Νέο ηλεκτρονικό «δίχτυ» προστασίας απέναντι στις επενδυτικές απάτες και την παράνομη παροχή υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων δημιουργεί νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Με το νέο πλαίσιο, οι απάτες που παρουσιάζονται ως δήθεν επενδυτικές ευκαιρίες σε crypto, μετοχές ή άλλα χρηματοπιστωτικά προϊόντα δεν θα αντιμετωπίζονται μόνο με προειδοποιήσεις προς το κοινό.
Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς θα αποκτά τη δυνατότητα να μπλοκάρει ιστοσελίδες και εφαρμογές, να απενεργοποιεί λογαριασμούς σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης και να ζητά την αφαίρεση περιεχομένου που προωθεί παράνομες επενδυτικές δραστηριότητες. Στόχος είναι να περιοριστεί άμεσα η πρόσβαση των πολιτών σε μη αδειοδοτημένες πλατφόρμες και να αποτραπεί η προσέλκυση νέων θυμάτων.
Το νομοσχέδιο καλύπτει την παροχή επενδυτικών υπηρεσιών χωρίς την απαιτούμενη άδεια, τη λειτουργία μη αδειοδοτημένων παρόχων κρυπτοστοιχείων, τις παράνομες δημόσιες προσφορές, καθώς και τη διαφήμιση ή προώθηση μη νόμιμων επενδυτικών προϊόντων στο ελληνικό κοινό.
Στο στόχαστρο θα βρεθούν ιστοσελίδες, εφαρμογές κινητών τηλεφώνων και λογαριασμοί στα social media. Παράλληλα, το πλαίσιο θα καλύπτει ηλεκτρονικά μηνύματα, υπηρεσίες άμεσης επικοινωνίας και τηλεφωνικές προσεγγίσεις, μέσω των οποίων επιτήδειοι επιχειρούν να πείσουν πολίτες να καταθέσουν χρήματα ή να δώσουν προσωπικά και τραπεζικά στοιχεία.
Πώς θα αντιμετωπίζονται οι επενδυτικές απάτες
Όταν διαπιστώνεται παράβαση, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς θα μπορεί, αφού προηγουμένως καλέσει τον ενδιαφερόμενο να καταθέσει εξηγήσεις, να απαγορεύει προσωρινά ή οριστικά τη συνέχιση της παράνομης δραστηριότητας.
Τα μέτρα που προβλέπονται περιλαμβάνουν:
– Διακοπή της πρόσβασης από την Ελλάδα σε ιστοσελίδες, domains και διευθύνσεις IP.
– Αφαίρεση ή απενεργοποίηση παράνομου περιεχομένου, εφαρμογών και λογαριασμών.
– Αναστολή πρόσβασης στις ψηφιακές υποδομές που χρησιμοποιούνται για την παράνομη δραστηριότητα.
– Ανακατεύθυνση των χρηστών σε ενημερωτική σελίδα της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
Στην πράξη, ένας χρήστης που θα προσπαθεί να επισκεφθεί πλατφόρμα η οποία έχει χαρακτηριστεί παράνομη δεν θα οδηγείται στην αρχική της σελίδα. Αντίθετα, θα εμφανίζεται προειδοποίηση ότι ο συγκεκριμένος πάροχος δεν διαθέτει την απαιτούμενη άδεια και ότι η πρόσβαση έχει περιοριστεί για λόγους προστασίας των επενδυτών.
Με αυτόν τον τρόπο, οι πολίτες θα μπορούν να ενημερώνονται άμεσα πριν προχωρήσουν σε κατάθεση χρημάτων, αγορά κρυπτονομισμάτων ή αποστολή προσωπικών δεδομένων.
Επείγον μπλοκάρισμα για την προστασία των επενδυτών
Σε εξαιρετικά επείγουσες περιπτώσεις, όταν υπάρχει άμεσος κίνδυνος σοβαρής οικονομικής ζημιάς για επενδυτές ή απειλείται η ομαλή λειτουργία της αγοράς, το προσωρινό μπλοκάρισμα θα μπορεί να επιβάλλεται χωρίς να έχει προηγηθεί ακρόαση του ενδιαφερόμενου.
Η διαδικασία αυτή θα ενεργοποιείται όταν η καθυστέρηση ενδέχεται να επιτρέψει τη συνέχιση μιας μεγάλης απάτης ή την προσέλκυση περισσότερων θυμάτων. Ο ενδιαφερόμενος θα πρέπει, στη συνέχεια, να κληθεί να δώσει εξηγήσεις μέσα σε διάστημα δέκα ημερών.
Μετά την εξέταση των στοιχείων, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς θα αποφασίζει εάν τα προσωρινά μέτρα θα διατηρηθούν, θα τροποποιηθούν ή θα αρθούν. Έτσι, προβλέπεται μια διαδικασία άμεσης παρέμβασης, αλλά και μεταγενέστερου ελέγχου των αποφάσεων.
Υποχρεώσεις για παρόχους και ψηφιακές πλατφόρμες
Οι εντολές της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς δεν θα απευθύνονται μόνο στα πρόσωπα που βρίσκονται πίσω από τις παράνομες επενδυτικές πλατφόρμες. Θα δεσμεύουν επίσης τους παρόχους πρόσβασης στο διαδίκτυο, τις εταιρείες φιλοξενίας ιστοσελίδων, τους καταχωρητές domains, τις υπηρεσίες cloud και τις διαδικτυακές πλατφόρμες.
Οι πάροχοι θα πρέπει να λαμβάνουν χωρίς καθυστέρηση τα απαραίτητα τεχνικά μέτρα από τη στιγμή που θα ενημερώνονται για την απόφαση. Η Επιτροπή θα παρακολουθεί την εφαρμογή των εντολών και θα έχει τη δυνατότητα να επιβάλλει διοικητικές κυρώσεις σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.
Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία δημόσιου καταλόγου προειδοποιήσεων. Σε αυτόν θα καταχωρίζονται οι μη αδειοδοτημένοι πάροχοι, οι ιστοσελίδες, τα domains και οι διευθύνσεις IP που έχουν εντοπιστεί.
Η ανάρτηση της σχετικής απόφασης στον ιστότοπο της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς θα αρκεί για την έναρξη της διαδικασίας διακοπής της πρόσβασης. Ο κατάλογος θα λειτουργεί ως ένα επιπλέον εργαλείο ενημέρωσης για τους πολίτες, οι οποίοι θα μπορούν να ελέγχουν εάν μια πλατφόρμα ή ένας πάροχος έχει ήδη προειδοποιηθεί από τις αρμόδιες αρχές.
Εβδομαδιαίος έλεγχος στα νέα ελληνικά domains
Ξεχωριστή διαδικασία προβλέπεται για τα νέα ελληνικά ονόματα χώρου. Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς θα καταρτίσει λίστα με λέξεις-κλειδιά που παραπέμπουν άμεσα ή έμμεσα σε επενδυτικές υπηρεσίες, crypto και άλλες δραστηριότητες που μπορεί να συνδέονται με παράνομες πρακτικές.
Η ΕΕΤΤ θα ενημερώνει την Επιτροπή μία φορά την εβδομάδα για κάθε νέο domain με κατάληξη .gr ή .ελ, καθώς και για κάθε άλλο διαδικτυακό χώρο ή υποχώρο που χορηγείται στην Ελλάδα. Στη συνέχεια, θα ελέγχονται τόσο η ονομασία του domain όσο και το περιεχόμενο που φιλοξενείται σε αυτό.
Η παρουσία μιας λέξης-κλειδιού δεν θα οδηγεί αυτομάτως σε διαγραφή. Θα πρέπει να διαπιστωθεί ότι το domain χρησιμοποιείται από μη αδειοδοτημένο πάροχο ή συνδέεται με παράνομη επενδυτική δραστηριότητα.
Εφόσον επιβεβαιωθεί η παράβαση, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς θα μπορεί να στέλνει εντολή στην ΕΕΤΤ για την προσωρινή απενεργοποίηση του domain. Για διάστημα δύο μηνών δεν θα επιτρέπεται η διαγραφή ή μεταβολή του από τον κάτοχό του. Μετά την ολοκλήρωση του διμήνου, το domain θα διαγράφεται από το Μητρώο Ονομάτων Χώρου με κατάληξη .gr ή .ελ.
Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να μεταφέρει την αντιμετώπιση των επενδυτικών απατών από την απλή ενημέρωση στην άμεση ψηφιακή παρέμβαση. Με τον έλεγχο sites, εφαρμογών crypto και λογαριασμών social media, οι αρμόδιες αρχές θα μπορούν να περιορίζουν ταχύτερα τη δράση παράνομων παρόχων και να προστατεύουν αποτελεσματικότερα το επενδυτικό κοινό.
