Από την Πέμπτη 29 Οκτωβρίου 2026 ξεκίνησε η ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων χρηματοδότησης για το πρόγραμμα «Ανακαίνιση Κατοικίας» του ΕΣΠΑ 2021-2027. Η δράση διαθέτει συνολικό προϋπολογισμό 500 εκατ. ευρώ και, στην πρώτη φάση, αφορά κλειστές κατοικίες που παραμένουν κενές και πρόκειται να επιστρέψουν σε χρήση ως κύριες κατοικίες.
Το πρόγραμμα έχει σχεδιαστεί για να στηρίξει νοικοκυριά χαμηλών και μεσαίων εισοδημάτων, καλύπτοντας τόσο εργασίες επισκευής και ανακαίνισης όσο και παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης. Η συνολική ενίσχυση μπορεί να φτάσει έως και 38.500 ευρώ, καθώς προβλέπεται επιδότηση έως 36.000 ευρώ για τις εργασίες και επιπλέον ποσό έως 2.500 ευρώ για τεχνικές και υποστηρικτικές υπηρεσίες.
Οι αιτήσεις υποβάλλονται μέσω της ειδικής πλατφόρμας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, στη διεύθυνση https://anakainisi.tee.gov.gr/, και η προθεσμία ολοκληρώνεται στις 11 Ιανουαρίου 2027.
Ανακαίνιση κατοικίας: Ποιοι μπορούν να ενταχθούν
Βασική προϋπόθεση για τη συμμετοχή είναι η κατοχή Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας για το ακίνητο. Η έκδοση της βεβαίωσης αποτελεί απαραίτητο πρώτο στάδιο, δεν σημαίνει όμως αυτόματα ότι έχει εγκριθεί και η χρηματοδότηση. Η τελική ένταξη εξαρτάται από τον έλεγχο της αίτησης, των δικαιολογητικών και των διαθέσιμων πόρων.
Στην πρώτη φάση εκδόθηκαν περίπου 94.000 βεβαιώσεις επιλεξιμότητας. Από αυτές, περίπου 14.000 αφορούν κλειστές κατοικίες και 80.000 κατοικίες που ήδη χρησιμοποιούνται. Οι δικαιούχοι πρέπει τώρα να υποβάλουν νέα αίτηση, δηλώνοντας αναλυτικά τις εργασίες που προγραμματίζουν, το κόστος τους και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά.
Εάν εξαντληθεί ο προϋπολογισμός, η σειρά προτεραιότητας θα καθοριστεί από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης και όχι από την ημερομηνία έκδοσης της Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας.
Επιλέξιμες είναι:
– Κλειστές κατοικίες που παρέμειναν κενές κατά τα έτη 2024-2025 και θα χρησιμοποιηθούν ως κύρια κατοικία, είτε από τον ιδιοκτήτη είτε μέσω εκμίσθωσης.
– Ανοικτές κατοικίες που ήδη χρησιμοποιούνται ως κύρια κατοικία και θα συνεχίσουν να ιδιοκατοικούνται. Για αυτές θα ακολουθήσει επόμενη φάση υποβολής αιτήσεων.
Δικαίωμα συμμετοχής έχουν φυσικά πρόσωπα με πλήρη κυριότητα ή επικαρπία τουλάχιστον 20% για τις κλειστές κατοικίες. Για τις ανοικτές κατοικίες μπορούν να συμμετάσχουν ιδιοκτήτες με πλήρη κυριότητα, επικαρπία ή ψιλή κυριότητα, εφόσον το ακίνητο αποτελεί την κύρια κατοικία τους.
Οι κατοικίες πρέπει, μεταξύ άλλων, να έχουν οικοδομική άδεια έως τις 31 Δεκεμβρίου 1990, επιφάνεια έως 120 τ.μ. ή έως 150 τ.μ. για τρίτεκνους και πολύτεκνους, καθώς και ενεργειακή κατάταξη έως την κατηγορία Γ βάσει του πρώτου Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης. Επίσης, δεν πρέπει να έχουν ενταχθεί μετά το 2020 σε προγράμματα «Εξοικονομώ» ή στο «Ανακαινίζω-Νοικιάζω», με τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις.
Πόση είναι η επιδότηση για την ανακαίνιση κατοικίας
Η επιχορήγηση για τις εργασίες ανέρχεται έως το 80% στην πρώτη εισοδηματική κατηγορία και έως το 70% στη δεύτερη. Σε ειδικές περιπτώσεις, το ποσοστό μπορεί να αυξηθεί κατά 5%, φτάνοντας έως 95% και 85% αντίστοιχα.
Το ανώτατο ποσό επιδότησης για τις εργασίες είναι 36.000 ευρώ, με πλαφόν 300 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Για τον υπολογισμό λαμβάνεται υπόψη η μικρότερη επιφάνεια μεταξύ εκείνης που αναγράφεται στη Βεβαίωση Επιλεξιμότητας και των κύριων χώρων που εμφανίζονται στην Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου.
Ενδεικτικά:
– Κατοικία 80 τ.μ.: έως 24.000 ευρώ.
– Κατοικία 100 τ.μ.: έως 30.000 ευρώ.
– Κατοικία 120 τ.μ.: έως 36.000 ευρώ.
Το τελικό ποσό εξαρτάται από το ύψος των επιλέξιμων δαπανών και το ποσοστό επιδότησης. Για παράδειγμα, σε εργασίες συνολικού κόστους 30.000 ευρώ και ποσοστό ενίσχυσης 80%, η επιδότηση ανέρχεται σε 24.000 ευρώ, ενώ η ιδιωτική συμμετοχή περιορίζεται σε 6.000 ευρώ, υπό την προϋπόθεση ότι δεν ισχύει χαμηλότερο όριο λόγω επιφάνειας.
Επιπλέον, προβλέπεται χρηματοδότηση έως 2.500 ευρώ για δύο ενεργειακά πιστοποιητικά, την Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου, τον τεχνικό σύμβουλο, τον ελεγκτή δόμησης, καθώς και τις απαραίτητες άδειες και μελέτες. Οι συγκεκριμένες υπηρεσίες καλύπτονται σε ποσοστό 100%, μέσα στα επιμέρους ανώτατα όρια και εφόσον εγκριθεί η αίτηση και ολοκληρωθούν οι απαιτούμενες παρεμβάσεις.
Εισοδηματικά κριτήρια και προσαυξήσεις
Η επιδότηση υπολογίζεται βάσει του εισοδήματος του φορολογικού έτους 2025. Τα βασικά όρια είναι τα εξής:
Κατηγορία Ι – επιδότηση έως 80%
– Άγαμος: εισόδημα έως 18.000 ευρώ.
– Έγγαμος: εισόδημα έως 25.000 ευρώ.
– Προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε παιδί.
Κατηγορία ΙΙ – επιδότηση έως 70%
– Άγαμος: εισόδημα έως 25.000 ευρώ.
– Έγγαμος: εισόδημα έως 35.000 ευρώ.
– Προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε παιδί.
Πρόσθετη προσαύξηση 5% προβλέπεται για κατοικίες σε ορεινές ή νησιωτικές περιοχές, μονογονεϊκές οικογένειες, τρίτεκνους και πολύτεκνους, καθώς και για άτομα με αναπηρία που κατοικούν στο ακίνητο.
Ποιες εργασίες καλύπτονται
Το πρόγραμμα καλύπτει ένα ευρύ φάσμα εργασιών επισκευής και ανακαίνισης, όπως:
– Ανακαίνιση μπάνιου και κουζίνας.
– Αντικατάσταση ειδών υγιεινής, εσωτερικών θυρών και πόρτας εισόδου.
– Αντικατάσταση δαπέδων, πλακιδίων και ηλεκτρολογικών εγκαταστάσεων.
– Επισκευή ή αντικατάσταση υδραυλικών εγκαταστάσεων.
– Επισκευές δομικών στοιχείων, επιχρισμάτων και χρωματισμών.
– Καθαιρέσεις εσωτερικής τοιχοποιίας και κατασκευές από γυψοσανίδα.
– Αναβάθμιση συμβατικού τζακιού σε ενεργειακό τζάκι υψηλής απόδοσης.
– Εργασίες προσβασιμότητας για ΑμεΑ, αποκλειστικά για δικαιούχους της συγκεκριμένης κατηγορίας.
– Κατασκευή κεραμοσκεπής.
– Αγορά των απαραίτητων προϊόντων και υλικών.
Στις ενεργειακές παρεμβάσεις περιλαμβάνονται νέα κουφώματα και ενεργειακά τζάμια, τέντες και σκίαστρα, θερμομόνωση, αντλίες θερμότητας, επιλέξιμα συστήματα θέρμανσης και ψύξης, ηλιακά συστήματα παραγωγής ζεστού νερού, συστήματα αερισμού με ανάκτηση θερμότητας και αυτοματισμοί εξοικονόμησης ενέργειας.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ιδιοκτήτες
Η ανακαίνιση και η ενεργειακή αναβάθμιση πρέπει να πραγματοποιηθούν υποχρεωτικά σε συνδυασμό. Από 20% έως 40% του επιλέξιμου κόστους πρέπει να αφορά ενεργειακές παρεμβάσεις, ενώ το υπόλοιπο μπορεί να διατεθεί σε εργασίες επισκευής και ανακαίνισης.
Απαραίτητη είναι επίσης η βελτίωση της ενεργειακής κατηγορίας του ακινήτου κατά τουλάχιστον μία βαθμίδα. Επομένως, μια μεμονωμένη ανακαίνιση κουζίνας ή μπάνιου δεν αρκεί. Θα πρέπει να συνοδεύεται από παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας, όπως η αντικατάσταση κουφωμάτων, η θερμομόνωση ή η εγκατάσταση αποδοτικότερου συστήματος θέρμανσης.
Οι ιδιοκτήτες οφείλουν να ελέγξουν προσεκτικά τα τετραγωνικά μέτρα, την Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου, τα δικαιολογητικά και τις τεχνικές προδιαγραφές πριν από την υποβολή. Τυχόν υπερβάσεις του εγκεκριμένου προϋπολογισμού, καθώς και η ιδιωτική συμμετοχή, καλύπτονται από τον ίδιο τον δικαιούχο.
Το πρόγραμμα «Ανακαίνιση κατοικίας» προσφέρει σημαντική ευκαιρία για την αξιοποίηση κλειστών ακινήτων και τη βελτίωση της ενεργειακής τους απόδοσης. Ωστόσο, η έγκαιρη υποβολή, η σωστή τεχνική προετοιμασία και ο προσεκτικός έλεγχος των προϋποθέσεων είναι καθοριστικοί για την επιτυχή ένταξη και την αξιοποίηση της επιδότησης.
