Η αντίστροφη μέτρηση για την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας έχει ξεκινήσει, καθώς το πρόγραμμα των 36 δισ. ευρώ, το οποίο ενεργοποιήθηκε μετά την πανδημία, πλησιάζει στο τέλος του, με ημερομηνία λήξης την 31η Αυγούστου. Στο υπουργικό συμβούλιο της 26ης Μαΐου 2026, ο υπουργός ανέπτυξης του Ταμείου, Νίκος Παπαθανάσης, θα παρουσιάσει τον σχεδιασμό για τις τελευταίες 100 ημέρες πριν την ολοκλήρωσή του, σε συνδυασμό με την υποβολή ενός νέου αιτήματος εκταμίευσης ύψους 2,6 δισ. ευρώ.
Το τελευταίο στάδιο του Ταμείου Ανάκαμψης
Από τα 2,6 δισ. ευρώ που διατίθενται, τα 1,4 δισ. ευρώ σχετίζονται με το όγδοο αίτημα επιχορηγήσεων, ενώ τα υπόλοιπα 1,2 δισ. ευρώ προέρχονται από το έβδομο αίτημα του δανειακού σκέλους. Για να μπορέσει η κυβέρνηση να υποβάλει το τελικό αίτημα πληρωμής, που ανέρχεται σε 4,8 δισ. ευρώ, τον Σεπτέμβριο, είναι επιτακτική ανάγκη να ολοκληρωθούν όλα τα ορόσημα και οι μεταρρυθμίσεις του προγράμματος μέχρι τις 31 Αυγούστου. Αυτό περιλαμβάνει την επιτυχή ολοκλήρωση 134 διαφορετικών δεσμεύσεων και έργων.
Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, έχουν καθοριστεί συγκεκριμένες ημερομηνίες-κλειδιά για τη βοήθεια στη διαδικασία:
– Στις 29 Μαΐου ολοκληρώνεται η διαδικασία συμβασιοποίησης των επιχειρηματικών δανείων του Ταμείου.
– Στις 31 Μαΐου λήγουν οι προθεσμίες για την ένταξη στα προγράμματα «Σπίτι μου ΙΙ» και «Αναβαθμίζω το Σπίτι μου».
– Η τελική προθεσμία υλοποίησης όλων των δράσεων είναι στο τέλος Αυγούστου.
– Μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου αναμένονται τα τελευταία αιτήματα πληρωμής προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η κυβέρνηση επιδιώκει να ολοκληρώσει τη διαδικασία χωρίς απώλειες πόρων ή πρόσθετες δημοσιονομικές επιβαρύνσεις, όπως πρόστιμα που μπορεί να προκύψουν από καθυστερήσεις ή αποτυχίες.
Το μέλλον χωρίς το Ταμείο Ανάκαμψης
Μετά την πανδημία, μεγάλο μέρος της ανάπτυξης στηρίχθηκε στους ευρωπαϊκούς πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης. Το επόμενο μεγάλο ζητούμενο είναι η διατήρηση της επενδυτικής δραστηριότητας και της χρηματοδότησης της αγοράς μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος. Η κυβέρνηση προγραμματίζει την εφαρμογή ενός νέου μοντέλου οικονομικής ενίσχυσης, με βασικά στοιχεία:
– Το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030, συνολικού προϋπολογισμού 16,6 δισ. ευρώ.
– Το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο.
– Το επόμενο ΕΣΠΑ της περιόδου 2028-2034.
Ταυτόχρονα, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα αναλαμβάνει αναβαθμισμένο ρόλο, καθώς θα μεταφερθούν σε αυτήν 2 δισ. ευρώ από το δανειακό σκέλος του Ταμείου για να στηριχθούν πολύ μικρές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Αξιοσημείωτο είναι ότι σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Ελλάδα και η Γαλλία δείχνουν θετική στάση προς την κατεύθυνση της δημιουργίας ενός μόνιμου Ταμείου Ανάπτυξης για τη χρηματοδότηση στρατηγικών προτεραιοτήτων της ΕΕ. Ωστόσο, χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά, κυρίως η Γερμανία, απορρίπτουν την προοπτική της μονιμοποίησης κοινών δανειακών εργαλείων.
Συνοψίζοντας, τα επόμενα 100 ημέρες είναι κρίσιμες για την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης. Η κυβέρνηση καλείται να οδηγήσει τη διαδικασία προς την ολοκλήρωση όλων των απαιτούμενων βημάτων ώστε να διασφαλίσει την ομαλή μετάβαση σε νέα χρηματοδοτικά σχήματα. Η επιτυχία αυτού του εγχειρήματος είναι ζωτικής σημασίας τόσο για την ελληνική οικονομία όσο και για την πρόοδο της χώρας στην ευρωπαϊκή σκηνή.
