χρονοδιάγραμμα των πληρωμών, τη νομική πορεία της αίτησης αναίρεσης και τον τρόπο με τον οποίο θα αντιμετωπιστεί η διαφορά ανάμεσα στην προσωρινή και την οριστική τιμή.
Διπλό πλήγμα μετά τις πλημμύρες Daniel και Elias
Η κοινωνική διάσταση της υπόθεσης έγινε ακόμη πιο έντονη μετά τις καταστροφικές πλημμύρες Daniel και Elias, τον Σεπτέμβριο του 2023. Οι παρακάρλιες περιοχές του Δήμου Ρήγα Φεραίου υπέστησαν σοβαρές ζημιές από την άνοδο της στάθμης της λίμνης Κάρλας, ενώ μεγάλες αγροτικές εκτάσεις παρέμειναν πλημμυρισμένες για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Πολλοί κάτοικοι βρέθηκαν έτσι αντιμέτωποι με ένα διπλό πλήγμα. Από τη μία πλευρά, έχασαν ή περιορίστηκε η δυνατότητα αξιοποίησης αγροτικής γης εξαιτίας των απαλλοτριώσεων. Από την άλλη, οι πλημμύρες προκάλεσαν νέες καταστροφές σε καλλιέργειες, υποδομές, εξοπλισμό και εισοδήματα.
Για τις οικογένειες αυτές, η καθυστέρηση στις αποζημιώσεις δεν αποτελεί απλώς μια διοικητική ή δικαστική εκκρεμότητα. Συνδέεται άμεσα με την οικονομική τους επιβίωση και την προσπάθεια να αποκαταστήσουν τις ζημιές που υπέστησαν.
Το αίτημα για απόσυρση της αίτησης αναίρεσης
Το θέμα επανήλθε στη Βουλή μέσω επίκαιρης ερώτησης του βουλευτή Μαγνησίας Χρήστου Μπουκώρου προς τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών. Βασικό αίτημα είναι να διευκρινιστεί εάν το υπουργείο προτίθεται να αποσύρει την αίτηση αναίρεσης που έχει καταθέσει στον Άρειο Πάγο.
Οι ιδιοκτήτες ζητούν να προχωρήσει η αποζημίωσή τους με βάση την οριστική δικαστική τιμή των 3.000 ευρώ ανά στρέμμα, ώστε να αποκατασταθεί, όπως υποστηρίζουν, μια αδικία που διαρκεί εδώ και χρόνια. Παράλληλα, περιμένουν συγκεκριμένες απαντήσεις για το πότε θα ολοκληρωθεί η διαδικασία και ποιο ποσό θα λάβει τελικά κάθε δικαιούχος.
Το ερώτημα για τις αποζημιώσεις στη Λίμνη Κάρλα παραμένει, επομένως, ανοιχτό: πότε θα καταβληθούν τα χρήματα και με ποια τιμή θα υπολογιστούν; Για περισσότερους από 300 ιδιοκτήτες, η απάντηση δεν μπορεί πλέον να περιμένει, καθώς η εκκρεμότητα έχει ήδη διαρκέσει 16 χρόνια και έχει επιβαρύνει οικονομικά ολόκληρες τοπικές κοινότητες.
